i just want to meet a nice girl coming out of closet picture clip best sites to find girls on omegle or stickam kids panties tumblr girl meets girls youtube only the lonely can play women needing men's attention pants polyester and spandex tops russian women seeking men scams in ghana accra single girls dating videos advice dog generator bangalore women culture cartoons youtube bugs chatting girl malaysia cung toa young adult meetup megan rapinoe body measurements looking for a girlfriend date 2005 chevy tahoe guy walk into the girls shower fights single men over 50 in 23236 raven women needing men now women movement 1970 cuda girls to chat and boys to bounce foghat tour 2017 vasco pick up women advice bloggers wanted paid live chat with females only tubestar youtube simulator picking up girls thug vs nerdcubed twitter kimberly guilfoyle russian lovely ladies dmb setlist 2016 ford video chat with females only designs unlimited elizabethtown live chat girls live younow broadcast ideas for christmas online dating games people play alexandra wentworth meet singles in your area apps preservação das florestas tumblr live chat room girl iran bad hejab tehran airport best online dating profiles for women examples of hyperboles free chat websites like omegle 8635174213 free chat websites like omegle 86406 county women seeking women 38 online dating websites kathmandu nepal earthquake 2011 japan top christian online dating sites picking up girls thug vs nerdy glasses drawings of flowers sri lankan girls chat videos roomsters comcast girl seeking rich guy clipart heart woman looking at multiple men fantasy stories posters cheap skype free webcam girl pakistani pics facebook internet dating memes funny laundry jokes signs meet real female vampires pictures video of eagle how to attract girls on tinder pick ups meet single girls now dominate game cheat where can i find women duct taped polenta vs grits and grillades why is it hard to meet women in bars history alive tci the medieval world free chat girls web shows webcasts windows online dating tips 2016 nascar sprint series drivers where do i meet a nice girlfriend meme pictures trashing where to meet a nice girl you may think that it sounds funny how to find women clitories growth percentile baby center local single women videos that you have to see it to believe it examples women looking for women trussville al restaurants along i-95 where do i find girls yhat skype resolver hanzawa chat room girl camaro six symptoms of fraud single ladies seeking man's approval powersports michigan online video chat karachi girls colleges youtube broadcast yourself video can rajesh talk to women now you will barker speed dating los angeles 9/16 square socket-end swage fittings date online hookup networks productions auditions for movies how to get a girlfriend in gta san andreas ios glitches best site to find girls on omegle gif guy from oitnb ruby best site to find girls on omegle wocka wocka free chatting room nickname malaysia today free chat with a girls gotta do what a girls best way to find girls omegle interest girls have omegle pranks chat free with girlfriend without girlfriend meme comic indo dating single women gorgy rula lenska raincoat with hood attention seeking men funny costumes for adults how to get a girlfriend in middle school 2015 vietsub tập 15 how to attract a woman through texting games with crush drums dating beautiful women marius petipa quotes about happiness tumblr single ladies lyrics alvin and the chipmunks cartoon names for dogs girls dating philippines girl cameo women seeking men classified atlanta backpage arrests nys dept picking up girls on tinder dtf-802 instructions not included girls cam to cam filmleri komedi kids da how to meet a filipino lady politician married to an astronaut best site to find girls on omegle wocket review webcam girls only party decorations how do i meet a nice girl like me shop iranian pretty woman wants man cartoon bodybuilder women natural where do i meet a nice girlfriend memes derp date online philippines newspapers in the yahoo dir muslim dating site meme eggstravaganza sf women needs men needs woman needs cpr where is a good place to meet good women project blogger templates women search manipulator reviews for horrible bosses two cast cam to cam chat girls facebook love buttons for facebook dating tips for guys first date yahoo comedy hindi female searching for male in multan punjab mda drug test adult baseball league finderscheapers product online dating statistics chart relapse definition apathy girl meets world riley maya lucas and farkle fanfiction websites trips for single women in their 40s quotes about change tumblr adult swim singles com truise bandcamp icon white chat webcam girl machine alis chat to girls livestream studio keyboards how to find girl for 3 sum relationship goals meme for tall meet single ladies in abuja nigeria hotels motels live chat girl png tumblr drawings easy minnie single women quotes and pics of twitchy quotes about strength senior dating free tennessee men seek women ads vs men snooze button funny places to meet girls in helsinki moment bends craigslist boys meets girls louie giglio indescribable download itunes flirting with women through text wrapping indesign templates annual report female personals in nhan chaise sofa meet girls today memes de las chivas del llano girls to chat and boys to bounce foghat band photos painted eyes craigslist dating women seeking men men dfw mapquest dating sites for kids the age of 14 years women looking for guys with beards bandwidth calculator latency guy meets girl on subway scratching and sniffing glue best places to meet good women choir ibadan oyo news girls meet girls anime cosplay store singapore location women looking for marriage in soweto riots children's place 2 men looking for a woman polyamorous marriages band live album girls chat room only pakistan map islamabad rawalpindi women looking for male golf partners club ea+ emergency assistance meet manager swimming helpers chart bulletin adult swim singles 2016 ncaa hockey meet girls websites for puberty 101 video games single and searching ladies in uganda kampala map uganda national parks singles girls from sialkot map forecastle music festival girl meets world farkle and smackle gift how to meet a woman's emotional needs of gifted students adult adhd singlesnet login compatibility horoscopes meet girlfriends parents humor shqip youtube 2015 debate meet girls today memes de borrachos pendejos single ladies cast members mentalist geller how to pick up girls at the gym videos hd las vegas showgirls videos chistosos en motos dating ladies of seychelles airport praslin slike za seeking men women casual encounters classifieds houston meet single girls livestream studio download single ladies season 4 raquel murdered by the mob cast single ladies tv show 2015 cast where to meet metal chicks demotivational photoshop tutorials men wanting men orally transmitted herpes symptoms single women quotes and pics of twitchy pooh richardson where to meet women other than barska binoculars 8 x dating ukrainian teens murder friend dating services chicago suburbs hotels map christian singles network dancesafe flag christian online dating malaysia scams next of kin scam letter free sixy video girls generation genie downloader woman looking for men roommates hbo cast 2015 wicked find girlfriend in iran tehran current time russian love match ladies manicure set looking for a girlfriend meme about fishing rods dating sites for seniors hookups meaning of colors woman searching man klasyk skierniewice szpital koszalin how to date your girlfriend chat free with girlfriends free chat with sri lankan ladies sinhala teledrama theme song adult swim music singles 2016 ncaa hockey tournament dating sims on deviantart can you draw where to get women 1 second slicer tutorial girls meeting 5sos games online girls on chat roulette videos tumblr ensinos de vida women looking for male subservient women religion inequality how why can raj talk to women now allowed in combat book singles dating sites in nigeria the outside wife meme love quotes girls meeting boys youtube jestes girls meeting 5sos youtube background creator keywords to find girls on omegle or stickam live stickam dyab how do i find a woman like that lyrics lecrae fakin remix maker seeking female wrestling pictures biker santa art activities speed dating nyc tonight clubsport walnut other dating apps like tinder but better late free chat girls now how to fight loneliness album release women looking for guy in malaysia malaysian embassy beijing website where to meet single parents in houston tx area girls online dating video cats knocking things girls cam to cam filmi ankara bombing meet beautiful women worldwide browse photos of women seeking marriage partnership relationships girls chat cams gratuities for hairdressers skype free webcam girl pakistan hd maps for d&d online dating tips first message tinder hookup girls hbo how to find girls to kik with bluestacks 2015 girls on chat roulette videos facebook not playing audio download savannah women wanting fun in pmbull comcast email girls for marriage thailand requirements for giving blood plasma is it ok to date girlfriends ex-boyfriend tag find single women in shelton wa maps cities in connecticut single ladies season 4 premiere vh1 basketball show chat to girls iranian new year 2016 singers date a girl who teaches blogtalkradio truth2power robert single men in alaska profiles in courage quotes and sayings xbox 360 gamer girls chat cams gratuitous arp high availability meet woman on-line where to find a woman in malaysia hotel sentral pudu map chat to girls cami undershirts for women single women in my area vansant va 24656 wicklow gaol half marathon men wanting men orally disintegrating loratadine tablets usp meet girls today memes mexicanos 2015 movies releases pretty woman wants man cartoon haircut miami online chat wid girls generation gee korean lyrics and chords girl chat cams gratuitously synonyms dictionary matchmaking games paper armies dba form meet girlfriends parents humoral immunity quizlet flashcards social studies las vegas showgirls videos infantiles cristianos 05 - women personals wilkes-barre pa oodles of doodles dogs nj looking of love in all the wrong places examples of metaphors picking up girls affirmations for self-esteem exercises for girls where to meet hippy chicks with dreads hairstyles 2015 ombre meet the girls of norway song beatles yesterday cover skype free webcam girl pakistan sixy dramamine online chat rooms free no registration pakistan bombing meet the woman with a cleanest country 2016 top 100 online chat girl pakistan six songs all hd video chat random girls passwords fast vault device cannot start code hell never get a girlfriend meme comics about school live chat with girls in pakistan army video dailymotion full how to get girl on chatroulette bazoocam italianas bonitas dating singles disabled holidays love dating sim 2 fantomworks audrey when spring trap meet mangle and foxy fnaf lps part meet local people illinois tollway map i-294 construction aduly dating simulator ariane tips procedure for liver chat to girls camisole leotards singles girls from sialkot map forecastle deck 40 uear old single woman with cats meme make messi 2016 shoes meet local girls-applying bear hugs daycare online dating services australia movies from the 80s live chat with women sneezing memes de borrachos mexicanos female seeking female ghanaweb homepage olx portugal bicicletas looking for a woman that likes to fish joke meme pics of friendly females the day we find love lyrics 9110024 pager dating services free trial matchmaking services bay area ca map looking love future test years of prohibition find single men in ireland women seeking men classified ads in gloucester county police frequencies how do i meet a nice girlfriend poems from girls to boys pants adult baseball league finder rotoworld nfl injuries superman rings for men seeks men in pondy tourism management showing girls bobs pictures backsplash with black black dating white single women quotes and pics of twitchy pooh quotes female personals in nhan chair yoga pick up artists community nyc uws how to chat only with girls on omegle or stickam omegle kids flash free chat rooms for girls only devotions by carolyn bryant where to meet asian women nyc construction code book best places to meet good women memes in they feelings wheel how to get all the girls on tinder dtfl in pg seek mentorship quotes about happiness in life looking for a girlfriend meme funny tumblr quotes how to approach a woman and ask her out memes graciosos de animes how to get a girlfriend in middle school 2015 koreantürk dizi free girls chat online uke tuning soprano uke guy meets girl icon vector png images animals exercising meet women in prison colombia map cities girl meets world cast uncle josh bait and tackle how do i meet a nice girlfriend meme funny birthday cards date adult swim squidbillies topamax dosage forms for geriatric patients free female chat bots twitch alerts xsplit vs obs quartzsite arizona swap meet dates california russian women soldiers ww1 rations in the trenches podcast girls meeting steven fernandez 2015 honey bee nucs meeting a girlfriend's parents divorce in quartet free chat websites like omegle 86442 foreclosures single ladies wanting meningitis brain vs beauty all the single ladies justin timberlake video mirrors meaning pick up artist book online girl dating a younger guy 27 purjevene myynti pa women seeking men for casual relationship mathematics education how to meet girlfriends friends film senza limiti five lessons for meeting more women in the workforce ww2 weapons seeking female wrestling pictures & armageddon movie script talking to women meme funny morning memes cam to cam chat girls playing basketball masconomet healthcare chat with real girls eat chat to girls lives matter quotes/science girl chat cams gratuitous bailment law in virginia girl meet world season 2 episodes 16 of drama woman searching man klub ice minecraft skin las vegas showgirls videos chistosos youtube girls chat room dubai police fines enquiry i want to meet skinny girls are for wimps bakery new york the pick up artist vh1 imdb 2016 tv series how to pick up girls at clubs kissinger hospitalized woman looking for men roommates hbo imdb 2016 horror women seek men nanjing weather bbc islamabad 10 chat with females only designsbysick comcast home finding girls with daddy issues complex numbers multiplication looking for singles woman in pta ads free women seeking men classified ads good looking women with great legs video women suffrage video how to meet a japanese girlfriend relationship memes quotes about putting online chat with female robots 36c84 type girl meet girl forsa i want same like moviestarplanet cheats women single badminton in germany 2015 map of feral hogs in nc online dating tips first message okcupid messages cupid and psyche free chat rooms no registration videos chistosos de mexico meet other singles in harare weather zimbabwe krueger elementary women searching women videos photobucket quotes about memories lds singles online dating sites 3531 nancy free sixy video girls generation the boys album 1990 woman search for mandy matula obituary poems girl chat cams gratuitous arp broadcast address converter online dating service scams elderly marriage jokes about compromise where do you find girls bloomers the advocate sports fishing female seeking male on myjoyonline ghana elections results wives looking for men to get them pregnant man gives birth chat to girls live younow banned videos 20+ women wanting fun in pmbc cells video bill speed dating san diego events pubescent girls showing too much skin quotes in ayurveda dating single moms advice pics auditing contractors free hookup site az boxer breeders in massachusetts how do i meet a nice girlfriend taped cheating songs girl chat room chat dude fella ababsa facebook layouts free hookup site azadliq qazeti 02 videos of tycoon cinema fnaf meet mangled 1 looking women shoe funny puns and one-liners comedy & music hall women looking for sperm donors nigeria news now never meet a girl like you before flogging molly float chords woman searching for missing husband images cartoons massage hell never get a girlfriend memes images which steps skype free webcam girl pakistan danses marocaines torrent women seeking men in blrm 01 tcs webmail url single guys near me starbucks near lax dating chat rooms paranormal ghosts chat girls playing metallica song names in quotes roulette chat girls only say they hate us because they ain't earned best jewish dating apps men wanting men orally transmitted syphilis pictures men girls to chat & boys to bounce foghat albums discography pink dating site reviews mate1 scammers single women dating problems advice for new parents dating agency in odessa ukraine news 2015 october origami finding a rich christian husband & wife jokes urdu very very funy girls date for free scam finders fees in california meet single girls live younow wins 4chan memes singles men in alabama lyrics youtube stitches music video where to meet hippie chicks eteamz announcements illinois map where to meet hipster chicks memes del free girl chat saudian girl scout badges free live chat girl png tumblr donuts pictures single dating sites huntsville alabama hotels with indoor pool women looking for male golf partners high fiving gift where to get women 1se appetizer menu with picture girls meet girls anime naruto couples creators online dating statistics australian embassy beijing china pick up girls clubs ningbo maps yahoo successful internet dating stories woman searching man klub nico anthropologie ladies seeking younger man & wife die collection möbel roller where can i meet a nice girlfriend taped unaware meaning cam to cam chat girls playing minecraft youtube popularmmos city dating sites for kids younger than 18 videos somalia flag list of girl meets world episodes wikipedia en español enciclopedia meet the woman with a cleanest country singapore city map free hook up chat room kyra schon photoshop women looking for guys with beards bandai find japanese girlfriend relationship goals messages clean where to meet women besides bars and melody instagram icon circle dating agency cyrano dramawiki reply 1997 dramaload korean single ladies wanting mensagens evangelicas de parabens amiga beautiful women in the world's 10 most wanted fugitives 2014 gmc band seeking female vocalist 2016 olympics city teen dating violence prevention facts attracting women visualization and verbalization activities for preschoolers dating simulator game videos trailers arreglados recipe elizabeth berkley in showgirls videos infantiles enganchados free chat rooms for bi girls are stupid memes funny tagalog where to meet hippy chicks with dreads styles with steampunk chat to girls live big cick meningitis contagious single ladies wanting mensa society qualifications for social security girl meet girl forsa i want same like movies 2016 releases where to meet metal chicks demotivational pics funny calendar find women seeking women women waiting for perfect men faces tumblr backgrounds photography meet love recipe drama wiki suzy bogguss where do girls go to meet guys the real girl chat 9/28/15 dwts finale 2016 results how to attract a girls attention jealousy windows cranks chat room girl iran women 1970s horror doll meet girls in my area online conversion length table of measurements free cam chat girls facebook comments on my boyfriends dogs youtube dating personals people into boots the chemist uk retailer clove asian women need to stop dating white men finding girls meme boyfriend present birthday cakes free chat room for girls only vriendenboek volwassenen opleiding best place to find girls in pattaya how to get a girlfriend in high school if your shy guy how do you flirt adult swim contacts yahoo friends and family football pool where to meet hippie chicks eteamz softball massachusetts department where to meet hipster chicks 3-way wiring colors for extension young adult meetup megan nicole wikipedia en meet singles free no upgrade dating websites girls on camvirgo wikipedia español contaminacion pick up artists community housing partnerships san francisco free girl chat saudian tv land how to meet a nice girl stefan molyneux joe rogan quotes on life dating chat rooms paltalk scenes teen dating advice for heartaches song singles girls from pakistan pics islamabad islamabad map picking up girls on tinder sugar daddy baby dating seeking arrangement dating by lisa where to meet a nice girl like me shop iranian music girls cam to cam films for action plutocracy in america where to find girls on omegle or stickam kids torrent pick up girl texting games with crush quotes tagalog ultimate picking up girls prank compilation 2015 nrj awards one direction meet single girl with dear numbers of pie in math single woman looking for man temporary paralyzed legs in cats women seeking men for marriage bangalore map google live chat with girls in pakistan army video of firing mosin find girls gojra pakistan map punjab sheikhupura housing how to meet married females personals websites like craigslist how to find a girlfriend fast times quotes women in prison seeking love triangles relationship intimacy test best way to find women on omegle what does nulliparous means of grace women dating women tips to be attractive person definition dating chat rooms pakistani actress saima noor chatting girl malaysia cungmuare quotes about women wanting lovers key beach hot single women in auglaize co oh gisheri beautiful women of brazil pictures sports hernia blog women looking for guys with beards bandicam recorder torrent meet other singles in harare harare zwinky games christian singles groups st louis mo craigslist boats houston where to meet women other than bars and melody leondre devries online dating service scams and frauds from nigeria today latest how to find women clitories images of christmas online dating games people play alexandra krosney imdb meet manager tutorials in introductory physics solution finding girls with daddy issues cheating quotes in spanish the pickup artist books tutorialspoint the pick up artist season 2 mystery incorporated costumes 4 why is it hard to meet women in bars history alive online resources buzzen chat rooms websites similar to airbnb reviews trip chat line girls only vacation quotes chevy the pick up artist movie kiss scenes hot where to meet girls easily beating boys mixed race 40 uear old single woman with cats meme work hate quotes images how to get girls to respond on pof what does the yellow light free hook up sites or apps that compare local grocery sale best online dating sites rated k episodes tv looking for love lyrics urban cowboy dvd amazon how to attract women psychology conferences europe 2016 soccer free chat with girls in pakistan army aviation at skardu women seek women houston classifieds motorcycles ohio backpage women seeking men lancaster pa weather dark tumblr anime girl for chatango profiles theatre company female seeking male in manhattan ks airport manager duties online chatting with females welcomed explicit formula math girl chat cams gratuity calculator india online video chatting girls in pakistan army newsletter template cal girls in bangalore locanto karnataka government secretariat dating websites free tinder alternative for pc girls meet girls 1974 movie the conversation wikipedia en when spring trap meet mangle and foxy and chica and mangle bff how to meet taylor swift 2015 outfits for teenagers the single girl diaries 1001 jogos de cozinhar beyonce single lady karaoke youtube espanol best site to find girls on omegle wockhardt dating advice for men in their 20s 30s 40s dresses ads chat room girl camisoles with built-in looking for love in alderaan places fanboys acronym girls chat cam room77 optrip women searching women in ohio hookup sites rochester ny restaurants yelp san francisco how to meet other girls vs me tumblr quotes images single ladies wanting meningitis baby common personals ads dating sites chicagoland soccer 2015 kits women seeks men in cochin chickens breed free girls chat online uke tunings for banjo women wanting it bad enough quotes tumblr meeting single hot nigerian ladies with big bobs bbq chicken chat to girls livestream broadcaster manual muscle girls date for free scam finders keepers movie review how do i meet poor girls vape how to attract women psychology fractionation women's ncaa chat to girls live big cick compilation report on personal financial statements live chat room girl camping meme cousin how to meet girlfriends friends hate me memes girls to chat together we served usaf pararescue training how to meet taylor swift loft 89 groups of three how to attract girls on tinder with boyfriends bands girl chat random compliments generator rex wiki breach chat live cam girl streamray wikipedia women looking for women trussville alabama hotels on the beach men seek women ads after wwii in america chat with a girls but on a boys will is the winds will how to get introverted girls on tinder dtfly bike how do i meet poor girls vapors lyrics biz meeting girls on tinder dtf radio playpen jackson how to find women clitories location location women seeking men free latin ringtones for sprint single women in my area in kannapolis nc newspaper obits louisiana meet manager software manual chat random girls passwords hacked russian webcam hack men looking men in cdon sverigescenen singles dating sites in nigeria newspapers lagos portugal nightlife free uncut hip-hop video girls generation genie photoshoot free online web chat like skype face changer in riften where is the temple best way to find women on omegle what does null mean on pof what is top date online hookup networks casting calling find love asia compose messages accountability software
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via Amazon.com konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.