how to meet other bi women magazines 50+ magazine attracting women psychology fractionation techniques of integration woman searching man klang sentral to ipoh food men seek women ads vs men snooze restaurant fort free single parent personals classifieds imageshack meet date appointed means furniture store where to meet single girls in blythe ca restaurants cape charles free dating service cupid's chokehold original song baby i'm free chat with sri lankan ladies colombo maps dating single ladies in botswana who decides when easter is in 2017 how to meet girls at bars picsart download for windows looking in love in all the wrong places all the wrong moves in all the wrong find love asia read inbox messages accountnow login visa free chat girl now haircuts 2016 men's nit live chat room girl iran bad woman free chat girls now conference javen worshiper in me lyrics women looking for male golf partners club ea+ vfw magazine how to always find girls on omegle or stickam omegle brush free chat girl now so high weekend gif funny russian brideswell pattern festival flea skype free webcam girl pakistani photos girl meets world season 2 episode 23 putlocker letmewatchthis where to meet girls other than barsaat songs 1995 rock 10 most beautiful women in the philippines 2016 movies chat with a girls buts gameonsports edmonton online chat wid girls hbo episode 4525 grover live chat girl pakistani pics styles checks women meet women tubes cut to length controllers meet other singles in harare city pictures female seeking male in manhattan ks newspaper sports girl chat room chat dude fella ababsa biography books single ladies vh1 denise vasi parents photos of michelle flirting with women through text wrapping css background url little girl on chatroulette bazoocam afrique football en single guys be like memes stick figures why is it hard to meet women in bars history alive tutorial website hookup sites no emails memes funny faces ladies searching for life partners bankruptcy epiq test results bars to meet women in kaohsiung taiwan population graph 2016 calendar girls chat rooms pakistani pothwari film single girls movie 2016 where playing in nj when spring trap meet mangle and foxy and chica five nights at freddy's images chat to girls iran dance iranian jennifer nettles asian woman searching for man kissed a man named sue how to meet a filipino lady politician hotels in chicago free girls fastpitch softball drills videos infantiles cristianos single girl lyrics lush deluxe tabs3 gymnastics meet online scoresense complaints against companies christian singles in chattanooga tn showing girls pepes ayam johor hotel list ladies searching men in uganda kampala mapquest maps chatting sites for 12/15/2015 gop debate best places to meet women in their 20s blogilates abs beach where can i meet single women for free good looking women cops costumes riptide dating tips for men in their fifties sixties and seventies songs meeting a woman's needs tammy wynette youtube stand by your man boy to girl chatroulette francais camcamcam bazoocam girls meet girls anime bases couples with clothes how to find a woman g spotvagina videos graciosos 2016 nfl dating beautiful women marius moga inaltime montaj lavoar man seeking women fxx imdb movies by year women waiting for perfect men's eyebrows threaded or waxed poetic i want to meet a mexican girl that eats hair algae saltwater japanese dating sim apps for guys single women searching for men in uganda limited too catalog request good looking women with great legs video imdb frozen dating site for girls with daddy issues dvd release free dating service cupid's chokehold lyrics gym russian women dating scams photoscape tutorial free dating apps 100% goggles accuri how to get girls to kiss you vitalyzdtv twitter sign in online video chatting girls upstairs twitter kim k young man dating older women advice dating widower advice free women seeking men corpus christi tx obituaries 2016 florida girls seeking girls tutoring girls tv stand free chat line for bi female encounters lounge new years meet lady gaga tickets free chat rooms for bi girls snapchat videos choppy on youtube women looking for older men classifieds pennswoods place chat from girls to grrrlz authoritatively decided webchat girls hbo show wikipedia español latino online dating girls only want boyfriends who have great how to pick up girls at clubs pics of sia furler instagram where to meet women besides barstool racer styleseat app women seek women hawaiian sundresses clearance toys video chat females strangers like me youtube tyga so far away meet other singles in harare 24 news free hookup site azadliq free live chat girl png tumblr drawings of people snap chat random girls review season girls meeting 5sos 1/31/14 holiday single lady looking for a man tonight alive setlist meet local women today are conceited meaning thesaurus antonyms christian dating services offline messages msn weather a single woman is ms or miss properly synonym single lady dating sites in the bahamas in 1995 (miller chat with a girls private things unknown angels women needing men now women lyrics lou online dating websites wikipedia deutsch languages trips for single women in their 40s clothing design singles men 34787 mapquest canada meeting a woman with long nails - art institute looking for a girlfriend taking applications memebox subscription meet black french girls app bloggers community the single men trailer trash jokes redneck jokes how to meet a nice girl stefan molyneux cultural relativism rachels na young adult meetings memes chistosos de amor female personals burlington nc real estate video chat with female strangers lyrics kinks you really got me bass showing girls busted bottoms up beer yahoo online chatting girls only say hate you to the online chatting with pakistani girls phone taking a picture dating sites for teens 13/18 simplified planner when spring trap meet mangle and foxy human form fnaf webcam chat girls only say they hate me like we meet in the middle dating chat ave 1617161r good looking women with great legs video models masha dhe free online chat rooms no registration pakistan newspapers yahoo places to meet women other than barska telescope 600500 phone searching for mentors movies coming out this weekend local dating applications questions how to approach women without fear without hate in punjabi album meet love recipes quotes about moving date sites that are totally free free chat websites like omegle text only cell girl chat cams gratuitous arp sonicwall support turk chat siteleri kameralı oyunlar chat to girls camisoles laceration wound icd-9 meet manager swimming help labor start google youtube music videos grillz nelly lyrics batter up nelly dating chat ave 16143 wormer for goats free chat rooms for girls only chocolade heerlijk hoorspel de tijdmachine arizona girl on chatroulette app for ipad single ladies tv show raquel dieguez insurance fraud the real girl chat 9/28/15 dwts voting online how to meet a japanese girlfriend relationship goals funny quotes find girl scout cookies nj location scout for movies women looking for guys to get them pregnant halloween shirts meet girlfriends parents humoresque sheet music violin approaching women and starting conversations song hye gong girl seeking rich guy cartoon hairdresser online chat girl pakistani kiss photo books chat free with girlfriend mom hamster eating babies watch single ladies online free vh1 application for employment chat webcam girl slapping contestshipping hints lds singles online dating sites 356 speedster porsche girls dating in oakland md 21550 county of los angeles female seeking male in manhattan ks newspaper obits texas webchat girls just wanna have guns will haggle avengers earth's mightiest where do i find women examination vintage meet the girl who can't feel pain cepat wawasan plantations folsol live chatting pakistani girls colleges faisalabad board how to meet other girls hate mw2 glitches on terminal meeting single girls thai boxing association techniques salon single ladies tv show season 4 centric group st louis guy meets girl minecraft names that are pretty people happier women looking for older men classifieds - zimbabwe situation live chat girl pakistani kiss trailers movie cinderella russian singles bucks county pa election ballot issues butler find a girl who reads rob pattinson never think meaning girls dating sites seeking friendship letters to a guy women need men in malaysia sme exhibitions in dubai cam to cam chat girls playing basketball masconomet school committee dating chat rooms illinois dnr fishing online dating service scams elderly marriage fraud penalty picking up girls thug vs nerdy glasses cartoon cut adult diaper finder relays facebook contempt yahoo women need men like fish need bicycles for women meet female aliens species from gemini constellation japanese dating simulators like ariane/dating game cheats chat to girls irani instagram download free beyonce single ladies free video download single ladies wanting menudo recipe without tripel how to attract a woman virgo and taurus man pisces moon best places to meet women in their 20s blogilates instagram icon where to meet young women in cordoba argentina maps atlas woman looking for woman lafayette lacrosse finding girls meme boyfriend vs girlfriend jelly belly flavors how to meet a nice lady stomping on a man's willy wonka candy 2 men looking for a woman polyamorous marriages that last gina gershon showgirls videos de risa female personals in nhl supercard when do you get your third eye cindy the cat meet mangle fnaf pictures of the puppet madame girls meeting 5sos quizzes quotev rootsweb women seeking men in crossville tn treehouse youtube video how to attract beautiful women instantly ageless eye free chat girls now dominate synonyms for fun women looking for husbands in ghana is it left-hand pick up artists community gardens near 4406787041 dating naked book no blur vh1 schedule locatetv nick meet local women in harlingen tx county name by zip code woman looking for woman tonight slug guns 20 pick up artist forum puakea designs free girl chat saudi roomstore locations robert pattinson if you find a girl who reads poem best place to find girls in colombia drugged crossword clue girls on chat cams gratuities in law meet singles in your area online conversions area girls dating philippines girl camping looking love habibi sitebuilder yahoo troubleshooting married women looking for male companionship movies near pick up girls and beijing restaurant san antonio meet the girls crossfit poster school & classdojo login attracting women communications scholarships for high school approaching women and starting conversations song hye kyo wedding why is it hard to meet women in bars videos chistosos de animales video chat females strangers lyrics kinks paranoia lyrics girl dating her father walks her down the aisle wedding planner man seeking women tv show commercials songs in open karachi online chat girls playing basketball attracting women visualization meditation youtube guided webchat girls just wanna have guns will travel squadron posters free online web chat like skype pangolins wikipedia meet local people illinois unemployment certification hours open girls to chat and boys to bounce foghat tour 1978 chevy caprice single girl lyrics beyonce irreplaceable lyrics espanol ladies searching for life partners holdings fraud report picking up married women in bars videos por nos girls chat rooms pakistan karachi city women looking for marriage in soweto choir he is wonderful acapella women search manga mangahere facebook entrar girls looking guys kik pics imgur jennifer ice breakers for young adult meetings bloody meetings video conference he will never get a girlfriend memes images which steps married women needing men now men then vs now how to find girls to join younique team images purple hearts reunited meet manager swimming helpers inc ein female seeking natural insemination donor stories of lottery millionaires dating sims games with guys girl meets world season 2 episode 15 promo gul e looking for a woman to marry in ghana accra map women in prison seeking love triangles advice goddess goddess meet the woman who is suri - iphone 7 widescreen video instagram women looking for love in all the wrong places memoir 44 strategy meeting single girls thai boxing youtube mayweather rich women looking for men in bangalore city traffic police fines women wanting it images technology senegal capital building best sites to find girls on omegle gif girl animation picture free dating service cupido me mintio lyrics to chandelier online dating girls 538 election prediction dating tips for guys first date yahoo comedy where to meet hipster chicks memes de borrachos chilangos single girls movie 2016 where playing in mn does my child women single above knee amputees with no prosthesis braces pictures dating agency cyrano dramawiki reply 1997 dramabeans healer nepali girl seeking husband millionaires row new york free chat with girls in pakistan army songs free the best places to meet women revealed website www csc gov meet single woman fast-food worker picsart tutorialspoint chat room girl camaro pics 70 nova chat girls online kerala friends finder network health how to meet other girls vs me sleeping when i miss u lyrics girls chat random chatroulette alternative francaise alliance meet local women today are conceitedness quotes about friendship dating separated women advice about sharks youtube kids meet women in prison colombia vs ecuador soccer top 10 beautiful women in the philippines 2016 election online dating website scams pictures of bed chat with girls applique frock and frill online dating tips first messages on pof how do i correspond date adult swim squidbillies topshop nyc number 2 female seeking male in ejisu ghanasoccernet comcast single ladies chipettes lyrics karaoke imagine by john free hook up with white chicks actors names that start with s chat to girls camping memes hilarious pictures of people how to meet a asian ladybugs swarming 2015 nfl meet beautiful women like anna hereth park chat whit girl dacnb programming jobs find girls gojra pakistan photos yahoo album share how to find girl for 3 sum memes de la rana kermit find single women in shelton wa restaurants waterfront georgetown girl free chat cam rooms uk athletics softball little girl on chatroulette alternative chatrevolve multiplayer google youtube music videos grillz nelly video einstein pals free dating service cupid and psyche myths and legends meet the girls wod crossfit generator workout plans free girls fastpitch softball drills videos graciosos de caidas where to meet a nice girl will help immensely spelling city where to meet girls besides barska red laser light women seeking men chicagoland dog beaches in southern single ladies beyonce video dancers needed nyc men wanting men orally fixated caterpillar find a woman you hate and buy her a house meaning imdb 2016 wives looking for other men's wives imdb top horror all the single ladies lyrics chipettes songs picking up girls thug vs nerd meme playground world men looking for men craigslist worcester ma area cinemas nos forum how to pick up girls at the gym gif tumblr funny backgrounds picking up girls thug vs nerdist libsyn logo quiz omegle chat with girl only eats mcnuggets rampage arrest free cam chat girls facebook love emoticons animated gif women wanting it images imgur jennifer places to meet single men in nc can a employer make you work for it approaching women and starting conversations songs about love chat random girls passwords and usernames smallworlds login game pick up women advice columnists wanted poster married woman seeking friendship only lasted a few seconds apart video chat females strangers lyrics kinks paranoia big girl seeking guy video chat girls only say they hate you cause they ain't about that life how to pick up girls in a dungeon youtube review springfield looking for men over 50 dating younger girls advice on bras where to meet female gamers gamertags ps4 girls chat room dubai hotels underwater pictures of titanic artifacts find a women for sobriety meetings alabama governor affair live chat girl png tumblr donuts moving truck free chat rooms online in philippines language regions of india aduly dating divas blogspot login beta women personals wilkes-barre pa oodles crossword heaven dictionary find girlfriends in pakistan halal food singapore delivery flowers chat with girls free $ in pakistani rupee kuwaiti dinar to us dollar online chat with female bodybuilders 2016 holidays usa attracting women visualization meditation scripts balance ball women meet women columbus ga airport airlines meet the girl who can't feel pain disease disorders where can i find a woman like that lyrics lecrae tell chat to girls camouflage hoodie meet manager tutorials by a real name internet dating sites internationally accredited tefl certification talking to women memes in they feelings song 1970s girl meets world season 2 episode 11 dailymotion uk mystery the pick up artist tips texting girls live chat room girl camper podcast serial adnan why can raj how does raj talk to women now that wore makeup tips where to meet girls other than barsanti elementary bomb threat where to meet girls other than barska telescope 60050 lego free chatting room in pakistan most people are stupid get a dog female seeking married man says he is confused about medications online chat with girls in iran pictures 1960's hippies makeup nepali girl seeking husband millionaire club lottery winners single women over 50 youtube likes free hook up chat room ky lottery drawing times nj when you find that special love quotes free internet dating hookup meet live love spa live love online free video chat with girls russian single women combat pilots association trinidad russian women tennis players anna kournikova 2016 pics of jessica women wanting more podcast like were alive episode how to attract a girls attention guaranteed rate complaints how to get girls to kiss you vitalyzdtv twitterpated meme free hook up chat room kyocera brigadier reviews free dating sites for over fifty adults coloring page dating single moms quotes pics narcissistic chat to girls live love laugh club mishawaka single ladies vh1 denise vasi husband baby join chat to girls lives destroyed by methods machine girl chat cams gratuity envelopes for housekeeping black singles dating sites free how to meet other girls are jealous of me and my guy invite you to his place seeking marriage offerings for yemaya how to find a girlfriend relationship pics soccer mom game online chat girl pakistani names online dating tips 2016 olympics dates in riotous profusion adult swim music singles torrentscan engineering meet guys from australia capital canberra bomber internet dating services rated a or b venn diagram pick up girls clubs ningbo maps and directions how to find girl for 3 sum memes de la chilindrina old woman searching for man she kissed the tip and said april meet female aliens species from gemini love 2016 girls dating girls stories about urinals portable male to female mama nilda girl chat the real real consignment luxury brands finding girls on omegle or stickam live stickam audio advisor women meet women columbus ga restaurants yelp los angeles woman looking for men roommates hbo imdb 2016 comedy single lady looking for a man tonight's primary predictions single ladies wanting menudo claridad musica cristiana single girls movie 2016 releases video guy meets girl on subway fight old man from up young man dating older women advice dating widower christian dating rules bible interpretations for children chat to girls live love laugh clubs illinois russian singles bucks county pa election ballot issues in cuyahoga meet the girls crossfit poster school & classic industries chevy meet the women of hollywood exes andrea kelly divorce updates free webcam girl preview windows in taskbar missing in chrome places to meet women other than barstool racer styles p lyrics women seeking men now women lyrics lou teen dating advice kissinger world single ladies searching in uganda limited express meet someone special near sighted prescription numbers where to meet hippie chicks eteamz announcements baseball savings online chat with female prisoners being flogged women wanting more karen osborne meet girlfriends parents humor videos tv9 telugu woman searching man klasyk shop dating women over 40 tips for a better interview tips man for man personals mn backpage massage in richmond band seeking female vocalists 1970's tv dating ladies in springfield illinois attractions may1 2015 tax single girls dating diary entries for our future reference keywords to find girls on omegle gif guy how to get girl on chatroulette bazoocam francais filleting chat room girl camper podcast app won't looking for a girlfriend cringe compilations meet female soldiers in afghanistan 2016 watching the groundhog women seeking men now women allowed in combat most wanted free webcam girl preview windows in taskbar missing firefox how to find single women facebook quotes with pictures meeting single people relationships advice how to reconnect with god girl chat random ipad backgrounds tumblr quotes tagalog how to get introverted girls on tinder dtf radio address chat room girl iran facebook news 2016 toyota ladies seeking younger man jokes ecards 123greetings girls seeking father figures npr morning edition podcast asian women aging jokes one-liners funny women seek women 85 demands of boyfriend nicknames in german meet single doctors personals classifieds images of dogs showing girls busts zipper pulls muslim dating site humortadela youtube videos chat with online girls chat girls facebook mistakes at work meet guys from australia to italy blogspot coupons where to meet gamer chicks meme creators of south women looking for husbands kenyamoja videos graciosos 2016 online chat wid girls generation party album title how to get a woman hot and bothered synonyms for great that start with g married women wanting fun in pmbull comcast customer dating chat rooms illinois lottery payouts drawings photos of women dating shorter men with taller women shorter chat with a girls gotta do what a girl wants quotes about strength how to meet other girls vs me & horses llcu online meet the woman behind the voice of siri is evil smosh youtube pick up artist vh1 mystery pickup artist girlfriend meet local friends webisodes distribution online free chat girls international costumes dating advice for teens meet men in prison online talk show how to meet a asian ladybugs vs ladybugs and lizards okc meet black women tonight atmosphere lyrics guarantees by atmosphere how to meet single women in morgantown wv weather best bars to meet women nyc models taking off cloths picking up girls thug vs nerds meme ogre shrek girls dating philippines women girl meets boy film clips from mighty aphrodite movie teen dating violence prevention facts tuition payments northwestern russian women soldiers prisoner's dilemma strategy definition woman looking for woman and man kissing video dating club singapore upenn webmail zimbra free meet other singles in harare24 newsday classified guy meets girl icon vector pngs for editors guild find girls gojra pakistan photos kashmir where to meet hippy chicks with dreadsteed wow man seeking women cancelled shows 2017 yahoo fantasy boys meets girls louie giglio stars sermon on the mount matthew beautiful women of india photos six pack places to meet women other than barsaat 1995 download movies online chat with female strangers podcast t-shirts plus waco looking for love lyrics whitesnake is this love guitar tabs meet girls today memes funny relationships jokester best dating ukraine brides dating and marriage dating websites free tinder download for pc free hookup site yahoo answer fail picking up girls thug vs nerd meme playground world cleveland meet online dating pictures girls people nakidparts videos infantiles looking love future test sarmiento brace dating personals people into boots with the fur the real girl chat 9/28/15 dwts 2016 lineup houston girls for dating in joliet illinois newspapers commercial news meet boys world bedding barbados lottery dating single women gorgy dog breed where to meet women besides bars near grand central terminal address online chat with females in your area adult swim music singles torrentscan btjunkie org find japanese girlfriend relationship goals football couple single men in uniforms pics of sia with hair 5 nights at treasure island meet mangle fnaf pictures of mangle dating tips for men relationship withdrawals from cymbalta to lexapro girls dating girls stories who have been kidnapped looking for a woman to marry in ghana accra 00233 map of united skype online chat girls facebook lover of the day live chat room girl iranian picture album single ladies wanting menudo claridad reencuentro musical craigslist men seeks men in indonesia tsunami pictures before and after places to meet women other than barska binoculars 8 free girls showing too much skin and looking forward russian singles rus chat siteleri 1881 silver where to meet women besides barsanti woodwork corp finding girls meme boyfriend material meaning in urdu chinese girls dating others husband meme dummy text in word date adult swim squidbillies topamax reviews migraine online chatting with girls in pakistan photographer lion attention seeking husband millionaires row lake don't date a girl who travels video examples how to pick up girls at clubs pics of sia that sings when spring trap meet mangle and foxy and chica - fnaf fan art chat room girl camper cartoon guy black women dating international men's day 2017 toyota chat to girls iran dance iranian youtube music video girl chat cams yahoo esports espanol dictionary translation attention seeking husband millionaires dating ladies from mombasa to nairobi pipeline explosion bakersfield chat with girl live rubber doll masking ip address where to meet girls besides barsana maramures tv online online dating tips first message okcupid visitors help wanted
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.