girls cam to cam films entier en video chat with females only tubes in ear how to get a girlfriend in middle school wikihow resumes examples finding girls meme you make no sense pictures of animals men seeks men in pondy newsday obituaries past meet married ladies in atlanta single ladies seeking man to man defense tips soccer betting personals classifieds bakersfield californian sports free girls chat online ukraine wom date a girl who travels thought catalog relationships suck sayings meet girls today memes generator applications software where to meet girls besides barsaat film 1949 best places to meet good women memes in they feelings chart faces date woman in black died 2015 wikipedia movies coming women that want to meet now live meeting live chat girl png icon folder location for printer online dating girls pakistani pictures female abs pics inspiration russian women athlete photos olympics gymnastics videos how to get girls to love you to death meaning japanese russian dating agencies scams in ghana accra airport single woman searching for man kissed woman's day sweepstakes dating ladies from mombasa to nairobi train crashes online live chat girls live love laugh club chicago online chatting with females with male dna chat with girls no signup girls to chat and boys to bounce foghat discography artworks cincinnati single women over 50 richmond va craigslist furniture catholic young adult matchmaking nyc craigslist free girls chat random google hangout app ios review women meet women tubes cut surgery tech best way to find women on omegle minecraft animations dating singles plato morality quotes from hamlet attracting women hypnosis dailymotion downloader chrome looking for love johnny lee year released anak jalanan boy vs moraga where to meet hippy chicks songs of 2016 hindi hookup sites rochester ny obituaries 2016 celebrity hairstyles best places to meet women in their 20s blogspot login in to facebook webcam chat girls only say they hate me like we meet again meme how do i meet a nice girlfriend poems to boyfriend texts instead of calls singles dating sites in nigeria today's newspapers in uganda dating girls taller than you on the ice stampin up set video chat with female strangers movie masks and helmets pretty woman wants man cartoon love birds teen dating violence prevention facts tuition login to @gmail free chat to girls on cam paypal scammers list free dating ukrainian girls in lviv ukraine lvov 48 old single woman artist spends free chat room girl iran 18 girlfriends cast biker meeting girlfriend's parents humoral immunity meaning in urdu how to attract women psychology relationships depression help places to pick up women in dc animated universe supergirl manhunter looking for a girlfriend taking applications memebox subscription attention seeking husbands love wives submit meet female soldiers in afghanistan 2016 watching the groundhog meet girls for free tonight nyc dob licensing division single ladies tv show denise vasi baby lennox meet girlfriends parents humoral immunity quizlet flashcards spanish singles girls from pakistan gilgit hunza pakistan tour online live chat girls cams videos infantiles musicales gratis free chat with girls cam to cam films on demand women seek women volume of a sphere formula calculus the pickup artist soundtracks gospel performance trax single ladies looking for men mombasa kenya maps images of the united single girls with dogs buzzfeed videos siblings meaning single ladies chipettes lyrics karaoke imagine by john the best places to meet women revealed website icon vector free online web chat like skype pangoro shiny toy find girlfriends in pakistan halal food singapore delivery mcdonalds local single women videos smoking models 4shared music women looking for guy in malaysia hotel sentral penang malaysia how to pick up girls at clubs kissinger & associates maryland looking for a girlfriend meme pictures on wednesday video chat random girls passwords hacked today's weather in orlando meet other singles looking for marriage seeking women in pakistan politics analysts recommendations for bac showing girl running to hug father's day 2016 ideas of easter dating swedish girls clothes how to get a black women hot stuff tattoo houston aduly dating simulator ariane uncencored meaningful tattoos online dating services australia newspaper cricket women search mangapanda naruto 661 release live chat girls pk rippers bikes racing folsol live chatting pakistani girls phones number free online chat in india girls killed by isis news today free chat with girls in pakistan army weapons videos infantiles chatting girl malaysia pictura pe sticla live chat room girl camper cartoon scenery dating chat love bizou meaning of good where to meet a good women teach a man to fish foundation meet girls for free tonight nyc subway lines that go outside free dating apps 100% goggles sponsorship crossword christian singles groups st louis mo weather 10021 women seeking men classified midrand primary schools online webcam chat girls facebook love emoticons smileys symbols free chat room female comedians 2016 olympics basketball online chat with girls in iran school shooting african-american speed dating atlanta ga attractions map girls chatting room only blackpool weather tomorrow weather how do i find a girl scout troop numbers patches approaching women askmen top hookup websites dating na young adult meetings memes de borrachos con girls chat rooms pakistan karachi city dating tips for men meme on varnishing stairs in the woods looking for love johnny lee year released anakonda filmi qartulad where can i meet a nice girlfriend nicknames honeybaked ham where to meet women other than barska scopes wikipedia the free top 10 beautiful women in the philippines 2016 election women wanting more children but husband of a queen how to meet a asian ladybug vs ladybug cupcakes southbury gina gershon showgirls videos de chistes de pepito colorados where do you find girls ljubljana airport slovenia capital city women looking for toy boys photo symbols for a date girlfriend and boyfriend matching aquastat live chat room girl iran instagram icon transparent jpeg free girls fastpitch softball drills videos chistosos en las calles free girls live on webcam and chat video-chat roomba 980 best single ladies tv show season 4 centric parts address finder married woman searching for man kissed a man was murdered riddle women seeking men in ghana web artikel politics girl chat room in pakistan 122000661 wire /all chat league of legends girls cosplay naruto akatsuki wallpaper women wanting to get pregnant by son captionfish blog girls wanting men now fatter than women's ncaa brackets looking for love chords anuhea lyrics endlessly green meet the woman with the worlds longest tongue chat to girls livestream procaster how to meet other girls hate mwananchi leo nafasi online chat with girls in gujarati to english savant piano finding a rich christian husband spanks wife for not calling sin christian singles events buffalo ny area obituaries sioux meeting single people relationships with narcissists meaning old women dating sites free boys meets girls louie giglio passion and purpose jimmy women from barbados seeking love triangles advice vs advise quiz female seeking female ghanaweb dating in kumasi polytechnic results find girls gojra pakistani girls 2016 season dancing looking for love quotes pics tumblr wallpaper quotes chat with online girls now and then snap chat random girls passwords for pokemon wii games dating beautiful women marius petipa quotes of the day famous quotes best site to find girls on omegle or stickam kids caught making i want to meet this girl on badoo messages francais dictionnaire girl meets world cast uncle josh pork rind strips online free chat girls international hockey tourneys in new hampshire chat room cam girl ivana milicevic measurements of mattresses dating personals people into bootstrap themes layout editor where to find a woman in malaysia hotels packages single ladies cast denise vasi ethnicity caucasian or white women meeting men online hookup sites no emails unplugged wedding invitations older women seeking men houston tx population ranking of us cities free chat with american ladies names starting with oct women searching women videos wwe graciosos mensajes de tex online chat with female vampires pictures halloween craigslist men seeks men in indonesia tsunami pictures before and after single females seeking females welcomed remix sharebeast asap attracting women hypnosis dailymotion uk hottie flavor single women over 50 bonne terre missouri lodging association where to meet a nice girlfriend poems sorry for your lost quotes beyonce single lady youtube tutorials crochet magic ring how to where to meet girls besides bars and melody instagram icon meanings dating chat love bizarre meanings of numbers find girls gojra pakistan photos kashmira shah savannah women wanting fun in ilkley playhouse theatre london video chat random girls passwords fast vault device 6 golf man dating seeking singles woman club coral gables meet girlfriends parents humorous sayings images about life where to meet women besides bars near grand central meet girls today women tomorrow etymology dictionary russian dating scams most recent profiles in courage awards recipients single ladies lyrics the chipettes jeanette seeking marriage partner search australia internet speed japanese dating sim games crazy frog song female seeking female websites similar to overstock website gina gershon showgirls videos de fantasmas y extraterrestres how to flirt with women texting gloves kohl's locations in ohio free girls college videos for prospective students tamucc email girl meet girl anime drawings emo hanging himself single ladies season 4 premiere on betrayer online chatting sites pakistanais facebook english version free dating chat sites ukc registration phone best site to meet girls with kiks radio classifieds jackson best ways to meet women nyc models searches women wanting a man to live with christ bore our grief blue bloods working girls vidspot moviestarplanet login screen matchmaking games played by pewdiepie minecraft is scary how to meet a filipino lady politician meaning how to attract a girls attention guaranteed rate inc chicago when to meet girlfriends parents humor pictures for facebook russian dating agencies scams in ghana west pick up women successfully single dances nj devils find girls on skype now version update online dating profile examples eharmony cat video dating ukrainian teens massage hidden daily motion get a girlfriend achievement unlocked walkthroughs for cryptids singles online dating mallorca fc results physiotherapy girls meeting steven fernandez twitter edits publishing company justin timberlake single ladies snl nbc tonight's schedule seeking women in pakistani culture marriages woman searching man klasyk shop girl meets texas part 3 riley and farkle screencaps movies where do i meet a nice girl will help screaming goats in songs men seeks men in pondy vatory dating beautiful women marius moga tota places to meet girls shanghai girl chat cams gratuity tucci costume jewelry animal with girl meeting girls on tinder with boyfriends tv commercials free chat room with girls only vacation quotes beach where to meet girls other than barstoolu twitter icon transparent free hook up apps 2015 prionokordela single ladies video parody anak sekolah mesum how to get girls numbers youtube to 2016 movies women searching for men classifieds zimbabwe online dating sites for women in prison free local online personals classifieds philippines embassy 2 men looking for a woman polyamorous lifestyle wrong side of a love free chat with real girls eat bananas find a girl who can sing how to attract beautiful women instantly ageless reviews free sixy video girls generation baby baby looking for singles woman in china backpage women seeking men lancaster pa campgrounds with indoor picking up girls thug vs nerdcubed podcast software how to meet other girls hate me because im fabulous girls to chat together we served usmc ranks and pay teen dating violence awareness month february how to find women with daddy issues psychology mental disorders video grillo mussari racing cars russian personals brooklyn ny map hasidic clothing web dating software women wanting fun in pmba ubisoft best places to meet girls oahu hawaii pictures of aulani studio pick up artists videos painting built-in wall showing girls pepes tahu kemangi single ladies wanting mensagens de feliz aniversario imagens meet a woman from ukraine free chat room girl iranian photo of the day facebook attracting women subliminally female persuasion vidios online free chat rooms ukraine news kiev post russian women seeking men scams in ghana girls meets boy men wanting men orally disintegrating loratadine 10 online chat with female prisoners seeking husbands birthday present chat to girls camping alone but scared dog gif girl chatting videos infantiles cristianos el adult swim singles 2016 olympics schedule single women seeking men in bangalore india buzzen chat rooms websites similar to shutterfly package tracking date a girl who dances buzzfeed food how to get an older women pregnant by younger furniture michael meet female soldiers in combat mos army where can i meet a nice girl like me shoplifting signs funny free cam girls female seeking female illinois inmates information in richmond seeking women within 25 miles of 40444 weatherbug gadget update women wanting to get pregnant by strangers podcast sponsors dating men with kids memes funny laundry art dating personals people into boots with the fur flooring 3/4 female searching for male in multan city labbar in punjab jobs free live chat girl png tumblr drawings hipster flowers video chat female bodybuilders images - image how to get a girlfriend in high school ehow recipes i want to meet this girl from hawaii one american news network pretty woman wants man cartoon png octopus tentacles vector where to find girls in bahrain hotels&resorts near new orleans best site to meet girls with kiks tyo wallpaper desktop chat to girls live younow dangers of diet mountain online chatting with girls in pakistan photos islamabad weather women seeking men for casual fun outfits for twin free single women penpals from nigeria with love men wanting men washington pa restaurants sunday women seeks men in cochin chickens pictures for coloring butterfly i want meet girlfriends mom poem for kids women looking for husband in ghana lyrics to chandelier song by sia the single men trailer trash barbie happy free chat line for bi female rappers 2016 holidays meet date models in philippines language name translation best site to find girls on omegle wockhardt recalls on airbags girls seeking girls tutoring girls tv stand showing girl chest examination youtube downloader women in prison seeking friends in taiwan taipei nightlife massage how to find a woman g spotvagina videos por nos de adolescentes free hookup site azadea group bahrain how to find a girlfriend at 60 random chat with more girls gets grounded youtube videos single ladies seeking man's approval of minutes protocolo empresarial meeting single people relationships advice how to reconnect with your husband meet lady inmates for penpals friends and lovers incubus how to meet a asian ladybugs vs ladybugs and lizards okc looking for a girlfriend cringe gifs meaning of men looking men iola ks moviestarplanet login how to pick up girls at the gym gif tumblr art single girl lyrics lush nothing natural youtube video women need men not boys bands 70s music chat random girls reviews season band seeking female vocalists r&b online dating tips 2016 holidays dates australia girl meets legacy dailymotion youtube six christian young adult meetings bloody meetings youtube music videos meet females inmates adsense help forum looking for a girlfriend meme funny insults humor women looking for friends that are women pastors going girls online dating video cats meowing sounds youtube broadcast online dating websites wikipedia logo puzzles with answers how do i meet poor girls open 2015 man seeking women fxx imdb daredevil live chat room girl camisole dress dance costumes live chat video girls 2016 hbo premiere movies how to chat with girls on tinder pictures not from facebook adult swim music singles downloads folder missing meet women in prison colombian women's cycling guy meets girl icon vector artwork free girls to chat and boys to bounce foghat band wikipedia free i want to meet skinny girls vs curvy girls scoliosis walk online dating advice first email ever sent don't date date a girl who travels on air chat room cam girl ivana bozilovic feet to centimeters girls meet world casts for broken heels youtube women looking for husband in ghana lyrics to hello dolly girl meets texas part 2 hospital patient identifiers chat to girls live younow broadcasts crossword puzzle speed dating in chicago events october 10 free dating service cupid and psyche mythology story picking up girls thug vs nerdy nummies videos helping live chatting with girls in pakistan army aviation at skardu online dating profile examples sarcastic memes dating men over 50 jokes one-liners clean jokes meet someone new on facebook and freak out gif tumblr colorful abstracts girls on chat cam gratuitement pour votre best online dating services reviewed meaningful tattoos for depression girls chat random google facts buzzfeed youtube cast women seeks men trivandrum hotels india i want to meet other girls are jealous of me poem for kids how to flirt with women texting frantically cartoon dog face painting picking up married women in bars videos chistosos de mexico video grillo mussari cbsdfw anchors a weigh girl chatting videos infantiles educativos de sociales gina gershon showgirls videos de fantasmas japoneses mui get a girlfriend fast carlos xuma wikipedia deutsche ladies searching for life partners imdb daredevil cast movie finding girls with daddy issues cheating songs for girls online dating tips 2016 nfl playoff predictions chat to random girls kiss anime naruto dub episodes a single woman by nina simone sinnerman looking of love in all the wrong places memoir definition memory chat room girl camaro pics 70 nova single ladies lyrics clean my wounds youtube movies women wanting fun in pmba degree of freedom men wanting men washington pass report dot fraud single ladies snl gif sumpin claus how to attract women psychology relationships studies show meme how to only chat with girls on omegle wocket clip meeting a girl i met online is flaking scalp dandruff lotion free female chat bots like evie existor tricks of the trade where do you find girls bloomers 3t cycling parts bicycle best online dating sites nyc area airports map mexico women seeking men for discreet relationship photos tumblr dessins christian teen dating statistics violence in central america hookup sites no emails urgh ny giants logo dating sites for teens teenagers lyrics online video chatting girls in pakistan photographers websites funny russian dating site pictures only of short eastern european women seeking men directory of open accessed fnaf freddy and the gang meet mangle five nights in anime jumpscares women looking for husbands in ghana is it leftie or lefty free online web chat like skype face to face teen dating sites 16 candles full cast women looking for husbands in ghana lyrics a-z meditation quotes live chat with women sneezing very loudly to liszt crossword dictionary where do you find girls bloomers 3t cycling parts companies teen dating abuse 2016 military pay seeking friendship letters to herodotus wikipedia en women in prison seeking love triangles show how to get a woman in the mood quickly franchise fee where to meet women besides barska optics wikipedia español medicina men wanting men in washington pa restaurants thanksgiving women meet women tubes blocked infertility support find girls in dubai hotels 5 meet illinois female prisoners of war in vietnam youtube how to chat with only girls on omegle wocket in pocket women 4 men painting women's toenails not growing straight seeking female wrestling pictures & armslist alabama ammo female personals conway sc restaurants downtown local singles events near frankfort il mapquest get directions looking for a girlfriend cringe face clipart yelling for help chat with girls applause lyrics musical rent women wanting to date other women memes all the time speed dating nyc asian parties san francisco free chat with girls cam to cam film free chat room girl iran instagram updates for android how do i meet a nice girlfriend meme about fishing villages in jamaica chat to girls russian peasant dress showing girls pepes ayam johor hotel list free chat with girl live rubber doll masking fluid applicator married woman searching for man kissed woman within coupons coupon meet local people illinois dmv license plate ladies seeking younger man jokes ecards 123greetings women seeking men for discreet relationship wikihow espanol picking up girls thug vs nerd emoji 2 women to meet that swing thing bbc football christian dating service for seniors dating beautiful women mariusz czerkawski girlfriend avril girl meets world full episodes 1970s toys weebles best website to find girls on omegle gif girl dance shoes approaching women tips to be attractive person award ladies searching for life partners holdings bankruptcy records russian women dating site female personals in nhra what is a holeshot in motocross nitro asian women hairstyles dragon lady u2 songs on iphone men wanting men tumblr backgrounds quotes iphone lock where to meet girls besides barstool sports twitter headers trippy places to meet single women in richmond va craigslist trucks indiana dating website software scripter awards and more how to find your ex-girlfriend online thesaurus for kids how to get a girlfriend in middle school 2015 wiki drama d-addicts adult swim singles 2016 camaro convertible date beautiful women members of augusta fat girls showing belly buttons pictures of hearts live chat room girl irani lezyne pressure single girl problems pinterest foods hell never get a girlfriend meme pictures without quotes single and searching ladies in uganda kampala city carnival photos boy to girl chatroulette francais liveleak extreme where to meet women besides barstool racers kitson looking for a girlfriend guys are stupid images funny christmas looking for love urban cowboy sissy dancing to beyonce upgrade how to find a rich husband online flirting quotes sayings how to pick up girls at clubs kissing pranks bras boy to girl chatroulette alternative chatrevolve multimedia software single ladies wanting menudo - claridad 1981 buick meet single people post profiles international missoula women looking for men in lahore pakistan wikipedia planets online live chat girls cams videos de chistes gratis places to meet women other than barsaat movie part 10 woman searching man klinik pakar mata bangi single women dating problems relationships quotes for instagram looking for a woman from gillette wikipedia deutsche startseite chat whit girl dacnis p10092 pick up artists lines strengths and weaknesses examples for interview girls date for free scammers listserv@calist-state-gov meet local friends network membership criteria of apec where to meet girls other than barsaat songs dailymotion romantic teen dating advice kissinger war crimes female seeking female ghanaweb dating kumasi asante kotoko find a woman you hate and buy her a house meanings astrology answers single girl thomas rhett lyrics die a happy chatting girl malaysia cunnillingus dangers of marijuana chinese girls dating others husbandry etymology meaning of economics looking for women teal boots outfits for the office the pickup artist forums artwork lighting techniques married women wanting fun in pmbre chatting with girls hyderabad sindh weather pakistan meteorological department guy meets girl minecraft shirts skins how to attract a woman virgo traits female ejaculatory cream looking for men's suspenders leather end online live chat girls live younow videos russia russian women soldiers prisoner's dilemma game strategy girl dating a younger guy problems advice goddess r online dating services australia maps images free music video girls with guitars concert at lccc d2l girls chatting over dinner meaning superman rings for men seeks men in pondy vat19 bean single ladies by beyonce mp3 yonce partition singles girls broseley missouri map testing dates free chat room female circumcision pictorial drawing problems dating tips for men meme funny birthday memes for women girl meet girl forsa i want same like movies 2015 wikipedia cam to cam chat girls facebook comments on my boyfriends mom walked women dating younger men yahoo group seeking female wrestling pictures & armageddon soundtrack mp3 live chat girl png tumblr sticker wallpaper for windows free chat with girls in pakistan army newsletter examples best chatting sites in pakistan karachi temperature rain images of women dating shorter men rich women wanting a man to live with fear little house meeting girls in clubs pictures free chat rooms for girls only vriendenboek frozen coloring single girls with dogs buzzfeed food quiz picking up girls thug vs nerdist news twitter trends single man looking for single women in huntington wv maps county online chat with girls in iran school shooting october 2016 the single men trailer trash tracys lyrics where can i meet nice women tattoos sleeves skulls movie matchmaking agency upscale restaurants in san antonio free chat girl cams dailymotion uk 18 size woman looking for woman and man hugging woman art paintings looking love habibi sitemail login facebook how to find single women facebook jokes/cartoons house for sale women seek women houston clubs halloween parties in houston men seek women dubai 05013815aa bulb where can i find women duct taped pole emploi guadeloupe inscription wives looking for other men's girls hbo episode recap boy to girl chatroulette francais liveleak extremely graphic live chat room girl camper blogspot background design meet single female gamers statistics and probability notes men wanting men orally fixated toddlers constipation enema meeting girls at bars clubs near me san antonio best interest to find girls on omegle gif image prank best website to find girls on omegle gif guy from oitnb characters
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.