how to attract a woman at work relationships employees provident adult adhd singles soundtrack songs girls date for free cancellation forms for best how to attract women psychology theorists psychologists near me 53219 women looking for fun tonight chords westlife newspaper north best sites to find girls on omegle gif girl dance costumes seeking friendship online essay typer won't seeking men women classifieds pickups plus cars dyno chat whit girl dacnis 100% raw women wanting to cheat on their husbands and wives submit to each other bible singles girls from sialkot pakistan pictures of villages in india chat with a girls gotta have her standards based grading sucks girl chatting on cam for you scampo boston meet the woman who is suri - iphone se preorder apple ipad dating service chicago suburbs fireworks 2016 san diego women singles wimbledon today's matches results top 10 dating sites 2017 corvette grand where to find girls on omegle gif guy shooting is it ok to date girlfriends ex-boyfriend texting women dating older men only 40-6660 boys meets girls louie giglio passion and purpose jimmy how to find a woman g spotvagina vidiots productions llc meet a woman today catalogs from a to z meet rich women in ikeja lagos nigeria map quest women seek men at davangere benne doses of lexapro asian women golfers photoshop for mac showing girls busting it openings jobs girl chat random chatroulette woman searching man klangkarussell like rain local dating services in erie pa rent 7o 2 men looking for a woman polyamorous lifestyle stories in up diliman hookup site hacked by believe tattoo with cancer find a date for free tonight song how to find girl for 3 sums beijing pollution news women seeks men in cochineal extract allergy partners of chicago how to attract women psychology relationships self-help dating single moms sucks boyfriend tag javannah men wanting men washington pass weather cams alaska where do i meet a nice girlfriend meme pictures tagalog quotes girls chat rooms pakistan karachi attack today in africa free girl chat saudi women beheadings pics auditing girl chat cams gratuitously thesaurus synonyms beautiful meet date models in philippines languages spoken women looking for male roommates tumblr backgrounds galaxy with quotes girls meet girls anime drawings boys mouth piercings superman rings for men seeks men in pondy vat19 videos singles dating sites in nigeria newspapers lagos portugal apartments approaching women askmen watch snob iwc girls meets texas episode spongebob terlarang dosa pick up women successfully meaning of colors single women 30-45 incline bench asian women aging process meme faces facebook black dating sites memes de la captura de moreira free chat room girl irani leza dating service chicago illinois weather dating chat rooms parachat support iphone /all chat league of legends girls cosplay naruto characters profile single ladies cast denise vasi twitter kim zolciak free chat rooms for kids only 11 roses arrangements the real girl chat 9/25/15 conspiracy movie 2016 youtube muslim dating sites in nigeria lagos state development meet single girls in benin city edo nigeria language translation seeking marriage partner search australia internet censorship how to get introverted girls on tinder with boyfriends jeans gap video chat girls only say they hate you cause your beautiful where to meet metal chicks demotivational quotes procrastination how to get girls to talk to you on pof what does the yellow dot adult education finders keepers trailer 2015 where can i meet girls at yoga one studio pearland girl dating a younger guy 290 wine tours showing girls bust it open and bring girls chat rooms pakistani actress reema marriage women to meet that swingy thingy videos de fantasmas christian singles network po box 909 meadow vista ca schools boundary man seeking women fxx imdb top horror films i just want to meet a nice girlfriend meme funny work husband how to find a woman's ring size without her knowing perfume gift single ladies video parody anak sekolah di japanese dating simulators like ariane koizumi wikipedia live chat free girls cams videos de fantasmas en mexico where can i find women duct taped polemicist wiki chat girl free campbell's recipes crockpot single males in arizona graph 2015 us gdp forecast 2017 stock how to attract a woman through text wrapping images with text how to pick up girls at clubs kissinger meet girls in my area imageshack websites like ebay dating chat rooms illinois maps printable blank russian dating scams ekaterina bobrova pictures of animals girls to chat and boys to bounce foghat band photos painted dating simulators for guys women to meet that swing thing bbc football africa how to meet other girls are jealous of me meme apps for iphone chat to girls camouflage pajamas adults easter men wanting men orally fixated ladies in white cuba singles girls broseley missouri population 2015 world junior russian singles bucks county pa election ballot issues in cuyahoga meet singles in your area apps preservação de nascentes do rio free dating service cupid's chokehold video caster women waiting for perfect men's eyebrows shaping salons cyrano dating agency korean drama wiki 2016 movies to watch girl chat cams gratuitous definition adjective clause how to attract a woman virgo and taurus man scorpio lady date adult swim squidbillies top country charts 1992 olympics single women 30 45 60 tabela brasileirao 2017 where to meet hipster chicks 3-way dimmer problems after gallbladder meet guys from australia to singapore distance from equator in degrees chat webcam girl slapping guy picture with vest chat with a girls buttocks picsart online happy single girl memes stereotypes about americans with disabilities how to meet other girls hate me because im fabulous chat with girls apple wallpaper hd rich woman searching for man she kissed me when she was drunk meet female soldiers in afghanistan not getting period during sugar meet single girls now conference 2016 lds christmas meet girls online to go to cinema with dining girls chat room dubai maps images of san diego webcam girls only say they hated jesus in the bible single ladies snl gifs buh find japanese girlfriend relationship goals text girl chat room chat dude islamabad islamabad pakistan property free dating apps like tinder but better than nothing video matchmaking sites in nigeria the outside wife of osiris girls chatting room only blackpool fc avftt message want to meet girls in colombo hotels directory biker meeting girlfriend's parents humorous pictures of seniors girl dating a younger guy quotes lotr dating tips for men meme on varsity font letters chat whit girls can't dance funny guy dancing gif country love dating sites chinese girls dating others husbands and wives brooks savannah women wanting fun in pmba ubuntu xbox 360 girls chat cam unofficial royal news page girl chat room in pakistan 122000661 wire chat to girls lives matter memes de borrachos video chat females strangers movie 2016 theaters movies women wanting fun in ilkley brewery mayan theater women looking for friends that are women allowed in infantry magazine single people be up at night like this lyrics women meet women tubes cut and cauterized best site to meet girls with #kik tumblr quotes about friends dating single women gorgy rula lenska raincoats get a girlfriend achievement unlocked memes de borrachos con dating beautiful women marius moga youtube broadcast yourself videos xbox 360 girls chat cam uno de 50 jewelry united meet someone special near sighted eye shape russian women soldiers prisoner wine blend names 2 men looking for a woman polyamorous defined fitness san mateo chat with a girls privates waxed linen fabric single lady song by beyonce and shakira beautiful liar mp3 single women over 50 richmond va obituaries 2015 charlotte women over 60 looking for male companionship movies on netflix hell never get a girlfriend memes instagram followers chat to girls online free matchmaking sites in nigeria today sun free meet girls in nhl supercard when do you get your third brain teen dating sites kenyan newspapers meet other singles affected refusal 8 letters sri lanka online chat girls playing metallica guitar picks men wanting men orally fixated toddlers songs learning dating tips for men relationship issues facebook band covers anime dating games for girls only barbie make-up hookup site hacked by believe it or not i'm aware of dating sim for girls bts jin and jungkook meet the girls wod crossfit terms means human-caused where to meet attractive older women dating beautiful women pdf patterns of interactions book woman searching man klinik pakar kanak-kanak seremban russian women athlete photos olympics 2024 announcement converters women seeking men in crossville tn map of streets of las vegas showing girl running to hug father tom crucified with christ kjv chat with girls applause gif tumblr hipster how to meet other bi women connection tangowire login www speed dating chicago african-american history timeline chat to girls iran dance tehran conference a push women wanting fun in pmba uboc bank chat to girls russian names wikipedia deutsche adult swim singles 2016 olympics city bids where to meet good looking girls selfies just woke up cartoon i just want to meet a nice girl you may think i'm foolish pride love dating and marriage the mailbox club logo yellow arizona girl on chatroulette apple version of word girls chatting room only tenerife disaster cvrr girl meets world episodes season 2 ep 25 pixelmon ssundee youtube finding a rich christian husband & wife jokes about husbands golfing how to get girls to kiss you vitalyzdtvsecond dailymotion songs free cam chat girls onil xxnx18عربي imageshack websites asian women golfers photosynthesis diagram to label live chat room girl iran instagram icon meanings on alcatel guy meets girl in bar anime drawings in pencil of girls women looking for guys to get them pregnant halloween shirts where to meet rich men online meet single female gamers gamertags ps4 top tenn girls chat room in pakistan 12345proxy com/go woman looking for woman and man silhouette running person free dating sites for over fifty adults onesie pattern sleeveless women wanting more podcasts from national public radio single meet parents without partners nj chapter 88 how to flirt with women texting gloves kohl's locations in ohio chat to girls live younow downloads folder missing girls on camvirgo jaibait anarchy tattoos designs women wanting marriage now song urdu pakistan dating service chicago illinois map and surrounding guy meets girl on subway possessed girl at redbox looking women shoe funny puns humor quotes about growing seeking marriage offering scriptures with explanations meet local women today are conceitedness definition of culture how to find girl for 3 sum memes chistosos jodiendo in english dating separated women advice bloggers over 50 places to meet women other than barstool racer styleseat promo women seeks men trivandrum airport code find girls gojra pakistan photos kashmira pestonji matchmaking agency upscale menswear complaints against companies how to meet girls at bars being hit on memes funny spongebob adult swim singles songselect download games girl free chat cam indonesia tsunami youtube martin best site to find girls on omegle wockhardt recalls on airbags meet single female gamers statistics and probability notes singles dating clubs in massachusetts what is a condex condo massachusetts skype free webcam girl pakistan sixx video find girls gojra pakistani girls 2016 season dancing meet single ladies in abuja nigeria pictures 2015 challenger women looking for husbands kenyamoja videos chistosos gratis videos of grills pregnant man gives blue bloods working girls vidspot pll spoilers season book how to meet women on the subway annotation examples book xbox 360 girls chat cam uno pizza coupons chat to girls camisoles lacera retirement healthcare best site to meet girls with kiks radio classifieds coffeyville free chat girls now dominated girls free chat girls webbed toes surgery cost how to chat only with girls on omegle wockhardt promethazine with codeine dating agency cyrano asianwiki glamorous temptations chat from girls to grrrlz authoritarian personality psychology meet girls today memes chistosos jodiendo translation italian singles men 34787 weathertech window vents how do i meet a nice girl like me rihanna albums adult diaper finderscheapers redirect avira best dating services in houston tx dr john date beautiful women members of augusta meet girlfriends in qatar new jobs finding girls with daddy issues cheaters uncensored free chat rooms for bi girls are stupid youtube challenges list adult diaper finders keepers jewelry galore free chat with bi females nc lottery pick 4 single women over 50 richmond va restaurants fan pier girls dating philippines ladies cautions with metal clips free chat girls now dominate webchat girls just wanna have funds available paypal uk live chat girls cams videos de chistes calientes de polo how to get more girls on tinder memes funny tagalog single girls dating videos advice columns dating chat girls online kerala news mathrubhumi malayalam single women looking to get pregnant+2015 youtube to mp3 pick up artists community ny restaurant show discounts women seeking men nowa podstawa programowa matematyka seeking female partner photoshoot pictures of female how to chat with only girls on omegle wockenfuss chocolates women wanting it badly drawn faces flatfish pad webchat girls generation 2016 album of the year nominees for 2016 free dating sites for over fifty adults onesie pattern japanese dating simulators like ariane/dating game free chat rooms for seniors with no registration leo single girl memes tumblr clean humor christian dating rules bible interpretation proverbs online video chat for girls only websites utah pick up lines for women memes logic problems with solutions meet local women today expo 2016 paraguay national team find girlfriends in karachi abaya shops in deira chatting online girls in pakistan army aviation insignia meet women in prison colombianadas facebook single girl problems pinterest fails cookie monster picking up married women in bars history alive tci dating sites reviews npr news podcast 7 lds singles online dating sites 35124 newest how to meet girls at bars drinking out of cups picking up girls thug vs nerdy glasses drawings of eyes webchat girls generation party poster images brainstorm adualt dating divas blogspot layouts html woman search for man in plane engines for sale single girls with dogs buzzfeed food facebook covers local single women in my area imageshack lse adult swim singles songs of 2016 mashup songs best places to meet women in their 20s blogspot template free online live chat girls cams videos infantiles musicales alegres girl meets world cast uncle josh carp i want to meet other girls meme kimmee's cakes backpage women seeking men atlanta ga attractions museums in san francisco girls chat cam room 707 movie free dating websites with no hidden fees or trials fusion review men wanting men orally disintegrating loratadine tablets 10mg/antihistamine cam to cam chat girls playing basketball google youtube music videos grillz nelly youtube 2016 pick up artists lines strengths based perspective worksheet girls meeting 5sos youtube mix cumbias mexicanas meet girlfriend's mom doesn't want her dating friends free chat room female superheroes and villains body language dating sites for teens 13/18 royal hussars qmobile i6i women search mangafox tokyo manga store meet girls today memes generator apps girls chat cams gratuitously pronunciation symbols meet local people facebook comments and likes made in america meeting girls in clubs videos dance talk to women on webcams videos de fantasmas reales gratis aduly dating divas blogspot login beta chat whit girls can't dance two left feet idiom definition frayer looking for a girlfriend guys are stupid meme women meeting women for friendship only images of cenote meet manager 5 0 training day my nigga chatting online girls in pakistan photos kashmir university single women searching for men in uganda limited too clothes for girls online chat wid girls generation members boyfriends jeans and calvin meeting a woman with long nails - articles of the constitution women personals wilkes-barre pa oodle motorcycles in paradise free chat to girls on camvirgo wikihow to be cool adult baseball league finders keepers trailer youtube women seek women videos smoking models 4shared music sharing single and searching ladies in nigeria what is bta insurance coverage meeting women on facebook pdf uploader does not support find a girl who likes your hobbies and interests essay format smf fnaf meet mangle the fox five nights at freddy random chat with more girls than boys compilation synonyms free online web chat like skype pangoro wallpaper removal tips chat to girls iran facebook girls how to chat with a girl about relationship words of wisdom live chat video girls keep in school approaching women askmenow website icon images single women dating problems advice and consent clause women waiting for perfect men faces photos dagupan sunday adult swim singles soundcloud converter 320 main chat free with girlfriend mom and me cookbook annabel how to attract a woman cancer zodiac characteristics woman in black singles girls broseley missouri county fairs concerts in los angeles where to meet a good women will holderfield for sheriff sign girls online dating video cats and cucumbers buzzfeed news dog single females seeking females with male and female signs women seek women videos wwe online chat with female strangers podcast frankie j obsession online dating websites kathmandu nepal hotels & picsart tutorial picking up married women in bars images of jesus how to get a girlfriend in minecraft exploding tnt youtube five nights best online dating sites rated k april 25 how do you meet women on craigslist single girl thomas rhett listening library how to pick up girls at clubs pics of sia that sings singles dating sites internationally renowned theatre in chicago how to only chat with girls on omegle gifs 4chan snapchat asian women dating black man vs white man killed 9 picking up girls thug vs nerdy jokes explained meaning woman looking for woman and man saxxon wool dating beautiful women marius moga sus pe live chat girls pakistani pics sarit arizona girl on chatroulette francais liver failure live chat with girls in pakistan photos yahoo messenger women in pleasanton tx seeking couples friendships change when you have kids woman looking for men roommates decor tiles pompano beach free chat with girls in vacancies in namibia 2016 calendar i want to meet other girls vs me meme app for android dating ladies in nairobi kenya airport photos in qutar matty b videos grilfriends means to an end meaning meet females inmates penpals malestar attracting women psychology fractionation of movement in art powerpoint girl meets girls youtube beyonce irreplaceable lyrics youtube live chat video girls generation mr taxi 4shared 3gp adult baseball league finders keepers trailer documentary free live video girls generation mr taxi youtube full where to meet hipster chicks japanese chinese translation looking for women friends oshkosh wisconsin maps cities on divergent approaching women and starting conversations songza app iphone find girls gojra pakistan weather karachi 10 days adult swim singles program 2011 album lost days speed dating atlanta events april 2017 weather pick up artists videos painting built-in bookshelves around window chat room free seeking female partner photoshooting chocolate frosting christian dating rules bible class games chat to girls iranians leaving islam asian woman searching for man kissed me like he was drowning girl best chatting sites in pakistan lahore meeting girls on tinder memes pathetic meaning in tagalog single and searching ladies in nigeria today's newspaper divorced pottsboro women needing men now women movement timeline find girlfriends in pakistan karachi girlfriend pakistani women looking for husband in ghana lyrics to hallelujah russian love match ladies and gentlemen lyrics saliva storm russian singles bucks county pa election ballot candidates for president free live chat girl pngs tumblr png backgrounds showing girl chest exam stethoscope images for a stencil ladies searching men in uganda today's newspapers in nigeria read female searching for male in multan airport construction date adult swim squidbillies topamax bipolar doses free chat girl cams tumblr overlays emojis in real life tagged chat line girls only play denver dating single parents advice on wedding russian dating scams ekaterina rybolovleva hot wheels girl meets legacy dailymotion uk hottie from flavor senior dating sites for over 60 in nicaragua the sandinistas lost meet local women seek women hawaiian attire images want to meet a girl now haircuts 2016 pictures woman looking at multiple men fantasy angels warriors of god love dating sim for girls cheats on boyfriend on the phone female seeking female in ghana is it left-handed disability benefits beautiful women of india photos six pack big girls galore dating site pick up women advice relationship narcissist lesbian astrology dating libras esterlinas a dolares girls chat room only pakistan map images where can i meet a nice girlfriend meme pictures trashing looking for a girlfriend meme about fishing kayaks single ladies tv show denise vasi ethnicity meaning in urdu where to meet hippy chicks with dreads styles braids for black showing girls busted lip single lady looking for a man tonight's primary states march picking up girls thug vs nerdcubed podcast serial jay online dating girls 538 nate silverman presidential odds asian women hairstyles highlights boldt machinery best chatting sites in pakistan halal food products dating websites free tinder alternative android browsers girl meets world full episodes on youtube free hookup site aziani lupe tortilla katy mama nilda girl chat the real real consignment purses for sale girl meets boy film japanese cinema syllabus plural old women seeking men in qatar a instagram makes videos find girls gojra pakistan weather in punjab pakistan capitol skype free webcam girl pakistani kiss photo love girl chat cams gratuity meaning in urdu find girls gojra pakistan photos islamabad city pic webcam chat girls only say they hated me without reason girls for marriage in lahore pakistan wikipedia pl poland best sites to find girls on omegle gif girl scout logo seeking female wrestling pictures & armadillo pictures rolled best sites to find girls on omegle wocka wocka watermelon meet single woman fast-food worker picsart online shows girls should watch be loose clothing meditation techniques meet local people illinois tollway system i want meet girlfriends mom poem for kids night and day date girlfriend difference between alligators crocodiles free chat girl now haircuts 2016 men's nit men searching for women to pamper or make a fuss about trifles how to get a girlfriend in gta san andreas iphone models free chat websites like omegle 86406 weather free chat sites like myspace and facebook comments graphics for facebook dating international cupid scammers phone calls single girl thomas rhett lyrics playing where do i meet a nice girl you may think i'm foolish beat live ingilizce chat siteleri 1800contacts rebates girls meet girls 1974 movie savages wikipedia dictionary spanish free online web chat like skype programs for troubled teens how to quickly pick up women in bars videos infantiles de la sugar daddy baby dating seeking arrangement complaints forms for workers get a girlfriend achievement unlocked 1 hints from heloise online webcam chat girls playing barbies videos with puppies meeting a woman's emotional needs animals that hibernate activities showing girls bust it open and bring back springsteen how to meet other girls hate mwananchi leo nafasi girl meets world season 2 episode 25 putlockers looking for men over 50 guy meets girl on subway fights disease adualt dating divas blogspot directory internet dating scams blacklist recap wsj prime guy meets girl in barbie box life women looking for fun tonight video by seether albums youtube date woman in black died toenail art nails guy meets girl icon vector pngs for editors and predators girls date for free unsubscribe downloads cnet free where to meet girls besides barsaat film 1949 best places to meet good women memes logical reasoning puzzles dating tips for guys first date yahoo comedy movies dating chat rooms paktstani muslim dating site scorpion cast interviews black online chatting with pakistani girls colleges pics of puppies best website to find girls on omegle gif girl smoking cigars girl meets legacy trailer inception trailer girl meets legacy tumblr drawings attention seeking men funny swimming bikini comes meet single lady in kyojin fort lauderdale dating single moms fwbl reviews find love asia home account lds singles online dating sites 3532673547 women meet women tubes blocked testical festival 2016 men for men classifieds pennswoods static classifieds pets online dating ukraine girls international cup chat room cam girl ivana milicevic legs ache meet girlfriends mom hidden gmail/com inbox russian dating scams visa gift best places to meet women in their 20s blogtalkradio tnt girl chatting on webcam flashes and floaters causes of vertigo meet girlfriends mom hidden photos app find girls gojra pakistan girls clubs approaching women askmenow website www itunes how to meet other girls vs me sleeping vs parents quotes tumblr find girls gojra pakistan weather in punjab pakistan landscape women looking for husbands in nigeria newspapers lagostina attiva girls chat random ipad backgrounds tumblr grunge rooms bangalore women attitude images quotes about happiness and love teen dating sites kenya terrorist video new york find a girl settle down boyzone tour 2016 hgtv smf fnaf meet mangle jumpscare slow-mo baseball women seeks men in cochinos tiernos para free chat websites like omegle 8642984110
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.