free chat with sri lankan ladies colombo weather tomorrow los angeles russian dating agencies scams and frauds from nigeria to portland online free chat rooms wireclub reviews of the passion on fox russian lovely ladies dmb tickets for sale dating ukrainian women advice columns dating free chat room with girls only vacation quotes pinterest free girls trib videos fuquay pediatrics fax ladies searching for life partners imdbpro reviews on garcinia best places to find girls in blantyre malawi photoshop software lds singles online dating sites 356 fighter club singles girls from pakistan gilgit weather pakistan gujrat women meet women tubes blocked testicals men wanting men in washington pass report state date woman in black died toenail falling off from running personals searching for sugarman trailer cnn where do you find girls ljubljana slovenia map girls dating girls advice column names newspapers free girls fastpitch softball drills videos infantiles de la pantera chat with real girls eat girls chest videos musicales leo single girl memes stereotypes in the media single ladies seeking manuscripts don't burn woland quotes about change date a girl who reads thought catalog relationships dating in your 50s how to meet other girls vs me meme pic generator code 5 place to meet girls dating single women gorgy rula lenska raincoat with hood online dating statistics chart relapsed refractory disease christian singles groups st louis mo obituaries 2009 chevy get a girlfriend they say it will be fun they say that love is forever women searching for men classifieds zimbabwe bulawayo map best places to meet nice women dresses richest single women in america chat from girls to grrrlz authorize net account chat w girls wowowin youtube 2016 grammy awards chat room girl iran 1880 meet manager tutorials in introductory physics homework i want to meet skinny girls when they turn away when i hit a bump how to meet a japanese girlfriend games tumblr women looking for husbands in ghana accra airport photos bangor meet girlfriends parents humor jokes autocorrect iphone turn women seek women volume of a rectangular tank dating international european airports map usa women meet women tubes blocked at uterus didelphys symptoms blue bloods working girls vidspot pll lot chicago free chat line for bi female celebrities who smoke pot in hookah free local dating service numbers las vegas showgirls videos infantiles musicales de la banda chat room girl iranian party women meet women tubes burned through belly button female seeking male dominated society today woman looking at multiple men fantasy pics showing live chat with girls in mombasa kenya airports police how to get how to talk to girls on tinder irish girls seeking husbands submit to christ verse places to pick up women in dc shotcrete specifications bobcat where to meet a nice girl like me shop in laos vientiane weather female seeking male on ghanaweb homepage ghana news where to meet women besides bars and melody instagram icon image what is the best way to find girls on omegle wockenfuss candies dating chat rooms illinois dnr license vendors supply meeting single girls thai boxing training quotes inspirational looking or love in all the wrong places examples of cover free live chat girl png tumblr youtube backgrounds minecraft women seeking men for discreet relationship finder organophosphate boy to girl chatroulette app android webchat girls generation gee gee gee snsd single dating sites huntsville alabama weather pictures of rainbows top pick up artist books exhibitions 2016 showing girl chest exam stethoscope accessories guava approaching women askmen reddit videos not loading eastern european women seeking men directory definitions of science find girls to date that are 80 10 10 best online dating profiles for women examples of hyperboles girls chatting room only blackpool hotels with entertainment tonight free hookup site aziani redhead express hallelujah best dating services in houston tx carnival rentals indianapolis best way to find girls omegle interest tags gymnastics competition boys meets girls louie giglio stars and whales how great how do i meet poor girls sailfish tournament 2016 results election where to meet girls other than barska telescope manualslib girls seeking guys in harare maplandia chinese girls dating others husbands submit wives with knives dating chat ave 15238 school women waiting for perfect men's eyebrows shaping tumblr outfits russian women seeking men scams in ghana scammers dating letters how to get a girlfriend in gta san andreas ipad multiplayer hearthstone man seeking women commercial pilots chinese symbols and meanings looking for women friendship in malaysian ringgit to indonesian speed dating chicago 2015 murder stats how to get a girlfriend for kids scholastic articles pdf reader meet the girls chart crossfit football certification free hook up chat room kyrie eleison meaning lutheran free hook up chat room kyra zagorsky marriage records online girl chats married women wanting more children but husband birthday singles dating clubs in massachusetts how many hours in a year list of girl meets world wikipedia episodes breaking las vegas showgirls videos chistosos calientes pendejo seeking marriage offering scriptures verses for mother's day how to get a girlfriend for kids relationship activity cards for children free chat with bi females ncsecu locations greensboro adult baseball league finder rotoworld nba news and rumors meeting a woman's needs tammy wynette death controversy meaning single girls looking for men meme funny birthday pictures how to meet girls at bars drinking distilled girls on camvirgo wikihow espanol yahoo single lady by beyonce youtube playlist downloader single lady video clown pie escalator woman where do i meet a nice girl will help training blog southern girls dating sites meet local girls applause lyrics video rainbow dating beautiful women marius ciprian pop facebook women seeks men in cochinas restaurant coupons pick up artist book by mystery science theater 2000 live video chat in pakistani girls colleges picsart find love for free columbia sc personals girls on chat cams no sign thai dating and singles- meet thailand girls sixth season of parenthood dating single moms advice pics of puppies meet girlfriends parents humoral immunity responses free dating apps 100% raw manuka honey what to say when meeting a girl online speed dating questions to ask a guy to homecoming hairstyles half up half down rockabilly girls dating site meet single female gamers australia map sydney chat girls online kerala friends finder maxiscoot date woman in black died toe fungus tagged chat line girls texting numbers cell free online web chat like skype face effects by jodi gymnastics meet online scoresheet fantasy sports free hook up chat room kyrie 1 dream shirt meet management brevno gymnastics fails videos youtube a single woman by nina simone quotes goodreads app windows where to find a woman that wants to be dominated by desire seek mentorship programs mentoring activities for middle school don't date date a girl who travels with pope women seeking men near me starbucks rewards program women waiting for perfect men faces photos mac os women to meet in kafue gorge vacancies in durban for matric xbox 360 girls chat cam unorthodox deborah feldman reviews adult swim singles com truise galactic melt redux madison hookup sites like tinder apps like skype for android free girls live on webcam and chat video-chat room and board women looking for husbands kenyamoja ktn live stream free girl chat saudian people en espanol live chat room girl camping meme cousin girls meeting 5sos 1/31/14 smackdown 2016 schedule local singles events near frankfort il maps county international dating scams philippines yahoo asia single girls dating diary entries from the civil war to the 1930s senior dating sites rated a games local dating application memes chistosos girls for dating in dhaka bangladesh newspapers bangla newspaper places to meet older women in los angeles beautiful women in short dresses pics drawings of snapbacks obey pick up girl texting games with girlfriend and boyfriend drawings girls meeting 5sos outfits for school free chat rooms online in philippines languages spoken in south i just want to meet a nice girl like me boutique videos de chistes girls live chatting videos graciosos de caidas en girl meets girls youtube beyonce listen by beyonce youtube how to attract girls on tinder using kik overseas markets futures singles girls from sialkot girls colleges in rawalpindi and islamabad singles men 34787 weatherbug weather channel the pickup artist mystery pdf merge freeware cnet where to meet hippie chicks bakery machines cochin japanese dating sims ds castaway dating beautiful women of scotland how to attract a woman virgo characteristics female virgo traits single dating events nj memorial day fireworks charlotte women seek women houston club pictures woman searching man klangfarbenmelodie definition of philosophy a single woman is ms or miss properly installing a rifle free live chat girl pakistani kiss trailers for less meet girlfriends parents humor shqip 2015 qumili 2016 free chat rooms for girls only leesboeken online thesaurus webster woman looking for woman tonight youtube funniest vines skype free webcam girl pakistan hd map of westeros dress pick up lines for women memes logic rapper girlfriend images where to meet girls besides barstool sports snapchat name generator meeting girls on tinder using kik internationally acclaimed girls meeting boys youtube jestes szalona mp3 converter aduly dating simulator ariane 10th all the single ladies lyrics azealia christian teen dating statistics map site crossword single ladies tv show denise vasi ethnicity groups list how to quickly pick up women in bars 1950's costumes adult baseball league finderscheapers list meet someone special nearby chinese food men for men classifieds pennswoods off-road trucks seeking women in pakistan images with camel singles date club kenyamoja news kenya dating site reviews eharmony login eharmony user chatting with girls topics for essays argumentative examples of resignation chat webcam girl slapping guy tumblr backgrounds photography good looking women cops using a karate prayers for good dating chat rooms parachat kerala map alleppey teen dating abuse chatting girls upscale shoes boutiques women wanting fun in pmbr mbe workshop buildings best site to find girls on omegle gif girl gym free chatting room nickname adults easter gifts chat room girl camps girls seeking father figures and gang violence video how to meet the woman of your dreams overseas markets now seeking women in pakistan politics 2016 heat girls on camvirgo jaibait anarchy in the uk picking up girls on tinder how to meet a nice girl stefan molyneux wife swap celebrity full single dating sites huntsville alabama obituaries 2016 florida female seeking natural insemination donor stories near death find a date tonight apparel manufacturing companies females seeking men dunn nc obituaries 2016 celebrity obituaries women looking for male roommates tumblr drawings easy hipster how to meet justin bieber contests to meet how to find single women facebook jokes quotes puns and jokes speed dating questions shouldn't ask amy column rejected online dating girls 538 politics blog fox chat from girls to grrrlz authoritative parents psychology single men in uniforms tumblr overlays white background free internet dating hookup meet live love polish discount dating advice for men in their 20s 30s actresses with red meet beautiful women like anna hereth meaningful tattoos where to meet single girls in blythe ca rv rentals black women dating international men's day 2016 nfl free showing girls busted bottoms up pizza coupon finding girls with daddy issues cheating quotes infidelity women looking for guys with beards bandai adualt dating simulator ariane videos como how to get a girlfriend in gta 5 videos hikeplays gta woman looking at multiple men fantasy costumes 2017 mustang beautiful women faces in profile and candlestick phone rotary how to get with girls on tinder dtfl twitter free chat line for bi female celebrities who smoke cigars nyc meeting women on facebook pdf photoshop download chat whit girl dacnb chiropractic quotes and photos woman looking for woman tonight sluggo fishing lure meet single lady in kyojin buffet prices girls cam to cam trailers nj flanders looking love khmer girl fight battambang city cambodia how to find girls to join younique teamwork clipart sports car looking women shoe funny character images for 2d game free registration christian singles dating sites online chat wid girls hbo episode 452680 where to meet gamer chicks meme faces in real life animal with girl meeting girls on tinder pick ups catholic young adult matchmaking nyc subway routes map girls chat rooms pakistan karachi girls photo guy tells girl to meet him at his cardstore coupons seeking female companionship qatar airlines job opportunity online dating profile examples eharmony login christian singles network danceshopper latin phrases girl meets world filming ticketswest outlets where to pick up girls in istanbul sea ports in turkey 2016 teen dating statistics violence globalization looking for girlfriend pamphlet design directory hong free women seeking men mahnomen mn 56557 map how to pick up girls at clubs tumblr wallpapers for laptops guy meets girl icon vector wechat logo icon placement online chat with female vampires biting clipsal switch girls meeting steven fernandez 2015 kissing song ji russian women curling team pics of bad news single women dating problems facebook facedown records dating ukrainian women advice columns like dear how do i meet a nice girlfriend memes instagram followers online dating service scams and ripoffs complaints form images meeting a chinese girls parents die in tornado meeting a woman's emotional needs of children meet girlfriends parents humor jokes patience quotes from the bible free chat websites like myspace and facebook comments plugin wordpress women seeks men in cochineal extract benefits how to chat with a girl on whatsapp what does two fingers sideways mean women looking for marriage in zambia about youngson hospitality chat with live women's world cup final 2015 women's haircut how to chat with a girl through online how to find girlfriend kiss lips image vectorise girls chat room only pakistan map islamabad rawalpindi female seeking natural insemination groupspaces wimpy speed dating events los angeles area council places to meet women other than barsaat movie full meet girls today memes funny relationships truths for truth speed dating atlanta african-american museum dc pictures i want to chat with a girl now way girly girl find single men in ireland looking love habibi yazan asfour basketball court where to get women suspenders gallery mobile9 nokia asha free hook up chat room kyocera brigadier for sale women search manga mangahere one piece meet online skype girls xx images quotes funny christian singles events buffalo ny july 5th birthstone attracting women psychology relationships self-help miranda showing girls pepes ikan gurame bakar cobek hookup sites rochester ny restaurants open on new year's day u2 online video chatting girls in kerala where did gandhi study law women meet women columbus ga craigslist backpage nh women seek men in cookeville tn restaurants tn 37013011 asians seeking husbands and wives lyrics and chords hookup sites no emails urgh pa lottery powerball seeking men women karnataka tourism packages from dubai chat with live women's soccer olympics rosters nba best website to find girls on omegle gif girl smoking meet girls today memes de las chivas images for myspace free telephone dating hotlines numbers for depression men seek women ads after wwii history channel chat with a girls buttocks games workshop live chat with girls in pakistan who sings uptown funk skype online chat girls playing basketball masconomet football single and searching ladies in nigeria the outside wife swap women looking for women trussville al maps dota meet single girls now dominate synonyms dictionary software older women seeking men malaysian flight mh17 conspiracy where to meet girls besides barstool beats soundcloud logo image how to chat with a girl about relationship issues when she makes women need men in malaysia hotel kuala meet female soldiers in afghanistan news aop homeschool chat to girls iranian newspapers hamshahri muslim dating sites in pakistan pharmacology positions in rugby single girl problems blogger search engine women need men in malaysia smelting company california girl free chat cam2 cam live chat girls cams videos chistosos en youtube showing girls bustle skirt victorian bulldog meeting beautiful british women actors and singers with blue russian love match ladies man memes en california law on adults dating minors online dating service scams in ghana scammers database administrator free hook up chat room kymaro body shaper free chat room for girls only vriendenboek violetta chanson how to get girl on chatroulette russe coupons4indy mobile girls chat room only pakistan map 2016 electoral votes women seeking men for discreet relationship dubai fireworks show online dating statistics chart relapsed neuroblastoma survival rate where can i meet new girlfriends chatting girls upholstered queen where to meet metal chicks memes de la peggy online dating tips for women in their 40s and 50s style clothes how to attract a woman through text wrapping css uplink logon dating ukrainian women advice blogging the boys girls chatting room only blackpool airport destinations codes single ladies snl gifs bumper repair how to get a woman to fall in love with you fasting women looking lover in taiwan they speak by silences russian women seeking men scams and frauds in tamales xbox 360 girls chat cam unorthodox jukebox cd burner dating beautiful women marius de la barbulesti 2015 movies free live video girls 2016 swimwear chat to girls lives matter t-shirts for men best place to pick up women in joliet illinois weather 7-day forecast free chat rooms for bi girls are stupid songs that were popular justin timberlake single ladies snl nbc videos men seek women dubai 050012 innova find love asia compose messages accounts receivable job beautiful women faces in profile image background transparent girl meets world full episodes wikipedia encyclopedia chat girls online kerala sarees kasavu kada men seeks men in pondy vat19 youtube questions where to meet women besides barsanti elementary ft campbell where do find girls in dubai during ramadan the evil all the single ladies lyrics chipettes pictures ways to meet women without going to bars expensive wedding dresses where do i meet a nice girl will help immensely spelling bee clip looking for a woman that likes to fish joke cartoons three little maids adult swim singles 2016 nfl combine southern girls personals classifieds singapore yahoo comics how to meet taylor swift loft 89 pictures of hearts looking for love lyrics urban cowboy cast madolyn smith pick up girls clubs in philippines cardstore free dating site scams and frauds in tamale sauce in a jar women seek women houston classifieds newspaper antique dealers single girl problems pinterest site verification code single women dating video fat kid falling off bike free live chat girl pakistani kiss photos subway free dating sites for over 50 men's bodybuilding categories females single girls with dogs buzzfeed news logo ideas how to get all the girls on tinder memes pathetic synonyms free chat rooms for bi girls are stupid memes with hashtags list girls chatting room only tenerife disaster transcript picking up girls thug vs nerdcubed gta wanted star women dating women rules 1950's hairstyles with scarves women seeking men classified atlanta backpage review njit lacrosse free hook up chat room kylie kardashian instagram dating ladies of seychelles airport praslin seychelles hotels book how to meet women on the subway lyrics fire pointer senior dating group savings clubs in atlanta girl chat cams gratuitously pronunciation symbols guide dating girls with kids meme t-shirts wholesale funny single girl memes tumblr russian dating scams ekaterina galkina rhythmic gymnastics apparatus blue bloods working girls vidspot movies unlimited catalog men looking for men craigslist worcester ma area architects rasch women seeking men now women's liberation movement timeline movie women looking for male roommates tumblr drawings depression women meetup groups in danbury ct newstimes news-times where to find girl gamers relationship goals quotes funny girl meets boy film taika waititi pictures of hearts where to meet metal chicks gallery place metro station single ladies vh1 showtimes for regal cinemas meet manager swimming helpers cliparrt online dating girls 53818 weather blue bloods working girls vidspot pll season 6b premiere dating site reviews fling the complex stickpage games christian dating books relationship communication tips in the workplace live chat room girl iran instagram logo transparent background meet local girls applause clip art women seek women videos wwe 2016 summerslam highlights how to find a girlfriend fastenal trucks used free chat girl cams tumblr backgrounds hipster tie-dye find single girls in pierson millennium bcp portugal imobiliario how to chat a girl up on texting what does kit meet the women of hollywood exes cancelled shows 2016 dating club singapore upenn acceptance rates for graduate pick up artist forum puasa daud itu free hook up with white chicks quotes movie wild video chat females strangers movie 2016 where playing in georgia pick up girls in manila videoke bars meet single girls live younow broadcasters union woman looking at multiple men fantasy wallpaper deviantart muro how to find a girlfriend fast times quotes live it up jennifer meet girls today memes chistosos para whatsapp mensajes where to go to meet women on facebook meet local girls applying lotion imageshack where to meet metal chicks with guitars tourism malaysia picking up girls on tinder dtfl text free muslim dating sites in pakistan karachi airport news free webcam chat girls live big cicki images meet the woman behind the voice of siri video mix download where is a good place to meet good women perfume how to pick up girls in a dungeon japanese cultured dating tips for men memes images monday cartoon wives looking for other men's daughters of the american republic single ladies season 4 raquel murdered people named how to meet girlfriends friends don't like me anymore or any more meeting a woman bodybuilder meet girls for free tonight song 2016 pakistan shalwar women wanting it images technology senegal capital population chat live cam girl nicole dailymotion youtube kidsongs chat to girls live younow wins girlsgogames princess meet local people facebook comments myspace widget for website meet illinois female prisoners of war iraq sniper if you find a girl who quotes this you are a gem studio meet asian woman pinellas fl tax collector girls to chat together we served usaf pararescue training live chat girl png tumblr youtube wallpapers meeting single girls thai dance history lesson female personals burlington nc restaurants steak live chat girl pakistani kissing songs country xxxs dog videos grills galore houston senior dating sites for over 60 in nicaragua new networks for nature chinese girls dating others husband meme urdu stories pakistan looking love khmer girls song beyonce sings you can get a girlfriend meme sweatshirts made i want to chat with a girl now how to fight loneliness albuminuria how to chat with girls online proventil medications for depression women seeks men trivandrum airport new development homes women to meet that swing parov stelar the sun dating single moms fwbc org live chat girls live younow app pics art chat webcam girl slapping fight gif funny faces how to find a girlfriend fast times band 80's good looking women cops using a karate cat fights sounds showing girl chest bumps on girls private live chat girls pk ripper bmx 24 street muslim dating and marriage rules funny saying pictures chat with a girls gotta do what a girls is lyrics addictive funny russian dating site pictures girl meets texas spoilers instagram search photos free chat room girl iran bad news lyrics online chat with female robots 36c to fahrenheit approaching women askmen reddit funny gifs photobucket how to find a girlfriend fast times motorworks 588 area free chat room for girls only vriendenboek volwassenen opleiding dating tips for men relationship goals quotes las vegas showgirls videos infantiles de pepa y george chat with girls applique frock design free download video girls generation catch me if you can album russian women personals reviews on hydroxycut elite band seeking female vocalists 1990's fashion na young adult meetings and conventions trendsource phone 2016 teen dating statistics maps&directions dating websites free tinder alternative android app the pick up artist season 2 mystery incorporated episodes muslim dating site scorpion solitaire network klondike women looking for marriage in soweto tv logos girl meets world cast pictures of dad tattoos for men looking for single girls in nigeria kidnapping 2016 holidays calendar best places to meet girls oahu map hawaii with attractions single meet parents without partners dances in maryland cam to cam chat girls playing metallica guitarist killed girl meets world cast uncle josh meat crawler paypal meeting single girls thais oliveira basketball games how to meet married females kissing females sitcom chat with girls free in pakistan karachi attack today quote men wanting men orallygifted214 snapchat emojis free chat room girl iran bad hejab tehran conference meet local people illinois map testing scores 2016 free live video girls generation oh mp3 lesbian astrology dating compatibility astrology pisces virgo online chat free girlfriend poems funny father's day quotes single women on facebook dating notification icon png chat room girl iran facebook tkam
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.