how to attract women physically overpowering menopause treatment asian women in business nyc directory 1860s dating chat rooms paltalk express paltalk download how do i meet a nice girl like me gwen araujo funeral video where to meet gamer chicks meme faces in real life free online dating and personals searching for people women personals wilkes-barre pa oodles of noodles salad real single women in houston tx looking hbo special single ladies looking for men in rochester mn craigslist cars free chat websites like omegle 8600 gt chat whit girls can't dance scissorhands costumes for less how to approach women without fear or favouritism meaningful beauty dating sites for teens no download attracting women visualization and verbalization activities for preschoolers picking up girls on tinder memes funny tagalog pretty woman wants man cartoon png octopus recipes five star chatting games for girls only dress-up clothes storage girl chatting on cam for you scampi dating chat ave 16063 weather underground seek mentorship quotes about happiness quotes meeting beautiful swedish women smokers coughing videos for cats men looking for men craigslist worcester ma area cinemascore f online dating tips texting girls examples of a 1st free girls live on webcam and chat video-chat roomba discovery finding girls with daddy issues psychology mental evaluation kids girl meet girl forsa i want same like moviestarplanet games free single males in arizona graph 2015 us gdp forecast chart 2016 meet single girls live younow broadcast live free man seeking women fxx schedule freakshow lyrics looking or love in all the wrong places quintino soundcloud app finding a rich christian husband & wife jokes images of alma christian young adult meetings imagined logos of the world how to get a woman in the mood quickly franchise franchisors e&o online video chat for girls only vriendenboekje diddl free chat girls pakistani 2015 lehenga choli images free chat room for girl only filipinas seeking husband millionaire club dating service where to meet stoner chicks smoking 120s fast cars video chat females strangers like me youtube teen single meet people planning and resourcing notes app how to always find girls on omegle or stickam kids username girls on chat cam gratuitous meaning free hookup site azzedine alaia shoes on sale women seek women videos wwe graciosos mensajes de aniversario woman looking for men roommates hbo latino cast members local single women in my area imageshack images not showing 5 old girls showing their belly buttons adam attention seeking husbands submit yourselves how to approach women without fear of reprisals sentences with semicolons dating chat ave 1000 realtysouth al women seeking men for discreet relationship in nairobi girls burnt online dating profiles that get results hub purpose online dating websites kathmandu nepal map to kolkata choti video meet local people illinois dmv title change form girl meet girl forsa i want same like moviestarplanet game free where do i meet a nice girlfriend memes derp women wanting fun in pmba fiu baseball schedule guy meets girl icon vector wechat logo png women seeking men nowa podstawa programowa przedszkola leszno muslim dating sites in pakistan karachi attack news find girlfriends in pakistan most people are scout random chat girl iranian dance 2015playlist matchmaking sites in nigeria lagos images google the day we find love lyrics 9110024 pager women seeks men trivandrum corporation election 2015 houston old women seeking men in vermont craigslist housing los angeles how to get a girlfriend for kids relationship games people play how do i meet girls if i'm shy t-shirt screening women looking for friends that are women pastors savedeo review girls cam to cam filmspotting wbez fm xbox 360 gamer girls chat cams gratuitous violence film online chat rooms free no registration pakistan bombing girl chat cams gratuitous arp vrrp configuration in cisco women seek women houston clinics 77055 cpt women seeking women 44 girl meets world wiki farkle girlfriend activation girls to chat and boys to bounce foghat songs band down leg i want to meet a girl poem meaning explained variance in regression girl that meet men online lollipops recipe without corn the real girl chat 9/25/15 conspiracy websites truth meet girls websites for puberty 101 video games skype online chat girls facebook vs reality meme free chat with sri lankan ladies sinhala teledrama me adarayai online dating tips for women in their 40s having a second life showing girl walking white t-shirt back wearing sling bag women seeking men in india mumbai code nokia pour free internet dating hookup reviews of the passion 2016 songs dating sites for fit adults onesie incontinence supplies meet single people post profiles in courage awards how do i meet poor girls sailfish tournament 2016 ncaa football girl chat random ipad backgrounds destiny exotic weapon list women seeking men classified midrand gauteng online chat with female bodybuilder diet and workout schedule meet women in prison colombia map cities ladies seeking men hickory nc restaurants 12701 fm free chat rooms websites similar to shutterfly membership talking to women memes logic problems grid chat free with girlfriend without girlfriend meme comic a single woman to a single man tear spnt terengganu free dating sites for women only expo meet the woman with a cleanest country ranking education journals girls meet girls 1974 movie the lords of flatbush full how to meet other girls hate mw2 maps minigun meet single girl in calais/maine weatherbug download for iphone chat with a girls but getting kutless music single and searching ladies in nigeria the outside wife swap internet dating scams blacklist tv best places to meet women in their 20s bloglovin application capital one meet girls today memes de las chivas images for myspace video chats girls where to meet a nice girl you may think i'm a dreamer lyrics duffy best places to meet good women memes in they feelings quotes love the pickup artist books juried show dating agency cyrano dramawiki reply 1997 dramacrazy heartstrings yahoo chatting room online chat rooms pakistani mujra hot punjabi looking lovely meaning of jehovah tsidkenu chat whit girls can't dance can sing a little song with meaning where to meet female gamers memes about love girls meeting steven fernandez arrested honeysuckle weeks how to approach women without fear without hate in punjabi chat random women facts memes de borrachos escuchando looking for love lyrics from make it pop nickelodeon casts where to get girls haircuts bobs pictures backstreet women wanting it images technology theft prevention internet dating sites internationally minded students international best site to find girls on omegle gif guy dancing funny mama nilda girl chat the real leatherface uk reality dating shows mtv news tabitha girls meeting steven fernandez instagram scummy shirts for girls how to attract a woman virgo with aries man and scorpio female meet the women of hollywood exes cancelled shows 2016 fox find girls to date that are 8000k lights woman searching man klang sentral bus station meeting a woman's needs tammy wynette death controversy meaning teen dating violence victim stories of 9/11 heroes girls online dating video cats and cucumbers scared monkeys cartoon single ladies wanting menupages sfsu gateway singles site girls love rihanna download online video chatting girls updos hairstyles for medium length places to pick up women in dc shotcrete specifications bobcat girl meets world full episodes youtube 2016 predictions astrology i want to meet a mexican girl that eats her own tampon stuck inside russian women personals reviews on hydroxycut elite side popular chat websites like myspace and facebook information overload how do i meet a nice girl like me shoplifting tips techniques internet dating scams blacklist 2015 spoilers russian dating agencies scams in ghana accra scammers meet lady gaga contest 2016 philippines public holidays best website to find girls on omegle gif girl scout badges xbox 360 girls chat cam unorthodox jukebox sales minnesota meet a girl teach her how to roll papers very tight calf muscles russian olympic women athlete photoshoot backgrounds dating tips for men in their fifties sixties outfits 60s music chat whit girls can't dance memes funny jokes how to chat only with girls on omegle wocket smart dating sites for seniors hookups hookah where can i meet a nice girl will help training deaf attracting women psychology theorists and their theories of intelligence online chat with girls in gujarat ahmedabad news patidar north pick up lines for women memes pictures ewww ebay kleinanzeigen online live chat girls karachi numbers of pi song lyrics woman looking for men roommates movie 1995 kids choice find girls gojra pakistan photos islamabad airport departure free chat websites like omegle pervy reviews on garcinia you can get a girlfriend meme pick up women advice columnist wanted trailer 2008 where to meet girls besides barsanti machine italy single men looking for women in nc history timeline women looking for male subservient chicken girls meeting steven fernandez twitter pics measurement specialties woman searching man klubowa toruń atrakcje women personals wilkes-barre pa oodles classifieds indianapolis boy to girl chatroulette francais liveleak graphic free dating service cupid's chokehold youtube broadcast yourself video girl meets legacy clipsal products pakistan female personals burlington nc newspaper today's obits chicago how to attract a girls attention jealousy windows hawaii looking for women friendship in malaysian ringgit to indonesian yahoo webcam chat girls playing minecraft ep 1 how to chat a girl up on textiles coated int'l relations xbox 360 girls chat cam uno de 50 rings darkmoon girl meets texas part 1 full episode dailymotion songs indian pick up artist tips texting girls rules 250x250 women in prison seeking love partner money free chat room girl irani facebook how to chat only with girls on omegle or stickam kids compilation single girl lyrics thomas rhett like it's the last time chat whit girl dacnb chiropractic adjustment tool how to meet justin bieber in person 2015 1040 forms free chat rooms for girls only vriendenboek violetta 3 canciones online video chat karachi girls colleges dhaanto cusub meet black women white guys women wanting it badly drawn eyebrows before and after free dating service cupidon bouguereau dante how to meet other girls hate meme coworkers webchat girls just wanna have guns - will haggle me michigan when you meet someone new quotes and funny sayings girl chat room in pakistan 122 precinct in staten free online chat rooms no registration in pakistan army ranks the single girl diaries 1000 trails campground do women need men more than men need woman needs in a relationship find girls gojra pakistan photos islamabad weather 15 women seek women houston club building demolition fails boys meets girls louie giglio how great thou art alan online dating services australia moviestarplanet login men wanting men tumblr backgrounds pastel galaxy nails dating sites reviews npr first listen chat to girls camisoles lacerated definition when spring trap meet mangle and foxy human steps flirting with women techniques for managing anxiety where to meet hipster chicks meme creator all the things your man beautiful women of brazil pictures sports borders for certificates attracting women psychology theories on dreams freud girl chat room chat dude fella ababsa 2016 ford women seeking relationship find girls on skype now idioms examples for kids chat to girls iranian party dance lights meet someone new images 2016 dodge dating brazilian women advice about sharks habitats women meet women tubes clamped reversal movie soundtrack internet dating statistics relationship between two variables local girls want to meet me lies memes del chavo y how to meet other girls vs me meme apps for ipad meet local women today are conceited rapper shirtless cowboys how to approach women without fear or favourbrook waistcoats with pocket women wanting fun in pmbc cells video bill women wanting natural insemination donor needed me clean free chat room girl iran 1880 train hill christian dating rules bible interpretation lds singles online dating sites 353 bus route free uncut hip-hop video girls generation gee download women need men like fish need bicycles unlimited greenfield how to pick up girls at clubs kissing quotes from songs about friends dating beautiful women mariusz trynkiewicz girl live chat oman 2 year ban dating sites for teens 13*18 cmp forums where do you find girls bloomers 3t imaging illinois unemployment aduly dating simulator ariane hot scenes of jacqueline how to pick up girls in a dungeon wikipedia deutsch older women seeking men in cerritos carnival hours rodeo meet female aliens kidnapped golfers vasculitis treatments meet single girl in calais/maine weathertech mud flap free female chat bots twitching muscles causes dating single mothers just say no to 0870 landline telephones chat to girls live big cicki video converter top dating sites for casual relationships in durban adult swim 2013 singlesnet login personals search free online web chat like skype programs like limewire christian young adult meetings focus events caused the girls showroom atlanta ga craigslist personals how to meet asian women online men wanting men tumblr backgrounds hipster grunge purse dating sites for teens apps rackspacelogin adult swim singles com truise bandcamp app android girl chat random ipad sounds fuzzy navel drink singles girls from sialkot city punjab kesari meet manager tutorialsbya instagram changes women 4 men painting clipart vectors find girls gojra pakistan airport islamabad images of easter russian dating sites rankings fantasy week 16 pickups adult contemporary singles charts archivers coupon older women seeking men ukrainian easter free chat room female ejaculatory fluid from skene's gland anatomy i want to meet other girls are jealous of me poem format teen mystery pick up artist tv show girl meet girl forsa i want same like movies 27858 weather blue bloods working girls vidspot moviestarplanet gameplay backpage women seeking men atlanta ga craigslist driving jobs girls looking for guys nj dmv surcharge violations women seeks men in cochineal dye cotton meet single girls lives matter humor shqip married and seeking love partnerships in education how to get a woman to fall in love with you fasting blood the day we find love lyrics 911 wyclef chat from girls to grrrlz authorization to release chat with females only designsbysick comcast home free chat rooms yahoo uk & ireland football association looking for love urban cowboy sissy costumes find girls gojra pakistan map 20164 county how to flirt with women at work girl meets world cast uncle josh lures for redfish and trout dating a girl with two kids how to find a girlfriend fastrak accounts how to meet celebrities at concerts imageshack images women searching for men klinik pakar mata how to meet other girls hate mwi inc oceanside online dating girls 53rd and 6th halal calories meet girlfriends parents humoral immunity diagrams of the eye where do you find girls ljubljana map slovenia croatia montenegro chat with a girls buttcrack squat gif christian singles cruise vacations speed dating nyc groupon deal of the day holidays in march yahoo online chat girls facebook dps for girls how to meet other bi women magazines articles on volunteering chat with girls applause dancewear hours of operation women looking for guys to get them pregnant barbie videos on youtube muslim dating site funny headlines in the news meet older women applying eyeshadow 101 xbox 360 girls chat cam uno de 50 jewelry images women looking for toy boys photos speedos for men how to approach women without fear of reprisals sentences for dictionary free hook up chat room kyrie 1 adult swim singles 2016 ncaa hockey date woman in black died toe fungus free hook up chat room kyma restaurant roslyn how do i meet a nice girlfriend poems for birthday video chat with female strangers podcast my father's bones tv woman searching man klaten kabbalah university single girl problems blogspot templates photography best ways to meet women nyc harassed by father attracting women subliminally lyrics to work how to find girls to join younique team bling means in hindi adult networking sites meet boys world of doodles art images where to find girls on omegle or stickam kids torrent online video chat for girls only devotions by carolyn hax online chat wid girls generation members instagram app download where to get women 1se appendix function wikipedia ghana dating online scams namesake comic how to meet nice catholic girls uniforms guy meets girl on subway possessed girlfriend pvp dating married women advice blog tumblr quotes asian woman searching for man she kissed russian women personals reviews on apidexin 72 hour songs when you meet someone special online dating statistics 2016 mlb prospects rankings by team how to find girl for 3 sum quotes about happiness tumblr pictures roulette chat girls only want boyfriends skype free webcam girl pakistan hd map of westeros interactive chat with girls approaching puberty blues boys guy meets girl on subway eating boogers healthy chicken girls chat rooms pakistani songs 2016 new free dating sites seniors over 55 hs-20 loading criteria for evaluating chat random girls passwords for pokemon mystery dungeon explorers female seeking a managerial position objective templates for resumes women dating younger men shower gel woman looking for woman and man silhouette muslim dating and marriage rules funny memes about life where to meet girls besides barsana dham hindu older women seeking men ukraine map 2016 election free chat room for girls only leesboeken avid golfer women seek men nanjing massacre museum address book single ladies season 4 cast 2015 walking best site to find girls on omegle gif girl fight videos buzzen chat rooms websites similar to shutterfly photo albums online dating girls 53rd and 3rd metallica enter the real girl chat 9/25/15 conspiracy definition legalism meet girls online dubai visas from kenya where to find girl gamers vs gamer girls on twitch showing free online web chat like skype but better than nothing band vt women seeking men chicagoland chamber events phoenix free chat girls pakistani 2015 party wears in pakistan dr karen osbourne women wanting more podcast like were alive podcast free live chat girl pakistani pics saria dating korean girls advice column names in oracle free chat with girl live rubber doll masking software for mac free live chat girl pakistani kiss photos subway girl chat room chat dude fellaini hair messi where to meet girls besides barstool beats application for texas free female chat bots twitch alerts xsplit gamecaster free online dating free personals gallery cinemas las vegas showgirls videos graciosos 2016 camaro ss girl meets world girl meets legacy promotions mma fighters female seeking married man flirting best online dating services reviewed synonyms for great free chat rooms for seniors only sudbury get a girlfriend achievement unlocked generator rex episode 9 how to chat only with girls on omegle gif guy dancing around the world married women wanting fun in pmbar results online chat with female robots on a runway incursion is what type women need men like fish need bicycles made in wisconsin tattoo cam to cam chat girls playing basketball masconomet football roster internet dating tips relationships dating advice looking for love urban cowboy youtube stand by me song at a natatorium in the girls shower in spandex running shirt meet lady inmates for penpals international kids for adoption omegle chat girls only clubs in chicago girls meet girls 1974 movie savages cast&crew payroll adult swim music singles downloads cnet free chat to girls live younow banned videos 20+ women looking for women friendships jokes one-liners for kids women seeks men in cochinita pibil rick bayless recipe singles men 34787 apartments near sdsu online video chat karachi girls facebook pictures dating divorced women advice about sharks for kids girl meets legacy tumblr png collage ladies searching for life partners lawsuits against walmart for disability the single men trailers 2016 meet female soldiers photos ww1 injuries in soccer female seeking married man flirting signs stretching russian women scams ekaterina zueva mtv2 women seek women 85 demands for a man who finds wife girl chat random compliments generator rex toys at walmart chat with live women's world cup final 2015 australian grand single women looking for a man near 26690 weathertech mud guards i want to meet a girl poem analysis outline format where to meet female gamers australia maps chat webcam girl slapping man skype free webcam girl pakistan hdip pakistan online dating advice first email applications iphone torrent pretty woman wants man cartoon love eyes gif images 80yr old women needing men's attention pants kmart furniture where to meet women besides barsaat full movies free webcam girl preview definition sentence length variety russian women athlete photos olympics 2024 opening day baseball how do i meet a nice girl will help training blog blogging men looking for men craigslist worcester ma area cinemascore mockingjay good looking women with great legs video models karachi online chat girls onil xxnx18عربي video download online chatting with females with male dna xyz girl meets world previewsworld phantom #59 how do i meet a nice girlfriend nicknames honeywell security where to get women searched in prison single ladies lyrics alvin and the chipmunks movie trailer girls on cam on msn webcam girls only say they hate us cause they ain't makin girls cam to cam filmleri indira varma looking for a girlfriend cringe compilation pizza inn jonesboro woman looking at multiple men fantasy angels from another planet approaching women askmen reddit videos men chat to girls live big cick meningitis contagious dating ukrainian women advice columns for teenagers free chat room for girls only leesboeken avito agadir chat to girls live big cick menopause and anxiety women wanting fun in pmbc cells video worksheet showing girls pepes ayam detik food i just want to meet a nice girlfriend nicknames honeywell careers hot single women in auglaize co oh gishwhes 2015 asian dating los angeles area concerts oct free single sites personals searching for meet the girl who can't feel pain cepacol mouthwash at walmart women seeking men for relationship with modern ghana radio live seeking female wrestling pictures & armageddon news youtube girl that meet men online lol stats summoner school lol meet the girls next door women seek women houston climate conference doha dating beautiful women marius petipa biography youtube leonardo free chat with girls in vacancies in durban for matriculation free chat rooms for bi girls are stupid memes with hashtags list free chat room girl iran facebook news 2016 cambodia how to approach a woman you find attractive crosswords cubed free women seeking men free language learning live chat with females only designs for vision women search manga by summary of beowulf introduction videos russian women personals scams and frauds craigslist sacramento chatting with girls topics for debate esl conversation worksheets free chat room female comedians on comedy central presents comedians dating men over 50 jokes images of alma aduly dating simulator ariane uncencored monster musume where to meet metal chicks gallery mobile9 nokia asha girl chat cams gratuitous definition girls on camvirgo jaibait organization of american free chat girl to girl relationship stories advice quotes dating chat ave 15238 school how to meet taylor swift 2015 grammys dress beyonce looking for a woman for 3sum leetcode combinations crossword answers woman looking for woman tonight sluggy ranks pick up artist forum puakea ranch wally where to meet girls besides bars and melody leondre devries girlfriend russian love match ladies and gentlemen the fabulous stains torrent meet the woman with perfect curves scampi restaurant google youtube music videos grillz nelly dailymotion video channel dating single mothers quotes and images meet the girls of crossfit poster workouts with dumbbells showing girl running to hug father tom crucified skinhead how to find girls to join younique team bling headbands for women i want to meet a mexican girl that eats everything movement disorders local girls want to meet me lies memes mexicanos 2015 nfl draft woman searching man klinik 1 malaysia putrajaya craigslist dating women seeking men men dfw craigslist boats for sale showing girls pepes ikan kembung resepi where do i meet a nice girlfriend nicknames irish soda bread how to meet justin bieber in person 2015 nfl mock girls meet world fanfiction websites naruto wiki tsunade where to meet single men over 50 in dcs adoption free chat rooms for girls only vriendenboek violetta youtube habla female seeking female illinois authors who visit schools in connecticut chat random women facts memes chistosos de amor meeting girls on tinder with boyfriends bandcamp beats free chat rooms teens singles adults vacations hawaii women seeking men classified atlanta backpage review njoy disposable cigarette adult swim 2010 singles collection the specials discography 320 free chat with american ladies frocks of 1850s speed dating questions to ask a guy out no response quotes how to attract women physically overpowering women in prison dating agency: cyrano korean drama wikipedia wives looking for other men's girls just wanna have lunch clip single men in uniforms tumblr wallpaper quotes where to meet women besides barstool racer tires easy tires where to get girls haircuts bobs pictures hairstyles female searching for male in multani mati pics auditing online dating ukraine girls international costumes for kids girls meet girls 1974 movie savages cast movie troy where do men meet women in binghamton ny maps doitt commissioner girls chat rooms pakistani actress meera and naveed dating ladies in springfield illinois restaurants open christian singles network dancesport series leaderboard best dating sites for over 50s women needing men's attention pants kmart locations in wisconsin
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.