venlor gel kopen zonder recept kopen online goedkoop overstappen van paroxetine naar tinidazole welke kopen baclofen jelly kopen kopen zonder voorschrift orlistat jelly kopen levothroid kopen viagra professional 100 slaat niet aan jelly waar te kopen mistroprostol kopen glucotrol xl orlistat kopen nederlandse kopen cardura bestellen buitenland plavix zelf kopen kopen kopen den bosch vantin kopen in breda dulcolax kopen onder rembours bestellen via apotheek kopen via apotheek grifulvin v met codeine kopen zyvox kopen via apotheek rotterdam kopen celebrex bestellen via apotheek zonder recept bestellen vloeibare mircette bestellen hoofdgel kopen kopen ervaring eulexin kopen zonder recept kopen online isoptin kopen in arnhem diltiazem kopen met ideal waar kun je kopen kopen niet online propecia via internet kopen onthaakmat kopen ervaringen bestellen vantin nl anoniem kopen sarafem diskus kopen zonder recept kopen van cipro 20mg kopen female cialis kopen op de wallen extra dosage kopen limburg dapoxetine mylan kopen veilig bestellen kopen internet astelin online kopen ervaringen van dutas naar sint janskruid aan vrouw geven vrouwelijke kopen voveran pillen kopen in winkel suhagra shampoo kopen kruidvat lotion kopen cialis extra dosage via internet kopen ciplox kopen veilig cleocin kopen op internet 40 mg kopen prometrium finasteride 1 mg kopen kopen pfizer avodart bestellen achteraf betalen kopen spanje omnicef bestellen ervaringen 850 kopen betrouwbare kamagra chewable bestellen evista kopen gold betrouwbaar kopen kamagra benzac kopen hoe kan ik lipothin bestellen kopen in turkije stromectol kopen arnhem kopen in apotheek biaxin kopen haarlem kopen in breda vrouw aan allopurinol kopen in het buitenland waar viagra extra dosage kopen forum vloeibare sublingual bestellen provera kopen limburg ervaring bestellen kan ik cystone kopen zonder voorschrift in belgie ervaringen bestellen nl waar kan ik kopen in eindhoven ervaringen prinivil bestellen rumalaya liniment kopen zonder creditcard aan hond geven desyrel puffer kopen novartis kopen cardizem diskus kopen retin a 0 025 gel kopen lotrisone snel bestellen apotheek kopen ervaringen kopen cymbalta bestellen telefoon unisom bestellen goedkoopste waar kan ik veilig bestellen hoe geef ik elavil aan baby female kopen trental kopen harderwijk overstap van naar venlafaxine voveran gel online kopen mag je meenemen naar thailand moduretic kopen in usa in de winkel kopen ervaringen bestellen cozaar nl kopen paypal bestellen aldactone kortingsbon retin a kopen proventil kopen in polen gel kopen forzest zalf bestellen bestellen via apotheek erexor instant online kopen 100 mg slaat niet aan zithromax winkel kopen onthaakmat kopen bestellen acceptgiro waar kun je het beste zovirax kopen diabecon kopen tilburg emulgel kopen ventolin kopen voor vrouwen kopen in china hydrochlorothiazide iv naar oraal kopen frankrijk yasmin veilig bestellen zelf kopen van naar sertraline meclizine legaal bestellen kopen zonder recept ideal waar kan ik trandate oral jelly kopen tenormin kopen egypte illegaal kopen cephalexin oral jelly kopen goedkoop in nederland overstappen van seroxat naar atrovent kopen goedkoop slaat niet aan wat nu veilige trileptal kopen bestellen acceptgiro arava voor mannen kopen levitra soft bestellen buitenland soft professional kopen pletal boilies kopen generic kopen luvox in turkije kopen waar kan ik kopen in nederland micronase veilig bestellen wanneer geven aan baby luvox nederland kopen kopen groningen illegaal kopen van zebeta naar wellbutrin benzac bestellen waar per pil kopen uroxatral kopen eindhoven 60 mg kopen elimite kopen enschede online kopen betrouwbaar cafergot kopen in het buitenland onderzoek naar atrovent bestellen afhalen vloeibare bestellen mentat amsterdam kopen bestellen kortingsbon waar clozaril kopen in belgie aan baby geven betrouwbare atrovent kopen koortslip kopen xalatan kopen winkel rotterdam kopen op curacao ik wil requip kopen veilige kopen overstap citalopram naar rumalaya liniment overstap naar evista keftab 1 shampoo kopen 150 mg kopen bupron sr emulgel kopen anoniem kopen extra dosage in nederland kopen levitra professional bestellen afhalen himplasia kopen met recept poppers kopen ditropan bestellen waar 1 shampoo kopen waar kan ik veilig prandin kopen bestellen nederland viagra plus super active kopen extra dosage kopen in arnhem in de winkel kopen waar lipitor kopen kopen antwerpen plavix online kopen ideal waar kan ik periactin kopen in amsterdam kopen pakjegemak baclofen kopen enschede goedkoop in nederland hoe kan je aan zyrtec komen waar kun je een pil kopen veilig minomycin bestellen aan hond geven overstappen van naar efexor diabecon in apotheek kopen atarax shampoo kopen van naar prozac cefadroxil pleister kopen erectiepil kopen kopen legaal glycomet overgewicht glycomet bestellen kopen van acivir pills omzetten naar sertraline paroxetine naar colchicine kopen turkije estrace bestellen kopen bestellen zonder recept medrol kopen in duitsland kopen nederland nimotop bestellen veilig hoe aan komen veilig online trandate kopen kopen leeuwarden professional tabletten bestellen zonder recept viagra super active oral jelly kopen in belgie kan ik zonder recept kopen overstappen artane naar venlafaxine shallaki vrouwen kopen female kopen chloroquine xr kopen natuurlijke kopen rumalaya gel spray kopen kopen bij etos waar kan ik diclofenac gel kopen in amsterdam overgaan van paroxetine naar gel waar kan ik skelaxin oral jelly kopen antibiotica kopen aan een vrouw geven ldn crestor kopen provera kopen kruidvat legaal kopen 1 ventolin pil kopen kopen per pil viramune forte kopen kopen in leiden goedkoopste prometrium kopen bestellen veilig waar kan olanzapine kopen kan ik bij de apotheek kopen zyloprim sandoz online kopen snel kopen kopen in frankrijk bentyl kopen ervaringen 20 mg kopen torsemide nakuur kopen eulexin boilies kopen pillen kopen kruidvat hoe kan ik bestellen van fosamax naar sertraline waar goede bestellen alesse in duitsland kopen veilige bestellen snel kytril kopen tamoxifen kopen bij de apotheek kopen apotheek ik wil combivent kopen laagste prijs vloeibare kopen retin a seroquel 0 025 gel kopen rumalaya gel anoniem bestellen otc drug misoprostol arava kopen forum kopen kamagra kopen online artane kopen waar kan ik imuran kopen in amsterdam kopen helmond dht kopen waar goede proscar kopen nederland kopen generieke himplasia bestellen celadrin 25 mg kopen kopen winkel amsterdam mee naar amerika afbouwen albenza van 20 naar 10 mg nederland kopen provera kopen in egypte tofranil kopen in amerika kopen veilig legaal zebeta kopen kopen bij kruidvat goedkoop echte plus waar goede viagra bestellen waar kan ik kopen zonder voorschrift metformin mee naar turkije cialis extra dosage kopen in enschede sublingual snel bestellen veilig kopen zonder recept combivent in belgie kopen nederlandse kopen lexapro baby kopen prometrium kopen limburg waar kun je het beste kopen nederland bestellen pfizer dilantin kopen robaxin kopen nl waar kopen zonder recept kan ik aspirin zonder recept kopen sandoz 60 mg kopen er per stuk kopen flagyl er kopen friesland diltiazem kopen ervaring meenemen naar amerika xeloda kopen veilig kopen in leiden nederlandse januvia kopen kopen van cialis 150 kopen super active koortslip kopen kopen achteraf betalen albenza sandoz online kopen synthroid bestellen buitenland waar kan ik shampoo kopen ginette-35 kopen maastricht waar kopen in belgie pamelor kopen betrouwbaar kopen tiel dilantin bestellen goedkoopste 15 mg kopen kopen 1 tablet diclofenac gel kopen misoprostol accutane kopen kopen helmond overgewicht bestellen prinivil voor vrouwen kopen dht kopen overstappen van sertraline naar aldactone tofranil kopen friesland in spanje kopen overstap van ashwagandha naar venlafaxine kopen belgie benicar kopen dordrecht 100 kopen via internet kopen aricept 25 mg kopen waar kun je combivent kopen bestellen acceptgiro amoxil zetpil kopen bestellen telefoon ervaring femcare bestellen veilig kopen eldepryl voor vrouwen kopen in winkel kopen viagra professional kopen in belgie sublingual kopen in den haag legale caverta kopen waar betrouwbaar kopen sarafem k 25 mg kopen kopen ervaringen ditropan in winkel kopen overstappen van naar prozac 1 calcium carbonate pil kopen waar kan kopen minocin 100mg kopen generiek kopen avapro legaal bestellen finasteride kopen kan ik rumalaya forte kopen zonder voorschrift in belgie slaat aan maar niet zwanger quibron-t kopen apotheek alcohol kopen topamax kopen nl betrouwbaar waar bestellen wellbutrin kopen nederland van geriforte naar cialis kopen bij drogist kortingscode super active bestellen generic cleocin gel kopen kopen en afhalen vantin gel kopen slaat niet meer aan overgaan van paroxetine naar lexapro in spanje kopen online kopen belgie cytotec bestellen belgie extra super levitra nederland kopen extra dosage voor vogels kopen albenza condoom kopen waar goede bestellen kopen arnhem goedkoop ranitidine in nederland mycelex-g kopen en afhalen kopen alkmaar brand legaal kopen cialis super active kopen hilversum kopen nl in welke winkel kan ik acivir pills kopen levothroid bestellen nederland kopen afhalen colospa 2 kopen kopen in turkije condoom kopen amoxil drank kopen betrouwbare nitrofurantoin bestellen kopen roosendaal legaal actoplus met kopen 10 mg kopen clonidine kopen ervaring pcos slaat niet aan lady era via internet kopen mannen kopen kopen apotheek belgie synthroid bestellen goedkoop kopen utrecht inderal kopen in belgie goedkoop nederland betnovate 20 kopen via internet kopen hoe suhagra toedienen aan baby waar kopen ginette-35 kopen thailand maxalt kopen online kopen snelle levering geriforte syrup kopen in groningen syrup 10 mg kopen in nederland pyridium goedkoop kopen zetpil kopen forum bupropion kopen kopen voor vrouwen waar te kopen cephalexin bestellen zonder recept in nederland lasix amsterdam kopen inhaler online kopen kopen snelle levering misoprostol isoptin kopen renagel aan een vrouw geven k 25 mg kopen brahmi kopen marktplaats codeine kopen nederland tamoxifen kopen online 15 mg kopen super kopen kan je trazodone kopen bij apotheek synthroid los kopen kopen thailand malegra dxt kopen hengelo waar kopen deltasone 100 kopen welke kopen van robaxin naar paroxetine kun je bij apotheek kopen mentat 5 mg kopen 20 kopen colospa meenemen naar spanje kopen pakjegemak ervaring quibron-t kopen female kopen goedkope flagyl er kopen er per pil kopen kopen morgen in huis lexapro pillen kopen kruidvat fml forte instant online kopen kopen op de wallen tetracycline kopen met acceptgiro vrouw aan isoptin pillen kopen in rotterdam van 20 naar 30 mg van 60 mg naar 30 mg probalan bestellen afhalen brahmi bestellen nl ervaring meenemen naar buitenland keftab waar bestellen dagelijks online bestellen viagra super active 50 mg slaat aan sublingual tabletten kopen zonder recept kun je cardizem bij de apotheek kopen overgewicht bestellen slaat aan maar niet zwanger forum lukol kopen generieke zyvox kopen in nederland bestellen met creditcard nederland bestellen trental kopen in egypte seroquel kopen den haag 150 mg kopen arava bestellen ervaring waar kan je een pil kopen omzetten naar sertraline cefixime kopen met acceptgiro betrouwbaar kopen trial erection packs 1 bestellen op acceptgiro waar kan ik phenergan kopen novartis kopen generieke requip kopen kan ik bij de apotheek kopen in welke winkel kan ik metformin kopen vandaag bestellen morgen in huis veilig imuran kopen op internet kopen nijmegen cytotec kopen in winkel oral jelly kopen amsterdam tinidazole kopen met ideal sandoz online kopen doxycycline van 20 naar 10 mg kopen in de winkel misoprostol zovirax kopen voor vrouwen kopen desyrel 100 kopen kopen bij kruidvat wennen aan micronase online kopen ideal minocin bestellen en achteraf betalen kopen pfizer waar betrouwbaar kopen urispas kopen breda nakuur fluoxetine kopen kopen in het buitenland waar goede cardizem kopen waar veilig kopen novartis kopen methotrexate met codeine kopen hoe keflex toedienen aan baby laagste prijs echte moduretic online kopen meenemen naar egypte snel biaxin kopen 120 mg kopen kopen online haldol kopen maastricht viagra professional online kopen super active en nolvadex kopen desyrel in thailand kopen bestellen apotheek paroxetine naar cabgolin overstappen van naar mycelex-g requip kopen in arnhem kopen hengelo lincocin kopen pattaya gel online kopen robaxin los kopen gel online kopen nederlandse nimotop kopen gel kopen zonder recept xenical meenemen naar turkije kopen egypte antibiotica bactrim kopen kopen waar zofran bestellen via apotheek kopen in nijmegen avapro finasteride kopen diskus 200 kopen waar echte crestor kopen waar goedkoop kopen codeine kopen nederland lamictal kopen nederland antibiotica actoplus met kopen van naar prozac veilig doxazosin kopen kopen zonder creditcard waar kan je een suhagra pil kopen oogzalf kopen generieke lozol kopen condoom kopen hoe zyprexa toedienen aan baby overstappen van sertraline naar celexa kopen amsterdam super kopen kopen zonder recept nederland provera 100mg slaat niet aan 150 kopen kun je erexin-v kopen bij apotheek discreet levlen kopen zonder recept kopen generic desyrel kopen kopen in usa once kopen tetracycline oral jelly kopen in belgie mag je viagra super active aan hond geven sublingual bestellen op acceptgiro plavix xr kopen 20 kopen kopen in amerika myambutol meenemen naar buitenland cialis professional bestellen ervaring soft pillen kopen in rotterdam kopen deventer proscar kopen tilburg prometrium oogdruppels bestellen online kopen belgie arimidex kopen forum kopen goedkoop hoe kopen depakote geven aan hond kopen in winkel protonix kopen lelystad viagra plus in belgie kopen van plus naar prozac prinivil los kopen kopen met ideal online kopen zonder recept remeron kopen harderwijk aciclovir kopen in het buitenland aankoop duphalac kopen ideal geven aan baby vrouw aan prilosec pillen kopen in winkel kopen utrecht ginseng bestellen groningen generieke bentyl kopen in nederland ik wil bestellen goedkope nexium kopen zonder recept 100 mg slaat niet aan lioresal shampoo kopen nederland waar echte kopen anoniem bestellen ralista kopen legaal waar kun je malegra fxt pillen kopen plus kopen lelystad pariet van 10 naar 20 mg kopen zonder recept belgie cialis kopen nl betrouwbaar waar kan ik sublingual kopen in rotterdam acivir pills aan vrouw geven waar kun je kopen kytril bestellen afhalen sandoz 60 mg kopen finasteride zyvox kopen dermgel kopen overstap citalopram naar lotensin overstappen van naar triamcinolone bentyl goedkoop bestellen echte kopen midamor winkel kopen kopen in duitsland finpecia k 25 mg kopen waar kopen belgie kopen prijs augmentin kopen thailand tadacip kopen en afhalen bestellen telefoon nitrofurantoin kopen via internet tabletten kopen furosemide kopen in thailand kopen en ophalen mag je geven aan een hond zonder recept prilosec kopen advair diskus diskus kopen zonder recept kopen deventer waar kan ik lotrisone kopen winkel kopen citalopram once kopen overstap naar cytotec extra super viagra kopen in breda extra super voor kippen kopen cipro kopen zoetermeer waar kan kopen fml forte 10 mg kopen 20mg kopen goedkope calcium carbonate kopen novartis kopen shallaki kopen roermond wanneer geven aan baby vandaag bestellen morgen in huis hoodia van 20 naar 30 mg legaal shatavari kopen kopen in griekenland jelly jelly kopen female viagra professional kopen ldn saw palmetto kopen los kopen luvox winkel kopen kopen in utrecht digoxin sandoz online kopen onderzoek naar ervaring met actonel kopen kan ik kopen zonder voorschrift in belgie kun je cialis soft zomaar kopen extra dosage azitromycine kopen actavis colospa codeine kopen betrouwbaar online kopen kan ik confido kopen bij apotheek vrouwelijke bestellen serevent vrouwen kopen bestellen zonder recept nederland kopen pfizer mentat once kopen ayurslim sandoz 120 mg kopen mee naar buitenland minomycin kopen zaandam 50 mg slaat niet aan kopen en afhalen goedkope chloramphenicol kopen rumalaya gel voor vrouwen kopen kopen apeldoorn depakote condoom kopen veilig bestellen lukol oral jelly kopen in belgie betrouwbaar bestellen mag je bystolic aan hond geven kopen alkmaar kopen in engeland overstappen eulexin naar sertraline speman opocalcium kopen kopen op curacao tadacip kopen enschede kopen in nederland zonder recept bestellen trental nl betrouwbaar forte kopen waar kopen ginette-35 kopen per pil himcolin kopen voor vrouwen online bestellen zonder recept flagyl er en kamagra kopen er boilies kopen jelly kopen otc drug decadron snel bestellen anoniem detrol bestellen kopen zoetermeer pamelor online kopen belgie cholestoplex goedkoop bestellen kopen in amsterdam dostinex 20mg kopen kopen bij apotheek belgie femara 5mg kopen k kopen lanoxin kopen met creditcard kopen in het buitenland cialis sublingual kopen nl zestril kopen generische extra dosage kopen female viagra gel online kopen waar kun je een colchicine pil kopen 75 mg kopen shuddha guggulu generic kopen kopen in usa kun je cozaar bij de apotheek kopen mee naar spanje penegra bestellen met acceptgiro ervaring met kopen online ceftin kopen kopen pattaya 1 noroxin pil kopen bestellen rembours zantac van 60 mg naar 30 mg welke kopen diovan kopen in thailand generiek kopen snel soft bestellen levitra tadalafil kopen van 5 mg naar 10 mg kytril pillen kopen in winkel benzac mannen kopen kopen enschede goedkope brand online bestellen advair diskus 50 mg slaat aan anacin kopen ervaringen online bestellen zonder recept poppers kopen overstap citalopram naar proventil generieke keflex kopen belgie goedkope kopen in nederland van venlafaxine naar tadacip kopen zonder recept apotheek xeloda mee naar thailand meenemen naar amerika cialis super active geven aan hond forum jelly kopen tabletten kopen extra super viagra pillen bestellen goedkoop waar kan ik het beste zyvox kopen otc drug roxithromycin kopen apotheek nederland voor mannen bestellen onthaakmat kopen lexapro kopen niet online speman k 25 mg kopen slaat aan maar niet zwanger indocin bestellen rembours wennen aan plus kopen ervaring malegra fxt plus vrouw kopen discreet cialis soft kopen extra dosage bestellen afhalen paxil kopen particulier kopen tilburg speman 10 mg kopen kopen met paypal hoe kamagra polo geven aan baby super kopen harderwijk goedkoop echte colchicine bestellen betrouwbaar actos bestellen rembours kopen pfizer fluoxetine shampoo kopen belgie 60 mg kopen zofran 60 mg kopen koortslip kopen ranitidine kopen via internet waar bestellen hoe geef ik aan baby emsam kopen apotheek belgie nl bestelling niet ontvangen ginette-35 kopen apotheek belgie gyne-lotrimin kopen breda mistroprostol kopen waar kan je sinemet kopen oogdruppels kopen erexin-v oral jelly kopen kopen in duitsland generic valtrex kopen overstappen van seroxat naar kopen roermond overstappen van venlafaxine naar tofranil wennen aan depakote legaal bestellen 10mg kopen erexor inhaler online kopen vrouwelijke kopen glucotrol xl kopen in arnhem antabuse kopen frankrijk pleister kopen waar kan ik goedkoop kamagra kopen polo diskus kopen prinivil shampoo kopen kruidvat meenemen naar buitenland dilantin kopen online van venlafaxine naar duetact generic kopen van naar prozac waar echte kopen ervaringen propranolol bestellen nl skelaxin laagste prijs mag je geven aan een hond azulfidine kopen met paypal voor honden kopen bestellen brand advair diskus nl betrouwbaar brand bestellen bij apotheek kopen bij etos mycelex-g kopen thailand hoe kan ik aan komen aleve kopen bij drogist malegra dxt per pil kopen kopen via internet overstappen van venlafaxine naar dipyridamole vrouwen kopen overstappen van seroxat naar chewable kamagra oral jelly kopen in nijmegen kan ik estrace kopen zonder voorschrift meenemen naar amerika dramamine kopen in het buitenland mistroprostol kopen shallaki bestellen nl ervaring kopen bij de apotheek biaxin gel kopen zonder recept spray kopen omzetten naar sertraline allegra tabletten bestellen zonder recept mistroprostol kopen waar kan ik premarin voor vrouwen kopen cipro vloeibaar kopen bestellen later betalen haldol kopen in egypte finasteride 1 mg kopen viagra sandoz kopen jelly kopen etos van venlafaxine naar evecare kopen in antwerpen maxalt inhalator kopen goedkoop levitra jelly kopen bij apotheek belgie extra super mannen kopen finax 150 mg kopen slaat niet aan acticin online bestellen ervaringen van naar efexor ervaring bestellen unisom nl kopen van kopen van diclofenac gel generic kopen sarafem professional kopen lotion kopen veilig pyridium kopen zonder recept los kopen kopen roosendaal minocin kopen met visa effexor xr goedkoop betrouwbaar 20 mg online kopen mag je rosuvastatin meenemen naar het buitenland los kopen fertomid kopen gelderland iv naar oraal hoe geef ik aan baby lipothin voor vogels kopen kun je liv 52 kopen bij apotheek koortslip kopen kopen in winkel van minocycline naar prozac dermgel kopen amaryl shampoo kopen van reminyl naar venlafaxine oral jelly kopen amsterdam retin a plendil kopen mag je aan hond geven dostinex kopen in almere generieke kopen belgie ervaringen depakote online kopen codeine kopen serophene bestellen nederland actavis codeine kopen kopen enschede effexor xr pillen kopen in nederland lincocin kopen egypte zonder recept kopen deltasone kopen bij de apotheek hoe kan je aan komen nederlandse effexor xr kopen kopen in het buitenland triamterene in nederland kopen shampoo kopen nederland overstappen van naar kytril paroxetine antibiotica kopen zestril shampoo kopen goedkoop isoniazid pfizer kopen daily kopen lioresal kopen winkel goedkoop cephalexin bestellen afhalen generiek kopen kun je kopen bij apotheek flonase kopen hilversum van meclizine naar wellbutrin bestellen ervaringen tetracycline kopen in winkel diclofenac kopen pillen bestellen goedkoop glucophage goedkoop alli nakuur kopen kopen advair diskus 50 mg slaat niet aan brand kopen zonder creditcard lexapro voor kippen kopen waar kun je een pil kopen depakote apotheek kopen overstappen van naar prozac atrovent kopen in turkije inhaler kopen voveran generic kopen boilies kopen avapro kopen met acceptgiro goedkope kopen lady era pil los kopen kopen en afhalen van fosamax naar sint janskruid vrouwen kopen generieke remeron kopen in nederland waar goedkoop kopen glucophage 1 shampoo kopen diskus kopen zonder recept lage dosis syrup kopen geriforte syrup finasteride kopen femara finasteride 1 mg kopen 40 mg kopen goedkoop bestellen omnicef kopen alkmaar terramycin oogdruppels bestellen kopen bij kruidvat kopen afhalen amsterdam accutane kopen in breda female cialis kopen frankrijk female bestellen met acceptgiro floxin nl bestelling niet ontvangen 100mg slaat niet aan legaal pyridium kopen kopen helmond beconase aq mee naar turkije kopen hoorn aspirin 20 mg online kopen 1 shampoo kopen gyne-lotrimin kopen zoetermeer kopen per pil 20 mg online kopen aricept bestellen betrouwbaar fml forte kopen curacao kopen den bosch himplasia kopen bij apotheek belgie kopen in het buitenland codeine kopen nederland diovan gel online kopen tadapox kopen veilig voor mannen bestellen belgie kopen finast in spanje kopen actonel kopen haarlem nederland bestellen cialis jelly aan vrouw geven hoe sublingual aan baby geven nu kopen egypte altace kopen
Joomla Template by Create Website

Kodiak Island, Alaska

Geschreven: zondag 21 augustus 2016

Zondag 21 augustus 2016

Ons verblijf in Kodiak staat grotendeels in het teken van reparaties. We krijgen van de havenmeester van St. Paul Harbor een ligplaats van een visser toegewezen die tot eind augustus weg zal zijn. In Kodiak is de grootste vissersvloot van de USA  en Madeleine is tussen al deze imposante werkschepen een bezienswaardigheid. Ze heeft veel bekijks en incasseert menig compliment. Er liggen hier maar zelden jachten en in elk geval niet zo lang. Intussen werken we hard aan de problemen die we onderweg hebben ervaren. De hydraulische cilinders die de roeren aansturen worden gedemonteerd en onder hoge druk getest: die zijn in orde. In  de stuurboordcilinder wordt een stukje teflontape gevonden wat misschien de oorzaak van het malfunctioneren is. Het hele hydraulische systeem wordt gevuld met verse olie en een defecte slang wordt vervangen. De doorgebrande motor van de stuurautomaat wordt vervangen en daarna doet deze onmisbare derde hand aan boord het ook weer als een zonnetje. David Horn, als motorexpert een legende op het eiland, komt naar de bakboordmotor kijken, die het niet meer deed op het allerlaatst van onze tocht hierheen. De motor is prima, maar uit de dieselleiding komt geen druppel. Bij doorspuiten onder druk komt er water uit, geen prut. Daarna doet ook de motor het weer prima. Huib draineert de bakboord dieseltank en weer komt er geen prut uit, alleen maar schone diesel. Dus water zal het probleem zijn geweest en niet zozeer vervuiling. David bekijkt een kleine lekkage aan de stuurboordmotor en adviseert om een nieuwe waterpomp te kopen. Die wordt besteld en binnen een paar dagen afgeleverd, waarna Huib hem kan installeren. We schieten goed op en na drie weken zijn we klaar voor een try-out op open water. Het is een mooie maandagochtend en we hebben de helft van de trossen al losgegooid als beide motoren zachtjes uitgaan. Nee hè, niet weer! We checken de leidingen en beiderzijds komt er veel lucht uit. Uren zijn we bezig met het zogenaamde bleeden, maar we schieten niets op. Dan gaat Huib alle filters te vervangen en de olie te verversen, ook al hoeft dat nog niet qua aantal motoruren. Helpt niets. Aan stuurboord komt ook nu geen druppel meer uit de leiding. Zelf hebben we geen manier om de slang onder druk door te spuiten, maar Huib is niet voor één gat te vangen en hij maakt een constructie om de slang uit te zuigen. En dat werkt! De diesel stroomt er uit, zodat hij daarna nog geruime tijd bezig is om alles weer op te dweilen. Enfin, stuurboord doet het. Aan bakboord hadden we vorig jaar een dergelijk probleem met lucht in de leidingen, wat bleek te berusten op een lekje in één van de filters en in de derde set filters die we uit voorzorg indertijd in Nederland hebben laten monteren, voordat we weggingen. Iedereen had ons dat aangeraden, als extra bescherming tegen dieselvervuiling. In de bakboord machinekamer hangen die filters eigenlijk te hoog en nadat Huib ze vorig jaar had weggehaald was het luchtprobleem over. In verband met het water wilden we ze toch weer installeren, maar ook nu bleek dat niet te werken. Pas als hij die filters weer gedemonteerd heeft blijft ook het bakboordsysteem luchtvrij. Inmiddels zijn we drie dagen verder en op donderdag varen we opnieuw uit voor een try-out. Dan blijkt dat het sturen nog even beroerd gaat als voorheen en dat het stuurboordroer nog steeds een eigen leven leidt. Gedesillusioneerd gaan we terug naar de haven. David had voorzichtig laten doorschemeren dat het andere hydrauliekbedrijf, wat een beetje achteraf gelokaliseerd is, beter zou zijn dan zijn collega aan de kade. Wij daarheen. De technische man, Lucas, is die dag naar een klus in Anchorage en komt pas laat in de avond terug. De volgende ochtend krijgen we hem te pakken en na enige overreding is hij bereid te aan boord te komen kijken. Hij constateert dat er veel lucht zit in het hydraulische systeem (waar niet in, vraag je je inmiddels af), wat er mogelijk in is gekomen doordat één van de slangen lek was. Dus weer eindeloos bleeden. Hij doet ons een andere methode aan de hand dan die we gewend waren en het lijkt wel te werken. Als we ’s middags weer een try out doen gaat het sturen een stuk beter, maar het is nog geen 100%. Het zal nog wel even duren voor alle lucht echt uit het systeem verwijderd is.

Omdat de bekleding van onze kajuitkussens helemaal versleten was, hebben we hier de kussens opnieuw laten bekleden. Na twee weken worden ze afgeleverd en we moeten wel even slikken. Neptune had in NL vakwerk geleverd qua afwerking (maar kennelijk het verkeerde materiaal gebruikt) en dat is hier wel ietsje minder fraai geworden. Maar het vinyl is mooi en stevig en voor deze prijs hoef je bij Neptune niet aan te komen. 

Inmiddels hebben we natuurlijk ook het eiland verkend en andere dingen gedaan. Kodiak Archipelago bestaat uit heel veel eilanden en eilandjes en ontelbare baaien. Alaska is de grootste Amerikaanse staat en heeft door alle grillige inhammen de langste kustlijn, meer dan de oostkust en de westkust samen. In de eerste dagen, als Bart er nog is, maken we met zijn drieën een autotocht over de enige weg die het eiland rijk is.  Op onze tocht zien we onze eerste bald eagles, de nationale vogel van de USA. 

Het landschap is prachtig, bergachtig, erg groen, moerasgebieden waar de rivieren de zee instromen en waar de zalmen komen om eieren te leggen en te sterven. Het allergrootste deel van Kodiak Island is onbewoond en behoort tot The Kodiak National Wildlife Refuge. Overal in de USA heeft Wildlife Refuge gebieden die beperkt toegankelijk zijn en die bedoeld zijn om specifieke ecosystemen te beschermen. In Kodiak bestaat een uitgebalanceerd ecosysteem tussen de zalmen en de beren. Daardoor zijn de Kodiakberen niet met uitsterven bedreigd. Hun aantal bedraagt 3500, het zijn de grootste beren ter wereld, ze kunnen drie meter hoog zijn als ze rechtop staan en ze wegen gemiddeld 275-400 kilo. Ze behoren tot de bruine beren. Vis, vooral zalm, is een belangrijk deel van hun voeding, maar niet altijd beschikbaar, dus ze eten ook veel planten, grassen en bessen. Zelden jagen ze op andere dieren. Bearviewing met kleine vliegtuigjes is hier een belangrijke toeristische attractie, maar dat gaan wij niet doen. We verwachten te zijner tijd beren te zullen zien als we in afgelegen baaien voor anker liggen. Ze komen vaak naar het strand. Er zijn hier en daar kleine nederzettingen aan de kust, waar vis wordt verwerkt, en die toegankelijk zijn per boot en per vliegtuig. 

In St. Paul Harbor zwemmen zeeleeuwen. De eerste keer dat je zo’n beest ziet en hoort brullen is dat wel even schrikken. Tegenover de haven is een speciaal eilandje aangelegd waar honderden Steller sealions op liggen.  In de baai even buiten de haven wemelt het van de zeeotters en de puffins en als we een wandeling maken in de buurt zien we ook walvissen. 

Het weer valt ons 100% mee. Het is heerlijk om weer lange avonden te hebben: het is tot 23.00 uur licht en als het zonnig is kun je tot na achten in de zon zitten. De lucht is dan helder en blauw en in de verte zie je besneeuwde bergtoppen. Bij stil weer is het water als  een spiegel omringd door bergen, indrukwekkend. Als het regent kun je de bergen nauwelijks zien door de zeer laaghangende bewolking. De temperatuur is meestal rond de 20 graden, lekker. Maar geen shorts en T-shirts meer voor ons. Lekkere flanellen bloeses en spijkerbroeken. Ik koop de Alaskaanse visserslaarzen, ‘Xtra Tuf’s’, die dit jaar in hippe damesversie zijn uitgebracht. ’s Ochtends eten we geen yoghurt met muesli meer maar een bord lekkere warme Quakers oats (ik zie veel lezers al gruwelen bij de gedachte aan havermoutpap). 

Omdat er in de haven geen douches zijn krijgen we van de havenmeester het schema met de openingstijden van het zwembad, waar je voor drie dollar kunt douchen. Ik zie dat er driemaal per week aerobicslessen zijn en zo gauw mogelijk  ga ik er heen. Dat blijkt een succes te zijn. De dames zijn allerhartelijkst en maken me wegwijs in het stadje. Aldona, oorspronkelijk uit Litouwen afkomstig, neemt me wekelijks mee naar de enige supermarkt op het eiland, een eind buiten het stadje. Dat is echt fijn, want de eerste keer was ik er heen gefietst, en dat viel behoorlijk tegen met al die heuvels. Als er iets te doen is laat ze het ons weten en zo nemen we deel aan de BBQ ter ere van het 75 jarig bestaan van de Kodiak Wildlife Refuge en aan een hike op een zaterdagochtend onder leiding van een gids. Dagelijks gaat ze wandelen met haar honden, meestal vergezeld door vrienden-met-honden, en een aantal keren lopen we met haar mee. Uiteraard weet zij de mooiste plekken te vinden. Dotty en en haar dochter Peggy nemen me op een zondagmiddag mee op een gardentour: de mooiste tuinen van Kodiak zijn open ter bezichtiging. Het is leuk dat ik hier de planten en bloemen kan herkennen, want veelal zijn dat dezelfde soorten als  wij in NL in onze tuinen hebben. 

De vissers om ons heen zijn aardig en behulpzaam. Ze leveren ons vaten om afgewerkte olie en diesel in af te voeren, we kopen krab en zalm bij hen, en mogen hun schip bekijken. Imposante, kostbare kleine fabrieken. Het is een slecht seizoen voor ze, er is te weinig vis. De visstand wordt nauwlettend in de gaten gehouden door de overheid, de vis wordt geteld, en als er voldoende is in een bepaald gebied, dan mogen de vissers uitvaren daarheen. De tijd dat ze mogen vissen is gelimiteerd.  Bij terugkomst staan de gezichten sip. Het bewaken van het ecosysteem is er op gericht om op de lange duur ook nog vis te kunnen vangen, maar zorgt op de korte termijn zo nu en dan wel voor moppers. Dat is niet anders dan in Europa. 

We zijn nu vier weken in Kodiak. Het leven bevalt ons hier heel goed. Voor de winter willen we hier niet blijven, dus zodra we deze week alles op orde hebben en er een goede weersvoorspelling is, gaan we naar Vancouver Island. We moeten de Golf van Alaska oversteken en afhankelijk van de wind verwachten we daar 7-10 dagen over te doen.  

 

Behouden aankomst in Kodiak, Alaska

Geschreven: maandag 08 augustus 2016

Na 2400 mijl en 17.5 dagen komen we maandag 25 juli aan op Kodiak Island, Alaska. We zijn op vrijdag 8 juli uit Honolulu vertrokken met als reisdoel Seattle, aan de Amerikaanse westkust, een tocht van 2800 mijl. Het liep weer heel anders dan we gepland hadden.

Omdat dit een pittig trajekt leek te zullen worden hebben we een derde bemanningslid gevraagd, nl Bart Overgaauw, zoon van vrienden. Bart is een enthousiaste (wedstrijd)zeiler op monohulls en heeft veel technische kennis van boten. Dat bleek goed van pas te komen.

Het weer

Het weer in de Pacific North West zoals de plas heet die we moeten oversteken, wordt bepaald door het hoge drukgebied wat zich bevindt tussen Hawaii en de Amerikaanse westkust. Rond een ‘hoog’ draaien de winden met de klok mee. Wij willen aan de westkant langs het hoog naar het noorden varen, omdat we dan de wind in de rug hebben. Aan de oostkant krijg je de wind pal op de neus. Of die strategie lukt hangt ervan af waar de kern van het hoog zich bevindt: het schuift voortdurend binnen zekere grenzen van oost naar west en van noord naar zuid.

De eerste vier dagen varen we met ruime wind in de noordoost passaat. De zee is ruw en er zijn buien waarin de wind toeneemt tot 6-7 Bft. Het leven aan boord is ongemakkelijk door het gebonk van de golven tegen het bridgedeck. Het is nog erg warm en als ik de eerste nacht het slaapkamerraampje open zet word ik afgestraft met een enorme golf die binnenkomt en een deel van onze matras en beddengoed zout en nat maakt.  Zo goed mogelijk probeer ik het droog te krijgen, maar met zout water lukt dat altijd maar ten dele. We krijgen enorme hoeveelheden water over de punten van de rompen en weer blijft het niet droog in onze ‘linnenkamer’. Huib heeft het dekluik in Honolulu goed afgekit en dat lekt niet meer, maar kennelijk komt er ergens anders water binnen. Door het gebonk op de golven zijn onze mandjes met ondergoed op de grond gevallen, waar het nat is. Fijn, natte onderbroeken. Dit is geen goed begin van een reis naar koude streken. In de tropen is alles altijd in een mum van tijd weer droog, maar hier is dat anders.

Op de vijfde dag ruimt de wind naar achterlijk en neemt sterk af.  We komen in de buurt van het hoge drukgebied. Het varen wordt comfortabeler en de zee rustiger. Hoe dan ook moet je  een keer door een windstilte heen motoren als je de kern van het hoge drukgebied bereikt.  De barometer is in de eerste dagen iets opgelopen van 1020 naar 1026 hPa en stijgt naar maximaal 1043 op dag 12. Dan zijn we in de kern van het hoog geraakt. We hebben geluk, want we hoeven maar drie keer een half etmaal op de motor te varen, voor de rest kunnen we zeilen. Dat is dan ook wel zo’n beetje de enige meevaller die we hebben op deze reis.

 We hebben negen dagen met licht weer en vrij rustige nachten. In het algemeen is het heerlijk zeilweer. Het is volle maan dus het zicht is goed ‘s nachts. We zien dolfijnen en enkele walvissen. Op dag 14 krijgen we de wind uit het westen, we zijn aan de bovenkant van het hoge drukgebied gekomen. Binnen twee etmalen daalt de barometer als een speer naar 1019 en nog een dag later geeft hij 1007 hPa aan. Om kippenvel van te krijgen. Het wordt aanpoten geblazen. De wind en de golven nemen flink toe en het sturen wordt een serieus karwei. De boot moet goed op de golven gehouden worden. We maken forse snelheden (tot 15 knopen), vooral als we van de golven af surfen, en het schiet lekker op. Het wordt steeds kouder en elke dag moeten we een extra laagje kleding aantrekken. De dekbedden en fleecedekens komen tevoorschijn. Als we gaan slapen trekken we onze thermokleding niet meer uit, om geen warmte te verliezen. Dik ingepakt zitten we aan het stuurwiel. We komen in mistig weer, zodat alles drijfnat wordt. Gelukkig is de mist niet zo dicht dat het zicht ernstig belemmerd wordt. Binnen gaat de kachel aan. De zee is erg onrustig en het gebonk tegen het bridgedeck en lawaai aan boord zijn zeer vermoeiend.

De problemen 

Er is enige lekkage uit het hydraulische systeem, zodat we regelmatig olie moeten bijvullen. Huib had in Honolulu een scheurtje in één van de slangen ontdekt wat hij niet goed kon repareren, omdat we geen adequate slang bij ons hadden en evenmin konden krijgen op Oahu. 

De stuurautomaat geeft vanaf dag 3 regelmatig het alarm dat de roeren niet goed werken. Aanvankelijk denken we dat het probleem in de automaat zelf zit, maar na verloop van tijd komen we er achter dat het stuurboord roer steeds scheef gaat staan en als de beide roeren niet parallel staan kan de stuurautomaat  de boot niet goed op koers houden.  Als de roerhoek te groot wordt slaat hij alarm en dan moet het roer weer rechtgezet worden. Dat kan handmatig, in de machinekamer binnen, maar het helpt maar heel even. Het sturen wordt op een gegeven moment zo moeilijk dat we besluiten om het stuurboordroer hydraulisch uit te schakelen. De stuurautomaat hoeft dan alleen maar het bakboordroer aan te sturen en krijgt geen tegenstrijdige informatie. Dat werkt wel wat beter, maar een roer wat dwars onder de boot hangt blijft een probleem en remt bovendien flink af. Huib en Bart bedenken een manier om het roer in een vaste stand in lijn met de romp te fixeren.  Daarna zijn we inderdaad beter bestuurbaar. Op dag 9 valt de stuurautomaat helemaal uit, de motor is kapot, hij doet niets meer. We hebben dan 1090 mijl afgelegd en naar Seattle is het nog 1650 mijl te gaan.  Dat is een heel eind om op de hand te sturen. We overwegen verschillende opties en besluiten om naar Kodiak Island, Alaska, te gaan, zoals we oorspronkelijk ook van plan waren. Dat is het dichtstbijzijnde land, nl 1200 mijl, en bovendien vrijwel recht naar het noorden. Voor Seattle moeten we naar het oosten afbuigen en we zijn er niet zeker van hoe het sturen over stuurboord zal gaan met een gefixeerd roer aan die kant.  We maken een veel strikter wachtschema dan we hadden en iedereen moet acht uur per etmaal sturen. Wat zijn we blij dat we met zijn drieën zijn! Met z’n tweeën zou dit wel een hele zware klus zijn geweest. Zolang we een matige wind van achter hebben gaat het nog wel, maar als we vier dagen in harde wind en met flinke golven van opzij moeten sturen is dat andere koek. We moeten goed opletten om de boot soepel van de golven te laten afglijden. De snelheid waarmee we door het water racen geeft ons voldoende adrenaline om de aandacht niet te laten verslappen. Vooral in de nachtelijke uren is dat wel eens moeilijk. 

Op dag 16 geeft de stuurboordmotor plotseling een alarm en er komt zwarte rook uit de uitlaat. We komen er niet achter wat de oorzaak is en het gaat weer voorbij. 

Na vier dagen racen is op dag 17 de wind op. We zijn dan nog 150 mijl van Kodiak verwijderd. De zeilen hangen er doelloos bij, zelfs voor de spinaker waait het niet hard genoeg, zodat we aftuigen en op de beide motoren full speed verder gaan. Tot nu toe hebben we steeds maar één motor tegelijk gedraaid op 1500 rpm, om zuinig met de dieselvoorraad om te gaan. Nu hoeft dat niet meer, we zijn er bijna en hebben voldoende voorraad. Het is miezerig rotweer geworden. In grijze stilte en alle rust tuf ik ’s nachts de Golf van Alaska binnen. We worden begroet door honderden om ons heen drijvende puffins.

In Chiniak Bay, de toegang tot Kodiak,  gaat de bakboord motor zachtjes uit. Dat kennen we: geen dieseltoevoer meer. Misschien is de dieseltank leeggeraakt. Ik verwijt mezelf dat ik het verbruik niet goed berekend heb nu we de motoren harder hebben laten draaien.  We vullen de tank bij, maar krijgen de motor niet meer aan de praat. Er komt geen druppel diesel uit de leiding, dus die zit verstopt. Gelukkig hebben we onderweg contact gelegd met de havenmeester van St Paul Harbor  in Kodiak. Hij heeft een plaats voor ons gereserveerd. We roepen hem op en leggen uit dat we beperkt manoeuvreerbaar zijn. Er staat geen wind en hij verzekert ons dat er nauwelijks stroom staat in de haven en dat we alle ruimte hebben. Dat blijkt gelukkig ook zo te zijn. Met stuurboordmotor en bakboordroer weet Huib ons keurig aan de steiger af te meren. We liggen tussen de vissersboten in de grootste vissershaven van de VS. We drinken een stevige whisky op onze behouden aankomst. Nooit eerder hadden we dat gevoel zo sterk. Voorlopig zijn we hier nog wel even, we hebben wat klussen te klaren! 

 

Honolulu revisited

Geschreven: vrijdag 08 juli 2016

Woensdag 6 juli 2016

Op 6 juni zijn we uit Honolulu vertrokken, op weg naar Hanalei Bay op het eiland Kauai. Van daar uit zouden we naar Kodiak Island, Alaska varen. Omdat  de stuurwielen erg stroef draaiden, zijn we diezelfde dag een andere haven op Oahu binnengelopen. Daar heeft Huib de volgende dag het hydraulische systeem nogmaals geinspecteerd, de roeren rechtgezet en de schroeven van pokken ontdaan. Dat hadden we in Hanalei willen doen. Als we op 8 juli in de luwte van Oahu varen gaat alles voorspoedig, maar als we eenmaal op volle zee zijn houdt de autopilot de boot niet voldoende op koers. We moeten steeds de stuurboord motor kortdurend bijzetten en dat blijkt iets teveel te zijn voor de accu. Als we een snijpend alarm krijgen en na een paar uur de motor nog steeds niet kunnen gebruiken besluiten we om terug te gaan. De tocht is te lang om met dergelijke problemen aan te vangen. De andere cruisers die tegelijk met ons vertrokken zijn hebben een barre tocht, met de eerste week flinke wind en zee, later mist, kou en regen. Wij zien tegen dit trajekt op en besluiten om bemanning te zoeken. Die vinden we in de persoon van Bart, de zoon van Arina. Hij is een enthousiaste zeiler, heeft tijd en vindt het leuk om te komen. Op 5 juli arriveert hij in Honolulu. We hebben een paar weken de tijd om Madeleine zo goed mogelijk in conditie te brengen en gaan 8 juli vertrekken. Het reisdoel is verlegd naar Seattle. Het seizoen is nu te kort geworden voor onze geplande tocht door Alaska. Dat moet nog maar een jaartje wachten.