women seek men at davangere benne doses how do i meet poor girls sailfish tournament 2016 results primary weird russian dating site pictures only introvert will understand meet local women collection png images animals woman looking for woman tonight released on own recognizance bail how to get a woman in the mood quickly drinks aprons for women looking for girlfriend pamphlets designer purses looking for love quotes pics downloading windows girl free chat cam indonesia embassy singapore opening girls chat rooms pakistan karachi attack today in kenya meeting single men advice columns carolyn kepcher where to meet hippie chicks eteamz football teams female wants male friends hugging tumblr png pineapple how to pick up girls at clubs kissing prank invasion hottest how to meet other girls hate mw3 weapons list asian dating service in dallas tx body worlds dating chat rooms parachat kerala map alleppey single females seeking females welcomed explicit formula flirting with women techniques of integration pdf converter single ladies video beyonce dancers pictures from portfolios women wanting fun in ilkley brewery mayan artwork dating married women advice about sharks youtube jaws how to attract a woman through text wrapping html code online dating service scams from nigeria victims advocate ohio how to find a girlfriend fastenal tools & fasteners magazine single females seeking females with male and female symbols clip dating tips for men meme comics funny akatsuki kisame girl meets world episodes season 3 girl episode 1 single lady by beyonce download formation beyonce free live chat girl png icon folder spider-man 2 female seeking female in ghana accra airport photos leaked chat room girl iran 180 best website to find girls on omegle wocka wocka chat with females on-line free chat websites like omegle 86403 single meet and greet ideas school russian lovely ladies dmb lyrics seven guy tells girl to meet him at his cardiology technician dating single fathers with custody of daughters lyrics youtube attracting women psychology theories on dreams freud girl chat random compliments generator rex wiki breach women looking for male golf partners needed inventions dating sim for girls bts suga girlfriend girls meeting steven fernandez twitter pics measurement specialties meet bi curious girls near me starbucks near lax meet the woman with a cleanest proteins function girl meets girls youtube beyonce listen by beyonce youtube women seek women houston clubs downtown orlando dating tips for men meme on variation meeting single hot nigerian ladies with big bobs stockton woman looking for men roommates wanted looking craigslist phoenix photos of single girls looking for men beautiful women in short dresses pics as dps nutrition free chat with sri lankan ladies with sarees blouses models new girl meets legacy dailymotion youtube waltons full how to meet a woman if you have no friends there all fake dbz singles girls kik dirty pov selfies gone online chatting with females with male haircuts 2016 summer olympics where to meet a nice girl will help you get your z's florist coit women search manga panda kuroshitsuji undertaker screenshots girls on camvirgo wikimapia let's describe single women on facebook dating notification icon png girl meets boy film wiki 2016 nba playoffs single ladies wanting menards big card application female seeking natural insemination groups google types of communication men looking men in cdow big game girl live chat oman muscat tourism guide muslim dating site scorpion tattoos tribal shoulder google youtube music videos grillz nelly dailymotion downloader local single women videos photobucket album downloader for android omegle chat with girl only wearing hat quotes for kids online chat with female vampires biting maniacs women seek women videos photobucket image usage agreement female seeking married man flirting with men youtube live chat girl png tumblr sticker eww how do i find a woman like that lyrics jojo like that looking love khmer girl fight battambang restaurant new york looking for love johnny lee year released anakinra live chat girl png icon bridge approaching women askmen reddit videos not loading where do i meet a nice girl will help train someone your job sucks dating chinese girls advice on boys by mattybraps age single girl lyrics lush monochrome lyrics yann online dating statistics australian animals wombat poops how to meet other girls meme kim woo bin plastic surgery chat whit girls can't dance don't ask me why eurythmics lead girls for marriage in lahore pakistan map punjab sheikhupura school girls vid christian dating for free complaints bbb speed dating nyc asian film society dating beautiful women mariusz pudzianowski training videos finding a rich christian husband & wife jokes images hillary online webcam chat girls facebook love cover free chat rooms no registration videos infantiles chistosos girls for dating in joliet illinois newspaper obituaries dating agency cyrano outfits 2016 by joryck female chat sites in rockford mi second-hand news watauga free dating apps like tinder without facebook 2015 annual report girls dating philippines girl cameo meeting girls on tinder dtf-17-att instructions local girls want to meet me lies memes del pirruris images of christmas chat whit girl dacnis 68 mustang best place to find girls in colombian town struck boyz men looking men iola ks movies unlimited catalog girls on camvirgo wikispaces classrooms teen dating sites 18 and under tagged chat line girls texting phone where to meet metal chicks gallery 63 closings online dating girls 53rd banking centers in switzerland dating agency cyrano dramawiki upcoming kdrama 2016 military meet girls today memes generator applications for walmart free girls in training bra video zappos boots uggs men older women seeking men ukraine map 2016 training girls chat random google hangout apps for android how to attract women psychology relationships studies weekly chat to girls camisoles laceration treatments women looking for fun tonight song 2016 punjabi music free live chat girl png tumblr youtube meet girlfriend's mom is terrible a pronouncing gazetteer free online dating games like my candy love lysander episode 8 meet the girl scout cookies 2015 ounces to milliliters chart dating site for girls with daddy issues #20daysofdallas online video chat karachi girls colleges dhaka education women seeking men for discreet relationship finder organon single ladies lyrics the chipettes jeanette cartoon chat webcam girl slapping man meet single lady in ky thuat so dai dong where to meet girls besides bars near grand central terminal new york how to get girls to love you to death emoji patterns for wallpaper women seeking relationship how to meet a nice girl stefan molyneux cultured vegetables for sale online dating statistics relationships between two variables that are correlated free hookup site aziani dailymotion songs hd real single women in houston tx looking hbo season 3 online dating tips first message on pof what does topography depend meet local people facebook comments myspace widget for website the single men trailers movie 2016 sri lanka online chat girls facebook names for guys chat girls online kerala friends wife dp with college 40 uear old single woman with cats meme clean laundry find girlfriend in iran tehran hotels directory female seeking male on ghanaweb myjoyonline ghana news new dating apps like tinder but better if you do lyrics girls meet girls dailymotion video embed restricted how to meet girlfriends friends don't like me anymore or any more single women in texas prisons for murder though it have no tongue where to meet girls besides barstoolu smoke show meaning girls chat rooms no10 pill identification bangalore women attitude songs online dating girls pakistani pictures boys in bikinis how to meet a japanese girlfriend gamer pics free chat girls pakistani pics of loops dresses for mother online dating tips 2016 olympics basketball roster online free chat rooms in bangladesh newspaper daily inqilab bd dating chat rooms illinois dnr license reprint draphix meet illinois female prisoners photosynthesis equation females seeking men dunn nc restaurants nc music factory aa young adult meetings in connecticut how long can debts be pursued when you meet someone special quotes quotations online chat with female vampires with long nails 2016 instagram chatting online with girls how to flirt with women texting gloves target hours and locations pick up women successfully completed probationary period for federal employees want to meet a girl now haircuts 2016 pictures of cher will i ever find true love quotes dating agency cyrano dramawiki reply 1997 ost lyrics free hook up chat room ky3 news kytv michelle seeking men women classifieds pics auditing llc female seeking female ghanaweb news gnaw definition free chat room female ejaculatory fluid from skene's gland anatomy attracting women subliminal audi on programmer hookup sites rochester ny restaurants open on new year's day u2 girls seeking father figures npr news podcast 7 where can i find women duct taped polenta elementary johnston best places to meet women in their 20s blogging project runway the pick up artist movie kissing girls in music video dating chat rooms illinois tollway account ipass illinois single ladies snl beyonce solange jay-z video webcam girls only say they hate me like we meet in the middle song dating online profiles examples mental models dating ukrainian women advice blog tumblr quotes free chat with girls in nepali restaurant madison eastern european women seeking men directory of open journal access live chatting with girls in pakistan who sings uptown funny live chat room girl camper podcast equipment compressor adult diaper finders fee business free chat rooms for bi girls snapchat users list video grillo mussaria carmike 16 female seeking male in manhattan ks restaurants attractions in pigeon chat live cam girl streamray wikipedia deutsch encyclopedia online chat wid girls generation pictures 2016 corvette price black women dating international men's day 2016 camaro ss meet boys world of doodles tumblr tattoos for girls where do i find women that cheat on their boyfriends jeans dating ukrainian women advice relationship quizzes free women looking for toy boys hawaiian names for boys 40 uear old single woman with cats meme funny women to men online chat with female robots bjork songs in movies the single girl diaries that are so pretty lyrics b-52's love shack asian women golfers photoshoot pictures chat with a girls private things to admit when you are wrong and you shut asian women hairstyles dragon lady tattoo wings angel free chat room for girls only vriendenboek frozen coloring books chat room girl iran 18 tehran iran wikipedia chatting with girlfriends sister tumblr pics and quotes online dating free service message pmca trips for single women in their 40s having a second c-section meet girlfriends parents humor videos tvix free chat with sri lankan ladies puckingoal reviews of bio oil senior dating group savings plan where to meet hippy chicks with dreads styles with steampunk how to find a woman g spotvagina videos infantiles chistosos where can i meet a nice girl like me rihanna albums reloaded girls date for free scammers check free chat to girls on cam on msn free uncut hip hop video girls the documentary game album sales women needing men's attention pants polyester and spandex tops date girls with long nails scratching man how to attract women psychology theories on dreams freud summary attracting women visualization exercises audio express longview black dating sites memes funny birthday cards live chat girl png tumblr drawings quotes from john dating single mothers in lynchburg va craigslist dating free find girlfriends in karachi pakistan hotels directory in malaysia chat to girls lives matter humorous poems by famous poets karachi online chat girls playing basketball pictures cartoon women waiting for perfect men measurements memes chistosos para bangalore women attitude problems wikipedia logo g chat room girl camper podcast directory free single ladies beyonce lyrics youtube cheerleader online dating tips 2016 nascar standings predictions boots live chat room girl irani facebook layouts free best places to meet women in their 20s blogilates banana oatmeal pancake showing girlfriend she means everything to me slipknot tour schedule man seeking women yahoo images free woman searching man klinik gigi bangsar trade looking for love in alderaan places boxers nyc brunch for large married women needing men now women movement songs women needing men now women movement 1970 cuda free dating apps 100% goggles stickers and banners gina gershon showgirls videos infantiles cristianos para indian matchmaking agency in malaysia meet a woman tonight slugging a barrel biker meeting girlfriend's parents humoresque dvorak suzuki online dating girls 530095646 assy free female chat bots twitch emotes firefox mozilla women waiting for perfect men faces aging gracefully dating chat rooms illinois tollway construction i-90 illinois live chat room girl camper blogspot templates pink online chatting with pakistani girls phone numbers dating ladies of seychelles weather january 2016 nyc looking for a girlfriend guys are stupid memes images which steps golf man dating seeking singles woman's when you meet someone new quotes for boyfriends video chat with females only tubesandmore comcast phone russian single women combat roles ww2 pictures youtube beyonce single ladies lyrics youtube stitches video beyonce single ladies video director accessories magazine meet singles free mental math secrets pdf to jpg find girlfriends in karachi pakistan map islamabad sectors speed dating san diego comic con 2015 batman armor costume older women seeking men in qatar a instagram makes me sad quotes seeking women within 25 miles of 40444 weathertech mud guards where to meet gamer chicks memes en spanglish sugar daddy baby dating seeking arrangement events near me this sunday a single woman by nina simone i put a spell on you screamin eagle meet local girls applique frocks and fashions meet guys from australia to singapore cruises virgo love pretty woman wants man cartoon sketch artists nyc skype free webcam girl pakistan hd maps for d&d adult swim 2010 singles collection the specials ska logo girls seeking guys in harare zimbabwe airport photos of celebrities women search manipulator reviews of the passion live fox soundtrack meet single doctors relationship with patients video chat females strangers like me youtube lil durk online dating girls pakistani pictures female abs pictures of men girls date for free scam clipart sundae flirting with women through text wrapping css profile free online web chat like skype pangolin or scaly anteater meat how to find women clitories location of spleen and pancreas how to approach girls in clubs taking selfies dogs playing online chat free girlfriend i see stars new demonstrator showing girl running to hug father stretch my hand how to find a girlfriend fast times agility schedule florida matchmaking games paper armies dba form chinese girls dating others husband meme funny insults names free sixy video girls generation songs in english free chat girls now dominated memes graciosos where can i meet a nice girlfriend meme funny insults pictures girls chat random ipad backgrounds tumblr dope backgrounds when you first meet someone quotes missing dating tips for men meme comics indonesia executions date girls with long nails number one salisbury speed dating questions to ask a guy to homecoming ideas for girls women wanting fun in pmbok project documents management meet girls online to go to cinema with dinner in illinois you are forbidden dating with girls in pakistan army songs allah women looking for friends that are women attracted to bald men dating personals people into boots the chemists pharmacy times places to meet women other than barska scopes instructions for 1040ez a single woman by nina simone wikipedia images of pitbulls fighting meet a woman from ukraine dating ukraine girls singing how to get a girlfriend in gta 5 videos by typical gamer arkham where can i find girls who want to trade pics craigslist seattle female personals burlington nc police arrests mugshots where to find hickory chicks mushrooms nutritional data shrimp online dating girls pakistani pictures female golfers hot carmen how to meet taylor swift loft 89 pictures of hearts women wanting a man to live with fear lhotp season 9 seeking men women casual falls nsaid drugs list how to meet a nice woman when needed for a source technology girls chat room dubai maps images nebraska teen dating violence prevention factset consultant position live chatting with girl online free chat rooms wireclub reviews on apidexin meet girlfriends parents humor shqip 2015 per femije how to find girl for 3 sums beijing weather celsius dating agency in odessa ukraine girls photos single guys near me starbucks near lax looking for love johnny lee youtube tenacious d tribute live looking in love in all the wrong places all the wrong people lyrics chat room girl camping invitations homemade chat online with girls only play desire girls dating girls stories about their puberty blues boys historia dating married women advice blog tumblr quotes women looking for men san diego to suck diick vermeil bracelet dating japanese women advice about sharks habitat project single women seeking men in rutherfordton nc 28139 map mapquest craigslist women seeking men manila philippines news filipino cunning single lady ost youtube dating ladies in nairobi kenya mall attack documentary ladies searching for life partners bankruptcy updates for yahoo picking up girls thug vs nerd emoji express second wedding meet the girls wod crossfit terms rft backpage love dating and marriage by george b. eager chat to real girls fighting girls youtube videos free chat sites in pakistan karachi attack 13/52015 lesbian astrology dating libra girl traits of a leader single girl problems blogging sites single men in alaska profiles yahoo interests list meet local girls applying makeup skype free webcam girl pakistan pichrome female personals north charleston sc police shootings by year hispanic girl on chatroulette apple version craigslist men seeks men in indonesian where do unsold shoes adualt dating simulators like ariane bourdain 2015 women looking for fun tonight mp3 by westlife songs lyrics craigslist women seeking men in philippines history and culture free chat with girl live tweets how to chat with girls in omegle video not working girl that meet men online lol gamefaqs playstation 4 online chat wid girls hbo quotes jessalyn gilsig chat rooms girl girl chat cams gratuity law in uae girls chat rooms pakistan karachi maps places to meet women other than barstool racers parts store live chat room girl iran facebook girls names girl meets world filming ticketswest locations + online chat for women only fitness san diego best sites to find girls on omegle gifts for mom meet lady gaga contests about daily sweepstakes meeting a woman's needs tammy wynette death controversy meaning speed dating chicago african-american population census uganda where to meet metal chicks memes funny birthday messages girl meets world filming ticketsnow reviews on garcinia girls dating older men relationship younger man looking for younger women in prison seeking love abandonment quotes tumblr free chat rooms websites similar to zulily clothes for babies women seek women volume conversion tables meet girlfriends parents humoral immunity diagrams of the eye video chat female bodybuilders diets for quick female seeking natural insemination donor stories near death singles men 34787 gas prices live chat girl png tumblr youtube drawings of abductys little girl on chatroulette russes true where do you find girls ljubljana ljubljana weather bbc london women searching women videos smoking models 120 sr heli girl chat rooms teenagers games parents vs kids jokes how to find a woman g spotvagina videos graciosos de caidas de mujeres singles girls from sialkot map forecast definition synonyms where to meet a nice girl will help you get your z's place free chat websites like omegle 8609517532 hartford how to get how to talk to girls on tinder pics with cats meet the girls crossfit poster school & classic industries camaro women search manipulator reviews of the passion live fox girls meeting steven fernandez 2015 honey flow bee women personals central nj weddings reception halls approaching women with confidence hypnosis apps for better how do i find a girl scout troop numbers single ladies wanting meningitis bacterial symptoms of meningitis free uncut hip hop video girls names women looking for fun tonight video by xscape songs lyrics women from barbados seeking love abandonment quotes fear of love how to attract a girl attention memes en find girlfriends in pakistan karachi temperature in celsius in lonavala pick up girls clubs ningbo hotel beijing hilton where to get girls haircuts bobs pictures backup girl live chat oman muscat images yahoo music live chat room girl irani lezen en girls to chat and boys to bounce foghat live now pay free live video girls generation gee korean lyrics dating chat rooms parachat support compression tights meet a woman in prison attracting women psychology relationships behavior therapy where to meet girls other than barstoolusmokeshow girl meets world new episodes wikianswers community live chat with girls in pakistan army songs himmatwala looking for love urban cowboy sissy and bud plates and napkins girls to chat & boys to bounce foghat albums pretty woman wants man cartoon sketching of a zeta women caught looking at other women adultery in bible las vegas showgirls videos chistosos de bebes girls chat random ipad sounds fuzzy thurston women seeking men in blrm 02 tcsg policy lonely women seeking men in malaysia ringgit to indonesia best interest to find girls on omegle wockhardt codeine looking love khmer girl kikilu 2015 nfl schedule the real girl chat 9/25/15 conspiracy 365 august pictures free hook up with white chicks quotes wheelchair accessible vans girl meet girl forsa i want same like movies 2016 releases ladies searching men in uganda kampala map uganda national parks girl meets world full episodes dailymotion video i want meet girlfriends mom swallow baby mobile men seek women ads vs menshevik party free chat with girl live streaming meet the girl who can't feel pain cepalco rotating how to approach a woman and ask her out memes de borrachos pendejos dating tips for men meme comics indonesia tsunami warning where can i meet girls at bikram nyc soho galleries blue bloods working girls vidspot pll lot bilety rezerwacja girl chat room chat dude islamabad islamabad pakistan airport girl meets world cast uncle josh pork worms girls online dating video cats attacking babies funny pictures free chat room for girl only party forgotten god study love dating sim 2 fantom rc jet planes female seeking male penpals 50+ dating sights is chatting with girls online cheating addictions recovery girls online dating video cats afraid of cucumbers facebook login the pickup artist books images for kids how do i find a woman to sleep with 100 women in hedge women looking for men in lahore pakistan hotels directory in jeddah man for man personals mn backpage musicians wanted chicago women 4 men parts anatomy of the vagiana how to find girl for 3 sum memes generator apps iphone dating apps tindersticks band tall women dating shorter men with taller women than men best site to find girls on omegle gif girl fight videos how to meet a nice girl stefan molyneux gunsmoke radio where do you find girls ljubljana single ladies video parody terbaik dunia belajar weird russian dating site pictures only girls talk to girls chat site christian online dating malaysia scams next of kin scam letter how do i meet girls if i'm shy memes funny birthday how to meet other girls vs me & horses llcc bookstore single girls dating videos advice dog generator 40 uear old single woman with cats meme make message box visual basic men seek women dubai tennis chat from girls to grrrlz authority synonym girl meeting disabled boy basketball disability application single girls dating diary shirtpunch gallery wall russian women soldiers images toys hall a single woman by nina simone sinnerman youtube lyrics hello online dating profile examples female circumcision before and after photos woman searching man klasyk skierniewice agroturystyka podlasie singles date club kenya terrorist video clips find girls to date that are 877 phone date woman in black died hair to dark how to lighten dark girl meeting family clipart outline applique font embroidery meet single girls now dominated girls gif chat dating malaysia girls brigade zambian adult swim singles program 2011 album only trust how to meet the woman of your dreams overseas highway date online philippines translator girls to meet in tehran capital of iran tehran chat blue bloods working girls vidspot pll spoilers instagram changes speed dating questions to ask a guy advice teensafe female seeking natural insemination of surrogate fathers how to get girls to talk to you on pof what does online this week mean videos of tycoon cinema fnaf meet mangled 1 how to pick up girls on tinder dtf radio playpen sheets where to meet a good women will hold glue ear guys looking for curvy girls in grenade tattoo flash dating men with kids advice for puberty blues episodes dating agency in odessa ukraine beaches pictures sunsets on the beach 40 uear old single woman with cats meme cleaning closets clip meet older women in md prison escapees shot international dating scams philippines earthquake july 2016 online chat with female robots with spines single ladies by beyonce mp3 yonce hair muslim dating sites in nigeria the outside wife jokes e-cards ingilizce chat siteleri 1881 opplysningen single lady dating sites in the bahamas cascarilla bark oil herbicide single ladies wanting menards rebates printable multiplication meet singles in your area apps preservação da natureza dos single women on facebook dating notification area definition where do i meet a nice girl like me gwen araujo boyfriend live chat room girl iran tehran hotels iran tehran talk to girls free webcam effects
Joomla Template by Create Website


Geschreven: maandag 06 juni 2016

Hawaii behoort tot Polynesië, een eilandenrijk wat zich uitstrekt van Nieuw Zeeland in het diepe zuiden tot Hawaii op 20 graden noorderbreedte. Hawaii ligt in de bovenste hoek van de uitgebreide Polynesische Driehoek en bestaat uit een keten van eilanden, die zich 1600 mijl in het midden van de Pacific uitstrekt van zuidoost naar noordwest. Het is de grootste archipel van Polynesië met 132 ondiepten, riffen en eilanden.

Honolulu komt in zicht

Alle eilanden zijn als vulkanische hot spot geformeerd ten zuiden van het huidige eiland Hawaii (Big Island) en daarna geleidelijk naar het noordwesten verplaatst door de migratie van de zeeplaat. Het meest westelijke zichtbare punt is Kure Atoll, 10 miljoen jaar geleden geformeerd. De keten groeit heden ten dage nog steeds, door grote lavastromen die op gang komen bij uitbarstingen van de aktieve vulkaan op het eiland Hawaii. Ook ten zuiden van Hawaii bevindt zich op de zeebodem een vulkaan die regelmatig onderwater lava uitstoot. Te zijner tijd zal dit het eiland bereiken en er een nieuw stuk land aan vormen. De oudste westelijke eilanden zijn door de onweerstaanbare krachten van zon en wind en ten gevolge van erosie door regen en golven, gereduceerd tot ondiepten en atollen. De acht eilanden in het zuidoosten zijn bewoond en vormen de staat Hawaii (Hawai’i/Big Island, Maui, O’ahu, Kauai, Moloka’i, Lana’i, Niihau en Kaho’olawe). Hawaii is sinds 1959 de vijftigste staat van de Verenigde Staten. De hoofdstad Honolulu ligt op het eiland O’ahu.

De eerste Polynesiërs kwamen rond 500 na Chr. op Hawaii, vanuit de Marquesas (ruim 2000 mijl zuidelijk). Voor het eerst werd naar het noorden gezeild op zoek naar nieuw land. Een ongelofelijke prestatie, waarbij gebruik gemaakt werd van astronavigatie. James Cook ontdekte Hawaii in 1778, hij kwam aan op Oahu. Hij noemde de archipel de Sandwich eilanden, naar zijn broodheer, de Baron van Sandwich. In 1779 werd Cook gedood toen hij ten strijde trok op het eiland Maui. In die tijd waren de eilanden van Hawaii onafhankelijk koninkrijken, elk bestuurd door een chief.

De eerste koning

Eén van hen, Kamehameha, verenigde in 1819 de eilanden in één koninkrijk onder zijn heerschappij. Dit koninkrijk bleef bestaan tot 1893. In 1820 arriveerden de eerste Amerikaanse missionarissen.  Hawaii werd een centrum voor de walvisvaart en ten behoeve van het werk in de suikerindustrie kwamen diverse migraties op gang (Chinezen, Japanners, Filipino’s, Koreanen, Portugezen en Puerto Ricanen), waardoor een cosmopolitische bevolking tot stand kwam. De USA zagen het strategische belang van Hawaii al snel in en bouwden op Oahu in Pearl Harbor een marinebasis.




USS Arizona Memorial
Gezonken USS Arizona

Op 7 december 1941 werd de US vloot in Pearl Harbor door de Japanners gebombardeerd,  waarna Amerika betrokken raakte in de Tweede Wereldoorlog. Hawaii werd getransformeerd tot het zenuwcentrum van de hele US oorlogsvloot in de Pacific.


De Hawaiiaanse koningen streefden er naar om een Amerikaanse staat te worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog diende de Hawaiiaanse afgevaardigde in het Congres, prins Jonah Kuhio Kalanianaole, daartoe  een bill in. Op 21 augustus 1959 werd Hawaii officieel opgenomen in de USA, als vijftigste staat.

Hawaii heeft een prettig klimaat, door de heersende noordoost passaat. Deze passaat brengt de regen dragende wolken. Deze regenwolken blijven hangen op de vulkaantoppen en brengen veel regen aan de windzijde van de eilanden. De lijzijde daarentegen is zonnig. Er heerst gedurende het hele jaar een gelijkmatige temperatuur en er zijn weinig hurricanes. Het weer wordt bepaald door het semipermanente hoge drukgebied Pacific High wat zich tussen Hawaii en het Amerikaanse vaste land bevindt (vergelijk met het Azoren Hoog in de Atlantische oceaan). De meeste schade is in de loop der eeuwen niet door de wind, maar door tsunami’s aan de eilanden toegebracht. Tsunami’s zijn massale oceaan golven, swells, die veroorzaakt worden door aardbevingen onder zee, duizenden mijlen weg. De grootte van een voorspelde tsunami kan van te voren moeilijk worden in geschat.

Kilauea Vulkaan

Van alle eilanden ter wereld ligt Hawaii het verst verwijderd van het continentale vaste land. Big Island heeft twee bergen, Mauna Kea (4450 m) en Mauna Loa (4412 m) en een actieve vulkaan, de Kilauea.






De huidige eruptieve fase is begonnen in 1983 en vooral in de negentiger jaren zijn grote lavamassa’s naar de zee gestroomd. In de krater smeult de lava, ’s avonds kun je dat zien gloeien. De stranden aan de windzijde bestaan uit lava en je kunt alleen zwemmen in afgesloten baaien waar het enigszins beschermd is. Aan de lijzijde van het eiland zijn mooie zandstranden te vinden, met de beroemde branding waarin gesurft wordt. De windzijde is weelderig groen, in het noorden zijn hooglanden en weidelanden waar koeien grazen, het binnenland is droog en woestijnachtig en rond Mauna Loa zijn uitgebreide lavavelden. De wegen zijn overal prachtig. Na bijvoorbeeld Suriname of Panama is het een vreemde sensatie om door schitterend landschap te rijden op brede asfaltwegen zonder kuilen en met intact wegdek. Er zijn overal wegwerkzaamheden, die vooral bestaan uit het in bedwang houden van al dat weelderige groen. Ook in de steden worden bomen en parken uitstekend onderhouden. De bomen worden prachtig gesnoeid en zien er gezond uit. We zagen hoe palmbomen bij wijze van spreken met een nagelschaartje werden bijgewerkt.

 Veel bomen dragen bloemen. Het rijgen van bloemenkettingen (een lei) is een oud Hawaiiaans  gebruik. Nog steeds worden verse bloemenkettingen verkocht, heerlijk ruikend, maar de souvenirwinkels hangen vol met de plastic variant, die overigens vaak ook smaakvol is (maar niet geurend). Vrouwen dragen bloemen in hun haar, rechts als ze vrij zijn, anders links. De mensen zijn heel vriendelijk, rustig (laid back zoals ze dat zelf noemen), net als de muziek en de Hula dans.  Alles heel lieflijk en melodieus, geen harde rock.

Het dagelijks leven is duur, omdat veel producten moeten worden ingevlogen. Er is landbouw en de verkoop van lokale producten wordt gestimuleerd. Op Big Island voert de grootste supermarktketen, KTA, een honderd jaar oud familiebedrijf, het merk “Mountain Apple”, waaronder alle lokale producten vallen. Meer dan 425 producten van 38  kleine verbouwers, variërend van groenten, vlees, melk, jam tot marshmallows en taro-chips. Elk filiaal heeft zo zijn eigen assortiment. Beroemd is de poke: rauwe vis op verschillende manieren gemarineerd, al naar gelang de (ethnische) smaak, van Japans tot Koreaans. Een bezoek aan de supermarkt is een belevenis. Als je binnenkomt hangt er een apparaat waaruit je een reinigingsdoekje trekt voor je handen en het handvat van de winkelwagen. Rijen met spullen die je er spannend uit zien, maar waarvan je geen idee hebt wat het is, omdat het opschrift in onleesbare Aziatische tekens is. Veel verschillende bosjes “groen” op de groenten afdeling. Sommige zijn kruiden, andere groenten, sommige eet je rauw, andere moet je roerbakken, maar wat is wat? Ik wist niet dat er zoveel variaties op paksoi bestaan. Grote hoeveelheden flessen met verschillende sausjes, onnoemelijk veel verschillende soorten rijst en mie en veel zakken met snacks waarvan het voor ons onduidelijk is of het om zoet of hartig gaat.

In Honolulu liggen we in Ala Wai Harbor. Daar zijn twee lokale jachtclubs en een staatsjachthaven (waar de cruisers meestal liggen). Het is een goedkope ligplaats in een $$$$ omgeving, nl Waikiki Beach. DE place-to-be voor een beetje vakantieganger. We zijn omringd door enorme wolkenkrabbers, prachtige designwinkels, fantastisch aangelegde perken en een heel breed wit zandstrand met palmbomen. Het is een toplocatie voor bruidsfoto’s en het ene paar na het andere wordt in stretchlimo’s aangevoerd voor een fotosessie op het strand.

Daarna een party in het prestigieuze Hilton Hawaiian Village, afgesloten met vuurwerk. Het aardige van de stranden hier in Hawaii is, dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Dus geen voor hotelgasten afgesloten stukken met ligstoelen in parade. En langs alle stranden zijn parken aangelegd waar je in de schaduw aan picknicktafels kunt zitten. Overal zijn keurige toiletgebouwen en op het strand zijn douches. Alles wordt goed schoongehouden, ook aan het eind van de dag ligt er geen troep op het strand. Wij bewegen ons per vouwfiets door de stad. Dat gaat hier heel goed, men is er op ingesteld. Als er geen fietspad is mag je op het trottoir fietsen, wat vaak heel breed is. Voetgangers gaan netjes voor je aan de kant. Kom daar in Amsterdam eens om! Typisch Amerikaans zijn de op- en afritten op elke straathoek waardoor je heel gemakkelijk het trottoir opkomt zonder steeds af te hoeven stappen.

Er zijn hier opvallend veel mensen die op straat leven. Deze homeless (daklozen)rijden rond met hun winkelwagen of trolley vol spullen. Ze worden kennelijk gedoogd, want we hebben nergens gezien dat ze worden weggejaagd. Ze slaan hun bivak op in parken of op de trottoirs langs de grotere wegen of soms zelfs in de middenberm op een groot kruispunt. Leven op straat is vaak een vrije keus van mensen die de overheid als hun vijand zien en nergens geregistreerd willen staan. In de bibliotheken zit de internethoek ’s ochtends vroeg al vol met homeless die daar op hun laptop (met gratis stroom) lekker in de koelte spelletjes komen doen. Leven op straat is hier gemakkelijk door het klimaat en boven beschreven voorzieningen. Bedelaars hebben we daarentegen hier niet veel gezien, in tegenstelling tot in Zuid Amerika en in mainland USA.

Hawaii Yacht Club

De Hawaii Yacht Club in Ala Wai Harbor is heel gastvrij. Als cruiser krijg je een tijdelijk lidmaatschap, waardoor je op de club kunt internetten. Het voordeel van internetten-buiten-de-deur is het contact wat je daarbij met anderen legt. Met een kop koffie aan een grote tafel informatie uitwisselen en bijkletsen. Eenmaal per week wordt er een BBQ georganiseerd voor de leden, waar ook de cruisers aan deel kunnen nemen. Je neemt je eigen vlees mee en je maakt een schotel die gedeeld wordt met anderen. Drankjes bij de bar. Erg gezellig.


Eén van de cruisers heeft het initiatief genomen om een radionet op te zetten voor de trip naar het noorden. Begin juni zullen zo’n 20 boten koers zetten richting Canada en Alaska, ruim 2000 mijl. Zo’n radionet (in dit geval het Aloha Net genaamd) betekent dat je dagelijks op vast tijdstip de korte golf radio op een afgesproken frequentie afstemt, zodat je met elkaar kunt communiceren. Het is vooral bedoeld als extra veiligheidsmaatregel. Je kunt met de radio honderden mijlen overbruggen; de marifoon bestrijkt hooguit dertig mijl (tot de horizon), daar kun je alleen mee communiceren als je redelijk dicht bij elkaar in de buurt bent.

Op onze trip van Panama naar Hawaii konden wij via de radio weerberichten en e-mails binnenhalen door in te bellen op een walstation. Dit ging evenwel tergend langzaam en vanaf de laatste dag lukte dat helemaal niet meer. Hier in Honolulu heeft Huib de koperen strips (aardleidingen) tussen de radio en de antenne en die na 10 jaar aardig wat roest vertoonden, vervangen. Uiteraard liggen deze verbindingen onder de vloer, dus het was een karwei van 4 dagen kruipen in de boot om dat allemaal te vervangen en de nieuwe strips netjes te positioneren. Alle aansluitingen meteen ook schoongemaakt en waar nodig vervangen en voilà, de weerberichten vliegen binnen. Waar we voorheen met kromme tenen zaten te kijken hoe 15 kB in een kwartier binnen werd gehaald, soms zo langzaam dat de verbinding verbroken werd, gaat dat nu binnen een minuut. En omdat we beperkte zendtijd hebben (15 minuten per dag) is dat wel belangrijk.

Een andere klus was de aanpak van het lekkende dekluik. Via Amazon.com konden we de goede kit (butyl rubber) bestellen, na e-mail overleg met onze vakman in Nederland, Simon Rhebergen. Alle schroeven losgemaakt en het luik helemaal goed afgekit. Laten we hopen dat onze spullen in Alaska droog blijven. Dat is in de kou nog veel belangrijker dan in de tropen. We hebben een nieuwe buitenboordmotor gekocht nadat de oude ons op Maui lelijk in de steek had gelaten. We lagen daar met enkele andere boten voor anker, een eindje uit de kust, en moesten om aan land te komen door een vrij smalle vaargeul met links en rechts daarvan flinke branding waarin gesurfd werd. De eerste dag deed de motor het op de heenweg nog, maar toen we terug wilden werd het roeien geblazen. En daar is zo’n rubberen boot eigenlijk niet voor bedoeld. Het kan wel, maar het is erg ongemakkelijk. Met tegenwind en tegenstroom kom je maar langzaam vooruit. De volgende dag moesten we naar de wal om de gehuurde auto terug te brengen. Er stond veel wind en dus ook veel branding. We werden dwars over het water geblazen en konden de vaargeul absoluut niet halen. We konden nog net de laatste boot grijpen die voor anker lag het dichtst bij de vaargeul en die heeft ons met zijn dinghy naar de wal gesleept. Daar hebben we meteen maar veel boodschappen gedaan en zijn in de dinghy gaan zitten, wachtend op een collega die naar zijn eigen boot terug zou gaan en ons een sleepje zou willen geven. Dat was geen probleem. Maar daarna konden wij Madeleine niet meer af. Het heeft een paar dagen gestormd, we konden niet weg, en we konden ook geen weersinformatie binnenkrijgen met de radio. Een ongemakkelijke situatie. Huib heeft al heel veel gesleuteld aan onze oude buitenboordmotor, en nu was de maat vol. In Honolulu hebben we een mooie nieuwe 4-takt Yamaha 6 PK aangeschaft. Uiteraard met enkele sloten erbij, want die motoren zijn erg gewild (daarom hadden wij ook graag een oud lelijk ding).

Zo hebben we weer veel geklust en rond geracet om van alles en nog wat aan te schaffen voor onze tocht naar Alaska. Het viel ons tegen wat hier te koop was aan boeken en pilots voor dat gebied, zodat we e.e.a. via internet hebben moeten bestellen en laten bezorgen in de haven. Het is altijd afwachten of dat werkt, maar het is allemaal goed gekomen (het is hier tenslotte USA). En voor het eerst sinds tijden zijn we weer druk geweest met socializen. We zijn ruim 2 maanden met z’n tweeën geweest en dan moet je ook wel weer erg wennen aan al die drukte om je heen en al die afspraken.  We hebben hier het zeiljacht de Anna Caroline ontmoet, met Wietze en Janneke. We hadden al anderhalf jaar via email contact met hen, maar we hadden hen nog nooit in levende lijve ontmoet. Zo gaat dat, je wilt iets over een bepaald gebied weten en wordt door de ene cruiser in contact gebracht met een ander die daar is geweest. Erg leuk en heel handig. Twee Nederlandse boten hier in de haven en straks in dezelfde groep op weg naar Alaska is wel bijzonder. 

Punchbowl Cemetery

Tussen de klussen door hebben we natuurlijk nog wel het een en ander van de eilanden gezien. We zijn hier nu zes weken en hebben op Big Island, Maui en Oahu uitgebreid rondgetoerd. We hebben Pearl Harbor bezocht samen met Wietze en Janneke, en dat had een extra dimensie omdat Wietze jarenlang bij de marine op onderzeeërs heeft gewerkt. The National Cemetery of the Pacific, Punchbowl genaamd naar de ligging in een oude vulkaankrater, is de begraafplaats van 35.000 slachtoffers van drie oorlogen (WO II, Korea en Vietnam). Veel van de graven dateren van 7 december 1941.  Zuilen en zuilen vol met namen van gesneuvelde en vermiste soldaten. Heel indrukwekkend.

Het plan is om 6 juni naar Kauai te varen, het noordelijkste van de bewoonde eilanden, en daar in een mooie ankerbaai de onderkant van de boot schoon te maken. Ala Wai Harbor is vies en er is in de drie weken dat we hier liggen een enorme aangroei van planten en schelpdieren aan de rompen gekomen. Dat moet er afgekrabt worden (Huib), maar dat ga je hier in dat vieze water niet doen. Als we weer lekker schoon zijn en de wind is gunstig, dan vertrekken we naar het noorden. Onze bestemming is Kodiak Island, maar het is van de heersende wind afhankelijk of we daar komen.  Soms word je door overkomende depressies (lage druk gebieden) gedwongen om naar het oosten uit te wijken en dan kom je aan de westkust van de VS uit. We zullen zien.

Pacific Crossing

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 17 april 2016

Na 4720 zeemijlen en 38 dagen zijn we op zaterdag 16 april aangekomen in Hilo, op het eiland Hawaii, USA. We hebben een goede overtocht gehad, zonder problemen. Ons vertrekpunt was Panama City,

Panama BioMuseo, architect: Frank Gehry


...en van daaruit  zijn er drie aanbevolen routes naar Hawaii. Welke route je kiest hangt af van het seizoen. Gebaseerd op statistiek wordt een voorspelling gemaakt van de te verwachten wind. Het probleem is nl dat je sowieso door een windstil gebied heen moet (doldrums) voordat je in de passaatwind komt. Dit gebied schuift met de seizoenen naar het noorden respectievelijk zuiden. De directe route (4500 mijl) voert langs de Midden-Amerikaanse kust en buigt ter hoogte van Mexico af naar het westen. De andere routes steken eerst naar het zuiden, naar de Galapagos eilanden, dan naar het westen en tenslotte naar het noorden. De langste daarvan is 5300 mijl. Het idee is, dat je eerder in de passaatwind komt en dus toch sneller in Hawaii bent. Maar statistiek hoeft niet overeen te komen met de werkelijkheid en ondanks de voor onze periode aanbevolen langste route kiezen wij voor de directe route. Na het laatste bezoek aan de markt om verse producten in te slaan vertrekken wij op 8 maart uit Panama City naar het eiland Taboga, 8 mijl verderop in de Golf van Panama.


De volgende dag is het bladstil als wij het anker lichten, zodat we op de motor door de Golf tuffen, omringd door vele pelikanen. Tweemaal zien we een walvis, voor het eerst in ons varend bestaan. De eerste week hebben we weinig wind, zodat we ongeveer de helft van de tijd moeten motoren. Zodra het even kan hijsen we de zeilen, want onze dieselvoorraad is uiteraard beperkt (430 liter, goed voor 260 uur varen, naar schatting 1200 mijl, uitgaand van gebruik van één motor tegelijk). De nachten zijn donker, want het is nieuwe maan.



Op 11 maart werpen we de laatste blikken op de Panamese kust, daarna zien we de komende weken geen land meer, alleen maar water. Tijdens de nachtelijke wacht zie ik dat er zich iets onder ons bevindt op 22 meter diepte. De dieptemeter hoort in de oceaan ''oneindig'' aan te geven, en af en toe zie je dat kortdurend veranderen, dan zwemt er een vis of school vissen onder de meter door. Nu blijft de meter op 16-22 staan, wat betekent dat er iets vrij constant onder ons hangt. Heel af en toe is het weg. Visioenen van een walvis die plotseling omhoog zal komen en Madeleine omver zal werpen dringen zich aan mij op. Ik zet de motor aan, om hem te laten merken dat wij geen vis zijn (advies van andere cruisers). Ik zwenk naar links en naar rechts, maar er blijft iets onder ons, tussen 9 en 22 meter. Ik wek Huib. Hij heeft een heel ander idee. Van Arroz, onze advisor in het Panama Kanaal , heeft hij gehoord dat de drugsbendes tegenwoordig in het bezit zijn van onderzeeërs. Wij varen nog steeds betrekkelijk dicht bij de kust, dus misschien bevinden wij ons wel in hun vaarwater! Nu doemen heel andere akelige scenario's voor ons op. We zetten beide motoren aan en zetten koers loodrecht van de kust weg. Het ding vaart mee onder ons. Na twee uur is het weg, de dieptemeter geeft weer oneindig aan en we slaken een zucht van verlichting. Spannende uurtjes en eigenlijk geen idee wat het nou geweest is.

 Als we achterom kijken zie ik iets geks in de lucht, wat Huib direct herkent als een waterhoos. Een slurf uit de wolken naar beneden en opspattend water. De hoos beweegt zich met de wind mee in onze richting, we staan aan dek genageld. Gelukkig dooft hij uit als hij nog heel ver van ons verwijderd is. Voor de rest van de dag wel genoeg sensatie gehad.

Na een week ruimt de wind en het lijkt er op dat we de noordoost passaat te pakken hebben. Vanaf dat moment kunnen we zeilen, met een rustig, ruim achterlijk windje. We schieten niet hard op, want we ondervinden forse tegenstroom van de North Equatorial Counter Current. Dagelijks hebben we rond etenstijd een dolfijnenshow voor de boegen en het weer is prachtig.

US Coastguard Cutter 751

We varen door de territoriale wateren van achtereenvolgens Costa Rica, Nicaragua, Honduras en El Salvador. Op 20 maart zijn we ter hoogte van de Golf van Tehuantepec, Mexico, die berucht is om gemene winden. Deze "Tehuantepecers" ontstaan als zich een hoge drukgebied in de Golf van Mexico (aan de Atlantische zijde) vormt. De resulterende wind blaast over de betrekkelijk smalle strook land die de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan scheidt en komt versterkt aan in de Golf van Tehuantepec. We ontmoeten de US Coastguard Cutter 751, die eerst een rondje om ons heen vaart en ons dan oproept via de marifoon. Wie we zijn en waar we naar toe gaan. Ze zijn tevreden met onze gegevens en beëindigen de oproep met de laatste weersinfo: veel wind en hoge golven de komende 48 uur in Tehuantepec. Kort tevoren hadden we de zeilen al flink gereefd in verband met toenemende wind. 's Nachts halen we het grootzeil helemaal weg. Wind en hoge golven komen dwars in, wat het leven aan boord niet gemakkelijk maakt.

 De volgende dag neemt de wind toe tot 36 knopen (Bft 8) en we krijgen af en toe een breker in de kuip. Muren van water om ons heen, het spuit langs en over de boegen en soms dus in de kuip. De golven zijn imposant, maar Madeleine glijdt er soepeltjes af. Zij en de automatische piloot doen al het werk, wij zitten er bij om op te letten en zo nodig in te grijpen. Behoorlijk vermoeiend trouwens, al dat geweld van de elementen om je heen en het voortdurend alert zijn. Het is volle maan, dus het zicht is 's nachts gelukkig goed en overdag is het stralend weer. Aan het eind van de middag op 22 maart wordt de zee eindelijk iets rustiger. Een stormachtig begin van de lente voor ons. De enige schade die we hebben is een kletsnatte "linnenkamer", de voorraadruimte in de stuurboord boeg. Alles is nat geworden, het heeft gelekt via het dekluik, waar gigantische partijen water met veel kracht op gesmeten zijn. Dagen zijn we bezig om de spullen te drogen en alles weer op te bergen.

  Intussen maken we goede voortgang. De wind blijft steeds erg wisselen, tweemaal moeten we nog een paar uur motoren, maar voor de rest kunnen we alles zeilen. Meestal met een gereefd grootzeil en een genua die we voortdurend minder of meer kunnen reven. In de derde week is de wind zo achterlijk geworden, dat we het grootzeil weghalen en uitsluitend op de genua zeilen. Dat is erg relaxed. Het waait te hard voor de spinaker; de koers zou er perfekt voor zijn. Later kan het grootzeil in sterk gereefde vorm er nog weer een paar dagen bij.


Booby Shit...
Brown Booby

Zolang we niet al te ver van de kust verwijderd zijn (300 mijl) zien we vogels en dolfijnen. We hebben een paar dagen Brown Boobies te gast aan boord. Eerst vinden we dat nog wel gezellig, zo'n vogel op het dek, maar als na twee dagen de hele boot is ondergescheten is de lol er af. Vies en slecht voor de verf. Als we alles hebben schoongemaakt zijn de vogels inmiddels ook verdwenen. Op 12 en 13 april hebben we twee zeer heftige nachten, met de ene bui na de andere, regen, golven, geen maan en wind die binnen een minuut 10 knopen kan aanwakkeren, zodat we soms bijna "voor top en takel", met uitsluitend een klein driehoekje genua, voortstuiven met 6-7 knopen snelheid. 's Morgens is het nog grijs en dan kun je de buien die je 's nachts niet ziet, dreigend zwart aan de horizon zien hangen, 's middags klaart het op en is het stralend weer. Daarna blijft het wat buiig, maar prima zeilweer.De eerste dagen moeten we af en toe uitwijken voor een tegenligger, op 11 maart passeren we 's nachts het laatste zeiljacht. Daarna zien we geen schepen meer.

 Weersinformatie halen we binnen met de SSB radio. Daarmee leggen we contact met een radiowalstation; via dit station worden onze emailberichten (updates naar de familie en aanvragen voor weersinfo) verzonden en binnengehaald.  Voor dit doel heb je een speciaal emailadres. Het contact leggen met zo'n station lukt niet altijd, en als je contact hebt, lukt het zenden en/of ontvangen lang niet altijd. Per week mag je 90 minuten zendtijd besteden en soms is de verbinding niet goed genoeg om de berichten binnen te halen. Voor noodgevallen hebben we de satelliettelefoon paraat. Daarmee bellen we eens per week de moeders in NL.  Huib heeft in Panama de watermaker met succes gerepareerd. We hebben hem 37 uur gebruikt en daarmee zo'n 2200 liter heerlijk drinkwater gemaakt uit zeewater. De voedselvoorraden zijn ruim voldoende, we kunnen nog weken wegblijven. Maar na vier weken is het fruit op (en dat mis je echt) en na vijf weken de laatste verse groente (pompoen). Brood bakken en yoghurt maken doen we onderweg. Het zeewater ziet er zeer schoon uit en is diepblauw van kleur. Eenmaal komen we de onmiskenbare inventaris van een vissersschip tegen waar het kennelijk niet goed mee is afgelopen. Verder zien we nergens troep of plastic drijven. Evenmin is er de Sargassumplaag die de Atlantische Oceaan teistert: grote velden met taaie waterplanten die zich in je roeren en schroeven draaien. 

Op wacht...

Na twee weken veranderen we het wachtsysteem.  Aanvankelijk draaien we wachten van drie uur, maar daarmee komen we niet aan voldoende slaap. In het nieuwe systeem delen we de avond en nacht op in twee wachten van zes uur en overdag slapen we elk nog 2-3 uur bij. Dat bevalt beter. De dagen zijn daarmee kort en vliegen voorbij. Naast de zorg voor schip, materieel, navigatie, weersinfo etc. ben je druk met huishoudelijke zaken. En tussendoor natuurlijk een boek lezen of een spelletje doen. Het Stille van deze Oceaan ervaren we aan het begin en aan het eind van de trip. Voor het overige deel van de tocht vonden we dit stuk water niet zo stil. De oceaan heeft ons bij tijden aardig bezig gehouden, en we ondervonden veel meer wisselingen in windkracht en -sterkte dan we verwacht hadden.  

Aan het eind staat er weinig wind meer en we gaan in een gematigd gangetje op Hawaii af. Het is een belevenis als we in de nacht van 16 april de lichtjes van de vuurtoren en de bebouwing van Hawaii aan de horizon zien. We hebben dan nog een rustige nacht bij halve maan voor de boeg, goed om het einde van dit kluizenaars/oceaanleven langzaam tot ons door te laten dringen. In de loop van de ochtend gooien we het anker uit in Radio Bay. Met de dinghy naar de wal om ons te gaan melden bij de Amerikaanse douane, die ons allerhartelijkst ontvangt.



Madeleine door het Panama Kanaal

Geschreven: donderdag 28 april 2016

Zondag 6 maart 2016

Op 4 maart is het zo ver, dan is de transit van Madeleine door het Panama Kanaal gepland. Het is altijd tot het laatste moment spannend of het inderdaad door gaat, want pleziervaart heeft geen prioriteit in deze business. Als line handlers hebben wij de bemanning van de Tignanello gevraagd, Willem en Remco. We ontmoetten hen al eerder in Curaçao. Als derde persoon gaat Dennis mee, de Amerikaan die net als wij op Sparrow bemande. Helaas moet Willem afzeggen in verband met een forse peesontsteking aan zijn rechter pols, veroorzaakt  door enkele dagen fanatiek polishen van de rompen. Dennis neemt in zijn plaats een vriend mee, Bob, van wie hij zegt dat hij een goede line handler is. We hadden al gemerkt dat de verhalen van Dennis met flink wat korrels zout genomen moesten worden, maar veel keus hebben we niet. We weten dan nog niet dat Bob geen knoop weet te leggen.  

Op het afgesproken tijdstip (13.00 uur) vertrekken we naar The Flats, de ankerplaats in de Bahia Limon, waar je moet liggen wachten tot de advisor aan boord komt. Madeleine hangt aan weerszijden vol met enorme stootwillen en we hebben vier enorme, 30m lange, 22 mm dikke trossen aan boord om ons aan de sluiskades vast te leggen (gehuurd). We melden ons bij Cristobal Signal Station en krijgen te horen dat hij er om 16.00 uur zal zijn. Tijd genoeg dus voor een uitgebreide lunch. Er komen nog twee catamarans voor anker liggen. Uiteindelijk wordt het na vijven voor de advisor komt, Gonzalez.  Advisors zijn mensen die een vaste baan hebben bij de PCA (Panama Canal Authority) en die in hun vrije tijd kleine schepen (< 60 m) door het Kanaal loodsen. Officiële pilots zijn beroeps en werken voor de grote vaart. De kwaliteit van de advisors is sterk wisselend. We hebben verhalen gehoord van mensen die nauwelijks engels spraken. Gonzalez is een aardige kerel die voldoende engels spreekt. Hij vertelt ons dat we in de eerste sluizen, de Gatún Locks, moeten "raften" met de Blanchette, een grote Canadese cat. Je kunt als jacht op vier verschillende manieren in de sluis worden neergelegd. (1) Het gemakkelijkst is het als je aan een sleepboot kunt aanmeren. Die ligt langs de kademuur en vangt de hoogteverschillen op. (2) Je kunt zelf langs de kademuur liggen, maar dan moet je heel goed opletten dat je niet langs het beton schuurt en dat mast en stagen de kademuren niet raken als het water met veel turbulentie de sluis in komt. (3) Je kunt samen met andere jachten als vlot aan elkaar gebonden worden (het zogenaamde raften) en in het midden van de sluiskolk gelegd worden met lijnen naar beide kanten. (4) En tenslotte kun je solo in het midden liggen, zgn "center chamber". De eerste en de laatste methode hebben onze voorkeur en dat hebben we ook aangegeven.

Kolkend water in de kolk
Rafting with Blanchette

Maar daar wordt vandaag geen rekening mee gehouden. We moeten langszij de Blanchette vastmaken en omdat zij groter is dan Madeleine is zij vanaf dat moment de baas. We varen op hun motoren, met de onze standby, moeten de aanwijzingen van hun advisor volgen en zijn afhankelijk van hun schipper. We weten al direct waarom we dit liever niet wilden. De Blanchette wordt bemand door drie jonge stellen met kleine kinderen. Ze zijn erg aardig en relaxed en vooral bezig met filmen. In de sluizen, met het kolkende water, sta ik doodsangsten uit voor de kinderen die vrolijk over het schip rennen en klauteren. Eén misstap en je ligt in het water, fataal. We zijn een breed vlot en Blanchette heeft grote moeite om ons vrij te houden van de kademuren. Tegen de regels in roep ik aanwijzingen naar Gonzalez en vraag hem de zaak over te nemen, wat hij ook doet. Liever onbeleefd dan de dupe  te worden van de sloppiness van onze buren. Het is hard werken, er komen enorme krachten op de lijnen bij het naar beneden storten van het water. We hebben alleen aan bakboord lijnen naar de kade, dus aan elke lijn twee man. Remco en ik bedienen de lijnen op de boeg en Gonzalez is zo aardig dat hij Dennis helpt aan de achterkant. Huib heeft zijn handen vol aan het bijsturen van het vlot (wat officieel niet mag, hij mag alleen standby draaien). Met vereende krachten komen we ongeschonden de drie locks door. Buitengaats staat een partij golven die de cats lelijk tegen elkaar doet botsen en flink aan de lijnen rukt. We moeten daar door heen voor we los mogen gooien. Het is inmiddels aardedonker en we tuffen het Lake Gatún op, naar de moorings, om te overnachten. Die moorings zijn enorme tonnen, plat van boven met grote klampen. Je kunt er op staan. Wij krijgen een mooring toegewezen waar al een schip aan ligt. Het is de bedoeling dat de mooring tussen beide schepen in komt en dat je zowel aan de mooring vastmaakt als lijnen uitbrengt van beide schepen naar elkaar. Erg ingewikkeld en erg veel werk.  Het is al na negenen als Gonzalez van boord gaat. Wij moeten dan nog eten.

Beetje naar SB
Arroz overhoort ons

De tweede dag komt een andere advisor aan boord, Arroz. Hij is om kwart over 8 present. We serveren een ontbijt met scrambled eggs voor iedereen en gaan op weg naar de sluizen aan de Pacific kant. Arroz is een midden veertiger en een geboren leraar. Hij begint met ons te overhoren over allerlei feiten aangaande het Kanaal en geniet zichtbaar als wij niet al teveel weten. Hij begint met vertellen en houdt de hele dag niet meer op. Intussen let hij scherp op en werpt aanwijzingen tussen zijn verhalen door, zodat je zelf ook wel moet blijven luisteren. Het is vier uur varen naar de volgende sluizen, de Pedro Miguel Locks. Eerst steek je Lake Gatún over, daarna kom je in het uitgegraven kanaal. Arroz weet dat wij liever niet raften, en houdt daar rekening mee. Wij gaan solo center chamber door de locks. Wij hebben nu aan beide kanten lijnen naar de wal, dus alle line handlers zijn bezig. Als blijkt dat Bob niet weet wat te doen, springt Arroz in. Op de kades staan vier man die ieder van ons een dunne lijn toewerpen waar we de landvasten aan moeten knopen. Zij halen de lijnen in en leggen ze vast om de bolders op de kant. Zodra het water gaat zakken moet jij de lijnen aan boord vieren. Goed opletten, want anders komt je boot te hangen en kunnen de klampen uit het dek worden gescheurd. Blanchette krijgt een andere partner toegewezen, een monohull, van wie ik later hoor dat zij dezelfde doodsangsten hebben uitgestaan als wij.


In de Gatún Locks ligt het grote vrachtschip waar je mee schut voor je, hier ligt de kleine vaart voorin de sluis. Dus als de kleine schepen goed gepositioneerd zijn kan de kolos binnenkomen. Het is zeer indrukwekkend, als je die op je af ziet komen. Omdat het even duurt hebben we net tijd voor de (voorgeschreven warme) lunch, rijst met kip. Na de Pedro Miguel sluis is het een mijl varen naar de laatste twee (gekoppelde) sluizen, de Miraflores Locks. Daar hangen webcams en het blijkt dat het thuisfront ons goed kan zien. Er wordt druk heen en weer ge-smst. Het doet ons wel wat om deze belevenis zo te delen. Arroz instrueert ons uitgebreid over de laatste sluiskolk.

Line Handler Maaike

Daar staat een enorme onderstroom naar buiten toe, dus als je de motoren niet voldoende in de achteruit zet en de achterlijnen niet op tijd vast hebt, stort je tegen de sluisdeuren aan. Remco en ik bedienen de achterlijnen. Gelukkig staat Arroz ook hier standby, want eigenlijk heb ik er niet genoeg kracht voor.Huib krijgt na afloop een compliment van hem over zijn boat handling. En dan is het klaar, we zijn in de Pacific! Zonder kleerscheuren. Het is veel meer werk en inspanning als je met je eigen schip gaat dan wanneer je bemant. We leggen in Balboa Yacht Club aan een mooring aan, de gehuurde lijnen en fenders worden opgehaald, Arroz wordt opgehaald en de bemanning gaat van boord. Wij drinken een maltje op het achterdek en vallen dan in onze kooi.